Autobusowy dworzec Florenc w Pradze zyska nowa halę. Mamy wizualizacje

Czescy architekcie wygrali międzynarodowy konkurs na obiekt dla pasażerów dalekobieżnego transportu publicznego. To nie oznacza likwidacji autobusowego terminala w centrum Pragi, ale jego przesunięcie i uporządkowanie w ramach większej przebudowy obszaru między Masarykowym dworcem, magistralą, Florencją i Karlínem. Nowa hala ma poprawić komfort oczekiwania na autobus, dodać zaplecze usługowe i gastronomiczne oraz lepiej połączyć dworzec z miejską przestrzenią.

Rozkład jazdy:

1. Kto wygrał konkurs na nową halę odpraw autobusowego dworca Florenc?
2. Dlaczego nowa hala ma mieć lekką, stalową i modułową konstrukcję?
3. Czy przebudowa oznacza likwidację autobusowego terminala w centrum Pragi?

UPSTRUCTURE z pierwszym miejscem

Studio UPSTRUCTURE zdobyło 1. miejsce w międzynarodowym konkursie architektonicznym na nową halę odpraw ÚAN Florenc, czyli głównego autobusowego dworca w Pradze. Konkurs zorganizowały Penta Real Estate i INSPIRELI AWARDS, a według informacji pracowni udział w nim wzięło aż 120 zespołów z różnych krajów.

Nowa hala ma obsługiwać pasażerów autobusów dalekobieżnych i międzynarodowych, a jednocześnie uporządkować przestrzeń wokół peronów. Czeska Izba Architektów opisuje przedmiot konkursu jako „dočasná odbavovací hala a zázemí autobusového terminálu Florenc”, czyli tymczasową halę odpraw i zaplecze autobusowego terminala Florenc. Celem było znalezienie rozwiązania funkcjonalnego, ale też takiego, które stworzy przyjemną, otwartą przestrzeń miejską dla pasażerów czekających na połączenia autobusowe.

Nowy terminal ma zostać przesunięty na wschód, na teren dzisiejszych placów odstawczych dla autobusów przy Negrelliho viadukcie. Tam ma powstać główne zaplecze dworca: hala odpraw, obsługa pasażera i stanowiska autobusowe powiązane bezpośrednio z nowym budynkiem. Po uruchomieniu nowego obiektu obecna hala ma zostać rozebrana. (e15.cz)

Ważne jest to, że Florenc ma zachować funkcję autobusową. W czeskiej debacie pojawiały się pytania o przyszłość terminala, ale obecny kierunek zakłada jego przebudowę i przesunięcie, a nie natychmiastową likwidację. To kluczowa informacja dla przewoźników autobusowych i pasażerów, bo Florenc pozostaje jednym z najważniejszych punktów dalekobieżnego transportu publicznego w Czechach.

Lekka konstrukcja i elastyczne wnętrze

Projekt UPSTRUCTURE opiera się na prostym i czytelnym założeniu. Hala została pomyślana jako lekka stalowa konstrukcja, do której wprowadzone są osobne funkcje zaplecza oraz jednostki handlowo-usługowe. Dzięki temu układ wnętrza będzie mógł reagować na przyszłe zmiany bez zasadniczego wpływu na konstrukcję lub wygląd budynku.

Nośną konstrukcję terminala ma tworzyć stalowy szkielet z profili walcowanych HEB 300. Ramy zaprojektowano w regularnym module 8 x 8 m, a cały układ ma zapewnić elastyczność wewnętrznych przestrzeni. Obiekt ma być posadowiony na prefabrykowanych żelbetowych stopach fundamentowych, a po obwodzie przewidziano żelbetowy pas fundamentowy dla konstrukcji fasady.

Według danych projektowych powierzchnia zabudowy nowej hali wynosi 1900 m², a powierzchnia brutto, czyli HPP, to 1200 m². Projekt jest datowany na 2026 r., a lokalizacją wskazaną przez architektów jest Florenc w Pradze. Zamawiającym jest Penta Real Estate.

Dach jako znak rozpoznawczy

Jednym z najważniejszych elementów projektu ma być dach. Jego forma wynika z geometrii miejsca oraz orientacji konstrukcyjnego rastra. Według UPSTRUCTURE dach staje się wyraźnym motywem architektonicznym, który nadaje nowej hali czytelną tożsamość.

Przekrycie ma mieć także praktyczne znaczenie. Wysunięte fragmenty dachu stworzą zadaszone przejścia między wnętrzem i zewnętrzem oraz ochronią krawędź wejściową dla pasażerów. Geometria dachu i jego okapów ma ograniczać przegrzewanie przeszklonych fasad, a sama połać ma zostać wykorzystana pod panele fotowoltaiczne.

Układ funkcjonalny hali zaprojektowano z myślą o ruchu pasażerów i ograniczeniu kolizji między różnymi funkcjami. Na parterze ma znaleźć się główna poczekalnia z bezpośrednim kontaktem wzrokowym z peronami autobusowymi. Uzupełnią ją centrum informacji, kasy i stanowiska sprzedaży przewoźników, przechowalnia bagażu, toalety publiczne oraz lokale handlowe.

Jednostki retailowe zaplanowano po bokach hali, tak aby mogły być dostępne również z przestrzeni publicznej i nie blokowały głównych tras przemieszczania się pasażerów. Drugie piętro ma pełnić funkcję dodatkowej poczekalni, a w razie potrzeby można będzie powiększyć tam liczbę lokali usługowych. Na tej kondygnacji przewidziano także zaplecze pracowników i pomieszczenia techniczne.

Pod łukami Negrelliho viaduktu projektanci przewidują aktywny miejski parter z gastronomią i usługami. Ma on naturalnie prowadzić pasażerów w stronę terminala i lepiej włączyć dworzec autobusowy w strukturę miasta. (UPSTRUCTURE)

Technologia i obsługa budynku

W projekcie przewidziano centralną wentylację, ogrzewanie i chłodzenie przez system VZT. Jednostki techniczne mają być zlokalizowane w wydzielonej przestrzeni technicznej na drugim poziomie, skąd powietrze będzie doprowadzane i odprowadzane przez fasadę. Dystrybucja powietrza do poszczególnych części hali ma odbywać się w przestrzeni stropu nad pierwszą kondygnacją. (UPSTRUCTURE)

Lokale handlowe będą mogły być wentylowane lokalnie albo jako część wspólnej przestrzeni hali. Projektanci wskazują także, że układ ewakuacji z obu kondygnacji został zaprojektowany tak, aby nie było potrzeby uzupełniania obiektu o systemy ZOTK ani SHZ.

Konkurs opisany przez ČKA ma status regularnego, dwuetapowego konkursu projektowego z warsztatem konkursowym. Został ogłoszony 27 października 2025 r., termin składania wniosków o udział wyznaczono na 14 listopada 2025 r., pierwszy etap na 8 grudnia 2025 r., a drugi etap na 13 marca 2026 r. Łączna pula nagród i wynagrodzeń wynosiła 600.000 CZK.

Z punktu widzenia branży transportu publicznego ważne jest to, że konkurs nie dotyczył wyłącznie architektury budynku. Chodziło też o zaprojektowanie otoczenia hali, przepływów pasażerskich, powiązań z peronami, dostępności usług i funkcjonalności dworca w okresie, w którym cały obszar Florenc będzie przechodził większą przebudowę.

Część większej przemiany Florenc21

Nowa hala odpraw wpisuje się w szerszy plan Florenc21, czyli transformację jednego z największych śródmiejskich brownfieldów w Pradze. Projekt ma przekształcić długo zaniedbany teren przy ruchliwej arterii w zieloną, wielofunkcyjną i bardziej dostępną dzielnicę. Według strony projektu Florenc21 obszar między Karlínem i historycznym Nové Město był dotąd fizyczną oraz symboliczną przerwą w strukturze miasta, a nowa dzielnica ma lepiej połączyć te części Pragi. (florenc21.eu)

Penta Real Estate posiada teren po zakupie ČSAD Praha Holding pod koniec 2023 r., razem ze spółką Rextim. Według e15.cz inwestor chce przekształcić obszar między Masaryčką, ul. Na Florenci, budynkiem Bastion, samym dworcem autobusowym, ul. Prvního pluku i torami prowadzącymi do Masarykowego dworca. Całkowita wartość inwestycji w tym rejonie może sięgnąć 20 mld CZK.

Najważniejsze dla pasażerów jest to, że nowa hala ma zapewnić obsługę podróżnych do czasu powstania docelowego węzła transportowego, przygotowywanego w powiązaniu z planami Správy železnic i nową koncepcją dalekobieżnej komunikacji autobusowej. Penta Real Estate współpracuje przy transformacji obszaru z Pragą i Správą železnic, a wątek obsługi pasażerów omawiany jest także z organizatorem transportu ROPID. (e15.cz)

„Cílem je, aby místo, které je dnes přetížené dopravou, získalo městský charakter, tedy rezidenční bydlení, kanceláře, služby, veřejné prostory a městský život” – mówił Tomáš Weiss z Penta Real Estate, cytowany przez e15.cz.

Według tej samej wypowiedzi nowa hala ma zapewnić serwis dla pasażerów do czasu powstania finalnego hubu transportowego. To oznacza, że „tymczasowość” nie powinna być rozumiana jako rozwiązanie prowizoryczne, ale jako etap przejściowy w dłuższym procesie przebudowy Florenc. (e15.cz)

Co warto wiedzieć?

Florenc to najważniejszy autobusowy terminal w Pradze i jeden z kluczowych punktów dalekobieżnego transportu publicznego w Czechach. Jego znaczenie wynika z lokalizacji w centrum miasta, połączenia z metrem oraz obsługi krajowych i międzynarodowych przewozów autobusowych.

Nowa hala ma poprawić podstawowe doświadczenie pasażera: oczekiwanie na autobus, orientację w przestrzeni, dostęp do informacji, kas, toalet, przechowalni bagażu, gastronomii i usług. Według e15.cz obiekt ma obsługiwać około 26 tys. osób dziennie, a w jego programie przewidziano poczekalnie, gastro, punkty sprzedaży przewoźników i przechowalnię bagażu.

Z perspektywy przewoźników autobusowych kluczowe będzie utrzymanie sprawnej odprawy i dojścia do stanowisk w czasie przebudowy. Z perspektywy miasta ważne jest natomiast to, że terminal nie ma być wyspą transportową odciętą od otoczenia, ale elementem nowej struktury miejskiej łączącej Karlín, Nové Město, metro, kolej i ruch pieszy.