Minęło 10 lat od końca służby legendarnych EN94 na WKD

Dla wielu mieszkańców aglomeracji warszawskiej był to symboliczny koniec pewnej epoki. Charakterystyczne czerwono-kremowe składy, dźwięk rozruchu i specyficzne wnętrza EN94 przez dekady były codziennym elementem podróży tysięcy pasażerów korzystających z WKD.

Rozkład jazdy:

1. Kiedy zakończyła się regularna eksploatacja elektrycznych zespołów trakcyjnych EN94 na linii WKD?
2. Jakie historyczne wersje pojazdów EN94 można dziś oglądać w Izbie Tradycji EKD/WKD?
3. Jakie działania podjęli pracownicy WKD i miłośnicy kolei, aby ocalić legendarną serię EN94 dla przyszłych pokoleń?

Pojazdy, które stały się symbolem WKD

Jednostki serii EN94 zostały wyprodukowane przez PaFaWag we Wrocławiu. Do eksploatacji na WKD weszły w 1972 roku i bardzo szybko stały się jednym z najbardziej charakterystycznych elementów krajobrazu warszawskiej kolei podmiejskiej.

Przez ponad cztery dekady obsługiwały połączenia między Warszawą a Grodziskiem Mazowieckim oraz Milanówkiem, będąc podstawowym taborem przewoźnika.

Choć od ich wycofania minęło już 10 lat, pamięć o legendarnych pojazdach pozostaje żywa. Część składów udało się zachować jako eksponaty historyczne, a dzięki pracy pasjonatów i pracowników WKD kolejne pokolenia mogą nadal oglądać historyczne jednostki.

EN94-40 – najmłodsza i ostatnia wyprodukowana jednostka

Pierwszym pojazdem zachowanym w zbiorach Izby Tradycji EKD/WKD była jednostka EN94-40 — najmłodsza i jednocześnie ostatnia wyprodukowana sztuka tej serii.

Renowację pojazdu przeprowadził Wydział Napraw i Utrzymania Taboru WKD. Prace rozpoczęły się już w czerwcu 2016 roku, czyli niemal natychmiast po zakończeniu eksploatacji.

Do końca września tego samego roku pojazd został udostępniony odwiedzającym Izbę Tradycji EKD/WKD.

Jednostka przeszła naprawę odpowiadającą czwartemu poziomowi utrzymania wraz z regeneracją wybranych elementów mechanicznych. Dzięki temu możliwe było czasowe uruchamianie oświetlenia wagonu, m.in. podczas kolejnych edycji Nocy Muzeów organizowanych przez WKD.

Oficjalna prezentacja odrestaurowanej jednostki odbyła się 27 listopada 2016 roku podczas specjalnego dnia otwartego przewoźnika.

Ocalone czoło EN94-16 i wyjątkowy mural 3D

Kolejnym nietypowym projektem było zachowanie czoła jednostki EN94-16.

W 2019 roku, podczas kasacji pojazdu, zdecydowano o zabezpieczeniu charakterystycznego czoła wagonu. Dwa lata później warsztat WKD przeprowadził jego renowację i przywrócił mu fabryczny wygląd stylizowany na lata 80. XX wieku.

Dzięki współpracy Wydziału Marketingu i Reklamy WKD z zewnętrzną firmą w dawnej hali przeglądowej EKD z 1927 roku powstał wyjątkowy mural 3D połączony z odrestaurowanym czołem EN94-16b.

Instalacja przedstawia scenę rodzajową z lat 80. i pozwala odwiedzającym dosłownie „wejść” w realia dawnej Warszawskiej Kolei Dojazdowej.

Pod koniec 2023 roku członkowie Stowarzyszenia Klubu Miłośników EKD-WKD odtworzyli również oświetlenie zachowanej kabiny pojazdu, co dodatkowo zwiększyło realizm ekspozycji.

Renowacja EN94-34 na 50-lecie eksploatacji

W 2022 roku, z okazji przypadającego 50-lecia rozpoczęcia eksploatacji serii EN94, zapadła decyzja o odrestaurowaniu kolejnego pojazdu historycznego.

Do tego celu wybrano jednostkę EN94-34, która miała zostać przywrócona do wyglądu fabrycznego z 1972 roku.

Prace renowacyjne rozpoczęły się w marcu 2023 roku i okazały się znacznie bardziej skomplikowane, niż początkowo zakładano. Konieczne było odtworzenie wielu brakujących elementów wyposażenia i detali konstrukcyjnych.

Dodatkowym utrudnieniem było prowadzenie prac równolegle z bieżącym utrzymaniem współczesnego taboru WKD.

Ostatecznie renowację zakończono w maju 2025 roku, a oficjalna prezentacja pojazdu odbyła się podczas Nocy Muzeów z WKD 17 maja 2025 roku.

EN94-17 odzyskał malowanie z lat 90.

W międzyczasie członkowie Stowarzyszenia Klubu Miłośników EKD-WKD, dzięki pozyskanemu grantowi, przeprowadzili również odtworzenie charakterystycznego schematu malowania z lat 90. XX wieku na jednostce EN94-17.

Prace prowadzono od września do grudnia 2024 roku. Dzięki temu pojazd odzyskał wygląd doskonale znany pasażerom WKD z ostatnich dekad XX wieku.

Trzy historyczne wcielenia legendarnych „ENek”

Obecnie w zbiorach Izby Tradycji EKD/WKD znajdują się trzy jednostki serii EN94, z których każda reprezentuje inny etap historii tych legendarnych pojazdów:

• EN94-34 – w wyglądzie fabrycznym z 1972 roku,
• EN94-17 – w malowaniu z lat 90. XX wieku,
• EN94-40 – w wyglądzie z ostatnich lat eksploatacji na WKD.

To nie tylko muzealne eksponaty, ale także materialny zapis historii Warszawskiej Kolei Dojazdowej oraz codziennych podróży kilku pokoleń mieszkańców aglomeracji warszawskiej.

Zachowanie historycznych jednostek było możliwe dzięki zaangażowaniu pracowników WKD oraz pasjonatów skupionych wokół Stowarzyszenia Klubu Miłośników EKD/WKD. Dzięki ich pracy legenda serii EN94 nadal pozostaje żywa.