BVG Berlin stworzył narzędzie do planowania e-flot. WeBus policzy wszystko i to za darmo

Aplikacja pozwala porównywać pojemności baterii, strategie ładowania oraz rozbudowę infrastruktury i pokazuje ich wpływ na liczbę potrzebnych autobusów, zużycie energii i koszty. O berlińskich testach szybkiego ładowania elektrobusów w Marzahn pisaliśmy już wcześniej w TransInfo.pl.

Rozkład jazdy:

1. Co można policzyć za pomocą WeBus?
2. Kto stworzył nowe narzędzie do planowania elektrobusów?
3. Jak WeBus łączy flotę, ładowanie i codzienną eksploatację?

E-Bus 2030+

Berliner Verkehrsbetriebe, Technische Universität Berlin oraz Reiner Lemoine Institut opracowały WeBus w ramach projektu badawczego E-Bus 2030+.

Projekt otrzymał 1.259.660 EUR wsparcia Federalnego Ministerstwa Transportu w ramach programu finansowania elektromobilności. Środki pochodzą również z niemieckiego planu odbudowy i zwiększania odporności DARP, wykorzystującego europejski Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności w ramach NextGenerationEU.

Program finansowania koordynuje NOW GmbH, natomiast za jego realizację odpowiada Projektträger Jülich.

Sam WeBus jest dostępny bezpłatnie jako rozwiązanie open source. Jego adresatem są operatorzy komunikacji publicznej, samorządy oraz inne podmioty przygotowujące elektryfikację transportu autobusowego. (now-gmbh.de)

Ile autobusów i jak duże baterie?

Jednym z podstawowych zastosowań WeBus jest sprawdzenie, jak wybór określonej technologii wpływa na liczbę autobusów potrzebnych do wykonania zaplanowanej pracy przewozowej.

Użytkownik może porównywać różne pojemności baterii trakcyjnych oraz scenariusze ich wykorzystania. Dzięki temu możliwe jest przeanalizowanie, czy większy akumulator rzeczywiście ograniczy zapotrzebowanie na ładowanie w ciągu dnia, czy też bardziej opłacalne będzie zastosowanie mniejszej baterii i częstszego uzupełniania energii.

Symulacja pokazuje wpływ poszczególnych decyzji na zapotrzebowanie na pojazdy, zużycie energii oraz koszty.

To ważne zwłaszcza przy zastępowaniu autobusów spalinowych elektrobusami, ponieważ wymiana w proporcji jeden do jednego nie zawsze jest możliwa bez uwzględnienia zasięgu, czasu ładowania i dostępności infrastruktury.

Zajezdnia czy szybkie ładowanie na pętli?

Drugim obszarem analizowanym przez WeBus jest infrastruktura energetyczna.

Narzędzie pozwala porównywać różne koncepcje ładowania oraz skalę rozbudowy infrastruktury zarówno na terenie zajezdni, jak i na przystankach końcowych.

Operator może więc sprawdzić scenariusz oparty głównie na nocnym ładowaniu autobusów w bazie, ale także wariant uwzględniający uzupełnianie energii podczas pracy liniowej.

Wyniki mają pokazać, jak określony układ infrastruktury przekłada się na codzienną eksploatację, liczbę niezbędnych pojazdów i zapotrzebowanie energetyczne.

Autobus, ładowarka i rozkład jako jeden system

Twórcy WeBus podkreślają, że narzędzie nie analizuje taboru, ładowarek i eksploatacji jako trzech niezależnych elementów.

Symulator traktuje je jako jeden powiązany system. Pozwala to wcześniej wychwycić sytuacje, w których pozornie korzystny wybór w jednym obszarze powoduje problemy w innym.

Przykładem może być zwiększenie pojemności baterii. Może ono ograniczać liczbę ładowań podczas dnia, ale równocześnie wpływać na koszt autobusu i zapotrzebowanie energetyczne zajezdni. Z kolei rozbudowa szybkiego ładowania na pętlach może zmniejszyć wymagany zasięg pojazdu, ale wymaga budowy dodatkowego zaplecza w mieście.

Właśnie takie zależności WeBus ma prezentować już na etapie planowania.

Szczególnie dla mniejszych operatorów

Narzędzie jest skierowane do całej branży, ale jego twórcy szczególnie wskazują na małe i średnie przedsiębiorstwa transportowe.

Duzi operatorzy mogą prowadzić własne rozbudowane analizy taborowe i energetyczne. Mniejsi przewoźnicy często nie dysponują porównywalnymi zasobami, mimo że przy przechodzeniu na autobusy elektryczne muszą podejmować podobne decyzje dotyczące baterii, ładowarek, zasilania zajezdni i planowania obiegów.

Udostępnienie modelu jako narzędzia open source ma umożliwić takim podmiotom przeprowadzanie analiz bez konieczności budowania własnego systemu symulacyjnego.

WeBus jest dostępny bezpłatnie pod adresem projektu Reiner Lemoine Institut. WeBus – narzędzie do symulacji flot elektrobusowych

Berlin sam potrzebuje takich symulacji

Powstanie WeBus jest bezpośrednio związane z jednym z największych procesów elektryfikacji floty autobusowej w Niemczech.

BVG rozwija jednocześnie tabor bateryjny, zajezdnie oraz punkty szybkiego ładowania w mieście. W 2026 roku operator testował między innymi nową stację szybkiego ładowania w Marzahn w ramach projektu „Stella”.

W takim systemie planowanie nie sprowadza się do ustalenia liczby autobusów. Trzeba równolegle uwzględnić moce przyłączeniowe, lokalizację ładowarek, czas postoju na krańcach, pojemności baterii oraz obiegi pojazdów.

WeBus przenosi więc doświadczenia zbierane przez dużego operatora do narzędzia, z którego może skorzystać także znacznie mniejszy przewoźnik.

Zakupowe tło

Elektryfikacja autobusów BVG rozpoczęła się znacznie wcześniej niż projekt E-Bus 2030+. Pierwsze regularne testy autobusów bateryjnych prowadzono w Berlinie od 2015 roku na linii 204. Do 2019 roku do floty zaczęły trafiać seryjne 12-metrowe autobusy elektryczne Solaris i Mercedes-Benz, a w 2020 roku na linię 200 skierowano przegubowe Solarisy Urbino 18 electric. Informacje o tych etapach są zgodne także z zestawieniami historycznymi dotyczącymi berlińskiej floty autobusowej.

Kolejny duży etap rozpoczął się wraz z umową ramową na przegubowe elektrobusy. W czerwcu 2025 roku BVG zamówiło dodatkowych 270 Solarisów Urbino 18 electric, po wcześniejszej partii 50 pojazdów. Dostawy zostały rozłożone na lata 2026-2027. W maju 2026 roku BVG prowadziło równolegle postępowanie dotyczące przewozów podwykonawczych, w którym od 2030 roku wymagane mają być 106 autobusów elektrycznych.

Weryfikacja danych taborowych pokazuje również, że berliński program obejmuje kilka generacji autobusów bateryjnych różnych producentów, a nie jeden model. W bazach taborowych występują m.in. Solarisy Urbino 12 electric i Urbino 18 electric, Mercedesy eCitaro oraz Ebusco. To właśnie przy tak zróżnicowanej flocie i kilku sposobach ładowania szczególnego znaczenia nabiera wspólne modelowanie pojazdów, infrastruktury energetycznej i pracy przewozowej.