Jak to jest z pociągami, które chce kupić GZM? Czy będą i czy ruszy Metrokolej?

Rozkład jazdy:

1. Jakie znaczenie dla rozwoju Metrokolei ma wspólny zakup nowych pociągów przez GZM i Województwo Śląskie?
2. Jakie warunki muszą zostać spełnione, aby możliwa była realizacja zamówienia na nowe Elektryczne Zespoły Trakcyjne?
3. Jakie udogodnienia i rozwiązania zwiększające dostępność przewidziano w nowych pociągach dla Metropolii?

Metrokolej jako fundament transportu w Metropolii

Zamówienie podstawowe obejmuje 32 pojazdy – po 16 dla GZM i 16 dla Województwa Śląskiego. Postępowanie przewiduje również prawo opcji na zakup dodatkowych 20 pociągów, po 10 dla każdej ze stron. Wspólne zamówienie oznacza nie tylko większą skalę przedsięwzięcia, ale także szansę na lepsze warunki cenowe i zainteresowanie przetargiem szerszego grona producentów taboru kolejowego.

Zakup pociągów to jeden z kluczowych elementów realizacji projektu Metrokolei, który ma stać się nowym filarem transportu publicznego w regionie.

– Budowa Metrokolei to jeden z kluczowych projektów GZM – mówi Kazimierz Karolczak, przewodniczący zarządu Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii.
– Chcemy stworzyć nowoczesny, niezawodny i dostępny system kolei, który stanie się realną alternatywą dla samochodu i spoiwem transportowym całej Metropolii. Nowy tabor to fundament tej zmiany – bez niego nie da się mówić o częstych, komfortowych i punktualnych połączeniach – dodaje.

Dla GZM to przedsięwzięcie ma charakter przełomowy. W ośmioletniej historii Metropolii będzie to pierwsza próba bezpośredniego zakupu własnych pociągów. Do tej pory system Transport GZM obejmował wyłącznie autobusy, trolejbusy i tramwaje – łącznie około 1900 pojazdów. Z roku na rok Metropolia coraz mocniej stawia jednak na kolej jako uzupełnienie i wzmocnienie systemu transportowego.

Dotychczas działania GZM koncentrowały się na finansowaniu dodatkowych połączeń kolejowych oraz na integracji taryfowej z koleją. Już dziś posiadacze 30-dniowych biletów Transport GZM mogą korzystać również z pociągów.

Harmonogram: pierwsze pociągi w 2029 roku

Zgodnie z obecnymi założeniami, pierwsze pociągi dla GZM mogłyby trafić do regionu w II kwartale 2029 roku. Całość nowego taboru w ramach projektu Metrokolei ma wyjechać na tory w grudniu 2029 roku, wraz z wejściem w życie nowego rozkładu jazdy.

Warunkiem realizacji zamówienia podstawowego jest jednak uzyskanie dofinansowania z CUPT. Wyniki konkursu – zgodnie z harmonogramem – powinny zostać ogłoszone w drugiej połowie bieżącego roku.

Operator Metrokolei wyłoniony w przetargu

Równolegle do starań o środki unijne zapowiedziano kolejne ważne działania organizacyjne. Jednym z warunków ubiegania się o dofinansowanie jest publikacja ogłoszenia o zamiarze przeprowadzenia postępowania na świadczenie usług kolejowych na obszarze GZM.

Zgodnie z ogłoszeniem, w lutym 2027 roku zostanie ogłoszony przetarg na operatora Metrokolei, który będzie obsługiwać połączenia od 2029 roku. Jeżeli GZM zakupi własne pociągi, operator otrzyma je w ramach bezpłatnego użyczenia i będzie odpowiedzialny za ich bieżącą obsługę, w tym zapewnienie maszynistów i niezbędnego personelu.

Publikacja informacji z odpowiednim wyprzedzeniem jest wymagana przepisami prawa i ma na celu zapewnienie konkurencyjności i transparentności postępowania oraz umożliwienie potencjalnym operatorom odpowiedniego przygotowania się do udziału w przetargu. Jest to także jeden z warunków uzyskania pozytywnej oceny wniosku o dofinansowanie z CUPT.

Wysoki standard, dostępność i pełna integracja

Nowe Elektryczne Zespoły Trakcyjne mają oferować wysoki standard podróży i nowoczesne wyposażenie. Na pokładzie każdego pociągu znajdą się m.in.:

• klimatyzacja,
• gniazdka elektryczne,
• przestrzeń na rowery,
• strefa rodzinna,
• defibrylator AED,
• nowoczesny System Informacji Pasażerskiej.

Każdy pojazd będzie wyposażony w dwie toalety, w tym jedną w pełni dostosowaną do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Pociągi osiągną prędkość maksymalną 160 km/h i pomieszczą co najmniej 380 pasażerów, z czego minimum 185 na stałych miejscach siedzących.

Szczególną wagę przyłożono do dostępności. EZT zostaną wyposażone m.in. w pętle indukcyjne, wyraźnie oznaczone drzwi dla wózków inwalidzkich, piktogramy na podłodze, kontrastowe uchwyty przy siedzeniach oraz bezpieczne miejsca do przewozu wózków. Miejsca dla osób starszych i o ograniczonej mobilności będą specjalnie oznakowane kolorystycznie, podobnie jak w pojazdach Transport GZM.

Dodatkowo pociągi zostaną wyposażone w System Zliczania Pasażerów, a w składach GZM pojawią się kasowniki Transport GZM, identyczne jak w autobusach, tramwajach i trolejbusach. Ma to ułatwić pełną integrację kolei z pozostałymi środkami transportu publicznego w Metropolii.

Jeśli projekt uzyska dofinansowanie, będzie to największy krok w historii GZM w stronę budowy nowoczesnego, zintegrowanego systemu kolei metropolitalnej, realnie konkurencyjnego wobec transportu indywidualnego.