POLREGIO zmodernizowało symulator EN57AL. Maszyniści ćwiczą na 145 km wirtualnej linii kolejowej

Maszyniści mogą ćwiczyć na cyfrowym odwzorowaniu 145 km linii kolejowej nr 7 między Dęblinem a Chełmem, także w sytuacjach awaryjnych i przy trudnych warunkach atmosferycznych.

Rozkład jazdy:

1. Jakie najważniejsze zmiany wprowadzono podczas ostatniej modernizacji symulatora EN57AL i jakie nowe możliwości szkoleniowe uzyskali dzięki nim maszyniści?
2. Czy POLREGIO planuje rozbudowę bazy symulatorów także w innych zakładach oraz przygotowanie urządzeń odwzorowujących inne typy pojazdów eksploatowanych przez przewoźnika?
3. Jakie sytuacje awaryjne sprawiają maszynistom największe trudności podczas szkoleń na symulatorze i w jaki sposób oceniane są ich reakcje?

Prawdziwa kabina EN57AL-2108

Modernizacja symulatora EN57AL zakończyła się pod koniec września. W ramach przeprowadzonych prac wymieniono przede wszystkim oprogramowanie oraz elektroniczne podzespoły urządzenia. Po zakończeniu inwestycji stanowisko ponownie służy do szkolenia zarówno obecnych maszynistów POLREGIO, jak i osób przygotowujących się do wykonywania tego zawodu.

Dla przewoźnika jest to inwestycja nie tylko w podnoszenie kwalifikacji pracowników, ale również w bezpieczeństwo prowadzenia pociągów. Symulator pozwala bowiem odtwarzać sytuacje, z którymi trudno byłoby bezpiecznie zetknąć kursanta podczas szkolenia prowadzonego w rzeczywistym ruchu kolejowym.

Jedną z najważniejszych cech lubelskiego symulatora jest jego konstrukcja. Nie jest to wyłącznie komputerowe stanowisko odwzorowujące pulpit maszynisty.

Urządzenie powstało na bazie autentycznej kabiny wycofanego z eksploatacji elektrycznego zespołu trakcyjnego EN57AL-2108. Jej elementy zostały przetransportowane do Lublina, a następnie ponownie zmontowane.

Oryginalne jest całe wyposażenie kolejowe wykorzystywane przez szkolonego maszynistę – od pulpitu sterowniczego i radiotelefonu, poprzez wyświetlacze, aż po komputery pokładowe.

Dzięki temu szkolenie ma możliwie dokładnie odwzorowywać rzeczywistą pracę. Reakcje sterowników, opór manetek czy wskazania poszczególnych przyrządów odpowiadają temu, z czym maszynista spotyka się podczas prowadzenia prawdziwego EN57AL.

145 kilometrów linii Dęblin – Chełm w świecie cyfrowym

Równie istotne jest odwzorowanie infrastruktury kolejowej, po której porusza się wirtualny pociąg.

Do systemu przeniesiono 145-kilometrowy odcinek linii kolejowej nr 7 pomiędzy Dęblinem i Chełmem. Cyfrowy model uwzględnia układy torowe, rozjazdy, infrastrukturę stacyjną, mosty oraz otoczenie trasy.

Takie rozwiązanie pozwala prowadzić szkolenie w środowisku dobrze odpowiadającym rzeczywistym warunkom eksploatacyjnym, z którymi spotykają się pracownicy przewoźnika.

Symulator został ponadto wyposażony w pokładowy system ETCS. Dzięki temu maszyniści mogą praktycznie ćwiczyć procedury związane z wykorzystaniem europejskiego systemu sterowania pociągiem.

Pięć monitorów dla instruktora

Rozbudowane zostało również stanowisko instruktora odpowiedzialnego za przebieg szkolenia. Do jego dyspozycji znajduje się pięć monitorów.

Pozwalają one jednocześnie kontrolować sytuację w kabinie maszynisty, parametry i stan techniczny pojazdu, obraz widoczny przez przednią szybę, rozkład jazdy oraz sytuację na szlaku.

Instruktor nie jest przy tym jedynie obserwatorem przejazdu. Może na bieżąco ingerować w warunki symulacji i sprawdzać reakcję szkolonego pracownika na nieprzewidziane zdarzenia.

Mgła, ulewa i marznący deszcz

System pozwala w czasie rzeczywistym zmieniać warunki atmosferyczne.

Maszynista może więc rozpocząć jazdę przy dobrej widoczności, aby po pewnym czasie znaleźć się w gęstej mgle, ulewnym deszczu albo przy marznących opadach. Symulowany może być również porywisty wiatr.

Daje to możliwość przećwiczenia prowadzenia pociągu w warunkach, które znacząco wpływają na widoczność, ocenę sytuacji na torach i sposób prowadzenia pojazdu.

Samochód lub pieszy na torach i awaria zasilania

Jeszcze większe znaczenie z punktu widzenia bezpieczeństwa mają scenariusze zdarzeń awaryjnych.

Instruktor może doprowadzić między innymi do symulowanej awarii zasilania. System pozwala również wygenerować wtargnięcie pieszego lub zwierzęcia na tor, pojawienie się pojazdu drogowego na torowisku albo innej przeszkody na szlaku.

Możliwe jest także odwzorowanie usterek torów oraz sieci trakcyjnej.

Takie scenariusze pozwalają sprawdzić nie tylko znajomość zasad prowadzenia pojazdu, ale również zachowanie maszynisty pod presją. Oceniany może być jego czas reakcji, umiejętność zachowania spokoju oraz znajomość procedur, w tym dotyczących powiadamiania odpowiednich służb ratunkowych.

Każdy maszynista musi przejść szkolenie

Korzystanie z symulatora nie jest wyłącznie dodatkową możliwością dla zainteresowanych pracowników.

W ramach corocznych szkoleń okresowych obligatoryjnie korzystają z niego wszyscy maszyniści zatrudnieni w Lubelskim Zakładzie POLREGIO.

Symulator ma również istotne znaczenie podczas przygotowywania nowych pracowników. Korzystają z niego kandydaci przygotowujący się do egzaminu na świadectwo maszynisty.

Pozwala im to jeszcze przed samodzielnym prowadzeniem pociągów przećwiczyć zarówno standardową obsługę pojazdu, jak i zachowanie w sytuacjach, które w rzeczywistym ruchu mogą występować stosunkowo rzadko, ale wymagają natychmiastowej i prawidłowej reakcji.

Ponad 200 osób ma przejść szkolenie w 2026 roku

Skala wykorzystania lubelskiego ośrodka jest znacząca. W 2025 roku na symulatorze przeszkolono 197 pracowników z Lublina i Białegostoku.

Plan na 2026 rok zakłada przeprowadzenie kursów dla kolejnych 201 osób.

Po zakończeniu modernizacji urządzenie ma więc ponownie intensywnie uczestniczyć w procesie szkolenia maszynistów. Połączenie oryginalnej kabiny EN57AL z cyfrowym odwzorowaniem rzeczywistej linii kolejowej i możliwością generowania nietypowych zdarzeń pozwala przygotowywać pracowników do sytuacji, których odtworzenie podczas jazdy szkoleniowej na czynnej sieci kolejowej byłoby niemożliwe lub niebezpieczne.