Starsze wagony zastąpią CityElefanty na linii S9 w Pradze. Powodem obowiązkowy ETCS

Zmiana jest związana z wprowadzeniem obowiązkowego nadzoru ETCS na trasie z Pragi w kierunku Benešova i Czeskich Budziejowic. Organizator transportu Pražská integrovaná doprava (PID) przyznaje, że rozwiązanie oznacza pogorszenie standardu podróżowania na części połączeń, ale podkreśla, że obecnie jest to jedyny sposób na utrzymanie pełnej oferty przewozowej. O utrudnieniach w Pradze pisaliśmy już w InfoRail.pl.

Rozkład jazdy:

1. Dlaczego starsze składy wagonowe zastąpią część jednostek CityElefant na linii S9?
2. Jak będą wyglądały pociągi „Syslograf” i na których połączeniach zostaną wykorzystane?
3. Kiedy do Pragi trafią nowe elektryczne zespoły trakcyjne EMU400 i ile pojazdów przewidziano do zakupu?

Od grudnia zmiany w obsłudze linii S9

Pasażerowie korzystający z podmiejskich połączeń kolejowych w rejonie Pragi muszą przygotować się na zmiany w taborze. Od grudniowej korekty rozkładu jazdy część kursów na linii S9 będzie obsługiwana przez starsze składy wagonowe zamiast piętrowych jednostek CityElefant.

Chodzi o pociągi nazywane w Czechach „Syslografami”. Są to składy złożone z klasycznej lokomotywy, wagonów pasażerskich oraz wagonu sterowniczego, który umożliwia zmianę kierunku jazdy bez konieczności objeżdżania składu przez lokomotywę.

PID potwierdził, że takich pociągów na trasie w kierunku Benešova będzie więcej niż dotychczas.

Organizator transportu wyjaśnia jednak, że nie jest to decyzja wynikająca z chęci ograniczenia standardu przewozów. Zmiana została wymuszona przez nowe wymagania dotyczące wyposażenia pojazdów w system sterowania ruchem kolejowym ETCS.

Obowiązkowy ETCS wykluczy 16 najstarszych CityElefantów

Od grudnia linia kolejowa z Pragi w kierunku Benešova i Czeskich Budziejowic zostanie objęta wyłącznym nadzorem systemu ETCS.

Oznacza to, że pociągi kursujące po tej trasie muszą być wyposażone w odpowiednie urządzenia pokładowe.

Problem dotyczy 16 najstarszych jednostek CityElefant, wyprodukowanych w latach 1997–2005. Pojazdy te nie posiadają systemu ETCS, a ich doposażenie byłoby kosztowne.

PID wskazuje, że ze względu na wiek jednostek inwestycja w montaż ETCS nie jest już ekonomicznie uzasadniona. Konieczne byłoby również ponoszenie kolejnych nakładów na wydłużenie okresu ich eksploatacji.

Najstarsze CityElefanty nie posiadają między innymi toalet próżniowych i są przystosowane wyłącznie do zasilania prądem stałym.

Zdaniem organizatora transportu bardziej racjonalnym rozwiązaniem jest zastąpienie tych pojazdów nowymi jednostkami, których zakup został już zaplanowany.

Do czasu ich dostarczenia konieczne będzie jednak wykorzystanie istniejącego taboru.

Najstarsze CityElefanty trafią na linię S7

W związku z wprowadzeniem obowiązkowego ETCS na trasie do Benešova nastąpi przesunięcie części pojazdów między liniami aglomeracyjnymi.

Szesnaście najstarszych CityElefantów zostanie skierowanych na linię S7 z Pragi do Berouna.

Według PID jest to jedyna trasa, na której jednostki bez ETCS będą mogły kursować do końca swojej eksploatacji.

W przeciwnym kierunku, na linię S9, trafią klasyczne składy wagonowe wyposażone w odpowiednie urządzenia ETCS.

Możliwość ich wykorzystania wynika z zastosowania dwusystemowych lokomotyw oraz stosunkowo nowoczesnych wagonów sterowniczych.

Zmiana pozwoli zachować wymaganą liczbę pociągów na linii S9 mimo wycofania z niej części piętrowych jednostek elektrycznych.

„Syslografy” będą obsługiwać krótsze kursy do Strančic

Po uzgodnieniach z České dráhy ustalono, że starsze składy wagonowe będą kierowane przede wszystkim do obsługi krótszych połączeń uzupełniających.

Chodzi o kursy między stacją Praha hlavní nádraží a Strančicami.

Natomiast na dłuższej trasie linii S9, prowadzącej z Milovic przez Pragę do Benešova u Prahy, pozostaną jednostki CityElefant wyposażone w ETCS.

Są to pojazdy, których dalsza eksploatacja została przewidziana również w kolejnych latach.

Takie rozdzielenie taboru ma umożliwić zachowanie obsługi zarówno krótszych połączeń aglomeracyjnych, jak i dłuższej relacji przebiegającej przez Pragę.

Jak wyglądają pociągi „Syslograf”?

Składy określane jako „Syslografy” składają się z kilku typów wagonów.

Podstawę zestawienia stanowią klasyczne wagony przedziałowe Bdmtee, znane w Czechach pod przydomkiem „Honeckery”.

Uzupełnia je piętrowy wagon Bdmteeo, który zapewnia możliwość wejścia bez konieczności pokonywania stopni.

Na końcu składu znajduje się wagon sterowniczy, określany przydomkiem „Sysel”. Dzięki niemu pociąg może kursować w obu kierunkach bez konieczności przestawiania lokomotywy.

W wagonie sterowniczym znajduje się również przedział pierwszej klasy.

Jest to jedyny klimatyzowany wagon w takim zestawieniu.

W porównaniu z jednostkami CityElefant pasażerowie otrzymają więc inny standard podróżowania, szczególnie w zakresie klimatyzacji i wyposażenia wnętrz.

Dlaczego Praga nie zastąpi od razu starszych pociągów nowymi?

PID przyznaje, że rozwój taboru kolejowego nie nadąża za rosnącymi potrzebami przewozowymi aglomeracji praskiej.

Organizator wskazuje na wieloletnie zaległości inwestycyjne dotyczące zarówno infrastruktury, jak i pojazdów kolejowych. Ich przyczyn upatruje między innymi w ograniczonych nakładach na transport publiczny w poprzednich dekadach.

Jednocześnie w ostatnich latach znacząco wzrosła liczba pasażerów korzystających z kolei podmiejskiej.

Piętrowe CityElefanty, produkowane w latach 1997–2013, stosunkowo szybko przestały wystarczać do obsługi rosnących potoków podróżnych.

W związku z tym konieczne było wprowadzanie dodatkowych pojazdów oraz wzmacnianie istniejących połączeń.

PID podkreśla, że zakup nowego taboru wymaga wieloletniego przygotowania. Obejmuje ono zapewnienie finansowania, przeprowadzenie postępowania zakupowego, produkcję, homologację i dostawy pojazdów.

W rezultacie zwiększenie liczby pociągów następuje często dopiero kilka lat po podjęciu decyzji o ich zakupie.

Siedem pojazdów Pesy i 22 RegioPantery nie wystarczyły

W ostatnich latach tabor wykorzystywany w praskiej kolei aglomeracyjnej został uzupełniony o nowe pojazdy.

Na liniach S49 i S61, obsługiwanych przez RegioJet, pojawiło się siedem jednostek wyprodukowanych przez Pesę.

České dráhy wprowadziły natomiast do eksploatacji 22 nowe elektryczne zespoły trakcyjne RegioPanter.

Mimo tych zakupów nadal konieczne jest wykorzystywanie klasycznych składów wagonowych do obsługi połączeń wzmacniających.

Organizator transportu zwraca uwagę, że wzrost liczby pasażerów wymaga systematycznego zwiększania pojemności pociągów.

Jednocześnie inwestycje taborowe muszą być skoordynowane z modernizacją infrastruktury i możliwościami przepustowymi praskiego węzła kolejowego.

Od 2030 roku nowe pociągi EMU400

Docelowym rozwiązaniem problemu mają być nowe elektryczne zespoły trakcyjne określane roboczo jako EMU400.

PID wyjaśnia, że nie jest to oficjalna nazwa przyszłych pojazdów, lecz oznaczenie odnoszące się orientacyjnie do ich pojemności.

Nowe jednostki mają oferować więcej miejsc niż obecnie eksploatowane CityElefanty.

Pierwsze dostawy zaplanowano od 2030 roku.

Podstawowe zamówienie ma obejmować co najmniej 60 elektrycznych zespołów trakcyjnych, natomiast opcja przewiduje możliwość pozyskania kolejnych 67 pojazdów.

Oznacza to, że łącznie planowany zakup może objąć nawet 127 jednostek.

Nowe pociągi mają zostać skierowane przede wszystkim na linie S7, S5+R45, S55, S1 oraz R41.

Ich wprowadzenie ma znacząco zwiększyć możliwości przewozowe kolei aglomeracyjnej w Pradze i kraju środkowoczeskim.

Nowy tabor zależy również od modernizacji infrastruktury

PID zaznacza, że tempo wprowadzania nowych elektrycznych zespołów trakcyjnych będzie uzależnione od realizacji ważnych inwestycji infrastrukturalnych.

Wśród najważniejszych przedsięwzięć wymieniono budowę i modernizację połączenia kolejowego do Kladna oraz praskiego lotniska.

Istotne będzie również dalsze zwiększanie przepustowości praskiego węzła kolejowego.

Organizator zwraca uwagę także na konieczność przebudowy i dobudowy drugiego toru na trasie w kierunku Všetat i Mladej Boleslavi.

Realizacja tego przedsięwzięcia jest jednak opóźniona.

Wśród potrzeb infrastrukturalnych wskazano również poprawę połączeń w kierunku Brandýsa nad Labem i Starej Boleslavi.

Bez zwiększenia możliwości infrastruktury kolejowej pełne wykorzystanie potencjału nowych pociągów będzie utrudnione.

PID przyznaje, że pasażerowie muszą uzbroić się w cierpliwość

Organizator praskiego transportu publicznego nie ukrywa, że zastąpienie części CityElefantów starszymi wagonami nie jest rozwiązaniem oczekiwanym przez pasażerów.

PID podkreśla jednak, że obecnie priorytetem jest utrzymanie pełnej oferty przewozowej mimo nowych wymagań technicznych.

Jednocześnie zapewnia, że poprawa standardu podróżowania pozostaje jednym z najważniejszych celów rozwoju transportu aglomeracyjnego.

Szczególne znaczenie ma to dla osób, które regularnie rezygnują z samochodu i wybierają kolej podczas codziennych dojazdów do Pragi.

Organizator przyznaje, że proces wymiany taboru trwa długo, a podróżni muszą jeszcze przez pewien czas korzystać z rozwiązań przejściowych.

Dopiero rozpoczęcie dostaw nowych jednostek EMU400 od 2030 roku ma umożliwić większą zmianę jakościową i pojemnościową w praskiej kolei podmiejskiej.

Do tego czasu na części kursów linii S9 pasażerowie będą podróżować klasycznymi składami wagonowymi, które dzięki wyposażeniu w ETCS mogą nadal obsługiwać połączenia na trasie do Strančic.