MPK Stargard i pierwsze elektrobusy na liniach: Karsany, MAN-y, Solarisy i ładowarki Arex

Na początek pasażerowie mogą spotkać trzy elektrobusy na liniach 7, 10 i 15. Dwa 12-metrowe autobusy MAN wyjechały na linie 10 i 15, a przegubowy Solaris pojawił się na linii 7. O tych historycznych zamówieniach pisaliśmy już wcześniej w TransInfo.

Rozkład jazdy

1. Ile autobusów elektrycznych kupuje Stargard w ramach projektu KPO?
2. Na których liniach pojawiły się pierwsze nowe elektrobusy?
3. Jakie marki pojazdów trafiły do MPK Stargard?

Pierwsze elektrobusy w ruchu

MPK Stargard rozpoczęło liniową eksploatację pierwszych nowych autobusów elektrycznych. Przewoźnik poinformował pasażerów, że na ulice miasta wyjechały trzy pojazdy, które można spotkać na liniach 7, 10 i 15. To początek wdrażania większego pakietu taborowego, bo cały projekt obejmuje zakup 11 autobusów elektrycznych oraz infrastruktury ładowania.

W pierwszym dniu regularnej obsługi pasażerowie mogą korzystać z dwóch 12-metrowych autobusów MAN oraz jednego przegubowego Solarisa. Według lokalnych informacji MAN-y kursują na liniach 10 i 15, natomiast przegubowy Solaris obsługuje linię 7.

To ważny moment dla stargardzkiej komunikacji miejskiej. Do tej pory temat elektrobusów był związany przede wszystkim z przetargami, dostawami i zapleczem ładowania. Teraz pojazdy zaczęły pracę w normalnym ruchu, czyli tam, gdzie najłatwiej ocenić ich realną przydatność: na trasach, z pasażerami, w codziennym rozkładzie jazdy.

11 autobusów i ładowarki

Projekt nosi nazwę „Zielony transport publiczny w Gminie Miasto Stargard: zakup 11 sztuk autobusów elektrycznych wraz z infrastrukturą ładowania”. Obejmuje łącznie 11 fabrycznie nowych autobusów elektrycznych, w tym siedem pojazdów 12-metrowych, dwa autobusy przegubowe oraz dwa krótsze pojazdy klasy mini.

Dostawy zostały podzielone między kilku dostawców i producentów. Za siedem autobusów 11,8–12,5 m odpowiada MAN Truck & Bus Polska sp. z o.o. Dwa autobusy przegubowe 17,5–18,75 m dostarcza Solaris Bus & Coach sp. z o.o., a dwa mniejsze pojazdy klasy mini to autobusy Karsan. Infrastrukturę ładowania zapewnia Arex sp. z o.o. z Grupy WB, która wygrała część dotyczącą sześciu mobilnych, dwustanowiskowych ładowarek.

Wartość całego przedsięwzięcia to prawie 35.000.000 PLN, z czego znaczącą część stanowi dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej w ramach NextGenerationEU i Krajowego Planu Odbudowy. Miasto wskazuje, że projekt jest realizowany w ramach inwestycji G 1.3.2 Zeroemisyjny transport zbiorowy.

MAN-y, Solarisy i Karsany

Największą część zamówienia stanowią 12-metrowe autobusy MAN. To one będą podstawą nowej zeroemisyjnej floty w Stargardzie, bo siedem sztuk tej klasy pojazdów można wykorzystywać na większości miejskich linii. W pierwszym dniu ich obecność na liniach 10 i 15 pokazuje, że przewoźnik od razu wprowadza je do codziennej obsługi.

Drugim typem są przegubowe autobusy Solaris. Te pojazdy są przeznaczone do zadań o większym potoku pasażerskim, dlatego debiut jednego z nich na linii 7 jest logiczny. Autobus przegubowy pozwala przewieźć więcej pasażerów, a jednocześnie daje efekt wyraźnej zmiany jakościowej na trasie.

Trzecim elementem pakietu są dwa autobusy klasy mini marki Karsan. Jak wyjaśnia Mariusz Chybowski, kierownik działu eksploatacji MPK Stargard, to pojazdy przeznaczone na trasy, gdzie nie ma potrzeby kierowania większych autobusów.

„W czerwcu zrealizowane były dostawy nowych autobusów elektrycznych. Wśród nich są właśnie dwa autobusy jednoczłonowe klasy mini. To autobusy marki Karsan” – mówi Mariusz Chybowski, kierownik działu eksploatacji MPK Stargard.

Małe Karsany będą mogły przewozić do 21 pasażerów. Ich baterie mają zapewnić zasięg do 180 km dziennie, co według przewoźnika pozwoli wykonywać codzienne zadania bez konieczności dodatkowego ładowania w ciągu dnia.

Zasięgi bez międzyładowań

Nowa flota została dobrana tak, aby autobusy mogły obsługiwać dzienne zadania bez ładowania na trasie. W przypadku małych Karsanów mowa o zasięgu do 180 km dziennie. Autobusy 12-metrowe MAN mają mieć gwarantowany minimalny zasięg 360 km, a przegubowe Solarisy – 250 km.

„We wszystkich autobusach są zamontowane jednakowe systemy. Jeżeli chodzi o autobusy MAN, 12-metrowe, one będą miały gwarantowany minimalny zasięg 360 kilometrów. Natomiast autobusy Solaris, te długie, 18-metrowe, będą miały minimalny zasięg 250 kilometrów. To również pozwala na wykonywanie zadań bez konieczności międzyładowań” – mówi Mariusz Chybowski.

Różna będzie także pojemność pojazdów. Dwa małe Karsany zabiorą do 21 pasażerów, 12-metrowe MAN-y około 81 osób, a przegubowe Solarisy około 120 pasażerów. Dzięki temu MPK Stargard może dopasować autobus do konkretnej linii, potoku pasażerskiego i układu trasy.

Elektronika, monitoring 360 i sztuczny hałas

Nowe elektryczne autobusy są ciche, ale nie oznacza to braku systemów bezpieczeństwa. Wręcz przeciwnie, pojazdy są mocno wyposażone w elektronikę. W autobusach zamontowano nowe systemy informacji pasażerskiej, a pasażerowie będą mogli korzystać z gniazd USB do ładowania telefonów i innych urządzeń mobilnych.

Szczególnie ciekawe są małe Karsany, które jako pierwsze autobusy w MPK Stargard wyposażono w kamery monitoringu 360 stopni. Taki system poprawia widoczność wokół pojazdu i wspiera kierowcę podczas manewrowania, szczególnie na pętlach, zatokach, ciasnych ulicach i w rejonie przystanków.

„Infrastruktura ładowania tych autobusów znajduje się już u nas na zajezdni. Autobusy wyposażone są w wiele różnych nowoczesnych systemów. Między innymi są to pierwsze autobusy, które wyposażone są w kamery monitoringu 360 stopni” – dodaje Mariusz Chybowski.

Wszystkie dostarczone pojazdy, czyli dwa autobusy mini Karsan, siedem 12-metrowych autobusów MAN oraz dwa przegubowe Solarisy, wyposażono także w system sztucznego hałasu. To ważne w przypadku elektrobusów, które przy niskich prędkościach są znacznie cichsze od pojazdów spalinowych.

„Jest on szczególnie ważny w przypadku osób, które przechodzą przez przejścia i powinny usłyszeć zbliżający się autobus. Chodzi o to, że te autobusy są naprawdę ciche. Można nie zauważyć, nie usłyszeć, że taki pojazd nadjeżdża” – tłumaczy kierownik działu eksploatacji MPK Stargard.

Karsan z napędem BMW

Ciekawostką techniczną w stargardzkiej dostawie są małe autobusy Karsan. To pojazdy produkcji tureckiej, ale ich układ napędowy pochodzi od BMW. Według MPK Stargard dotyczy to silnika, baterii i systemu ładowania.

„W tych autobusach zamontowany jest silnik w 100 procentach wyprodukowany przez markę BMW. Również baterie i system ładowania są dostarczone przez firmę BMW, stąd też z tyłu, na klapie, znajduje się oryginalny znaczek z logo BMW” – wyjaśnia Mariusz Chybowski.

Dla pasażera najważniejsze będą jednak nie logotypy, lecz praktyka: cicha jazda, sprawne ruszanie, niska podłoga, klimatyzacja, informacja pasażerska i stabilność kursowania. Mini autobusy mają sens tam, gdzie przewożenie małego potoku pasażerów dużym autobusem jest nieefektywne.

Ładowanie zajezdniowe z mobilnych urządzeń

W projekcie przewidziano sześć mobilnych, dwustanowiskowych ładowarek plug-in Arex DCX-Mobile. Każda z nich ma moc 120 kW, czyli dwa wyjścia po 60 kW, oraz złącza CCS2. Zakres umowy obejmuje dostawę, montaż, podłączenie, uruchomienie i system zarządzania ładowarkami.

Ciekawym elementem jest właśnie mobilny charakter urządzeń. Zamiast budowy wyłącznie stałych punktów ładowania, Stargard stawia na rozwiązanie, które może być przemieszczane w obrębie zajezdni. To ma znaczenie operacyjne, bo w ciasnych bazach autobusowych łatwiej czasem przestawić ładowarkę bliżej pojazdu niż manewrować dużym autobusem przy stałym stanowisku.

Dla przewoźnika kluczowe będzie teraz ułożenie nocnego ładowania, harmonogramów pracy i rezerw taborowych. Przy flocie 11 elektrobusów sama dostawa pojazdów to dopiero połowa zadania. Druga połowa to stabilna eksploatacja: ładowanie, dostępność stanowisk, obsługa serwisowa i szkolenie kierowców oraz zaplecza technicznego.

Komfort i dostępność dla pasażerów

MPK Stargard podkreśla, że nowe autobusy są ciche, zeroemisyjne i wyposażone w udogodnienia dla osób z ograniczoną mobilnością oraz rodziców z wózkami dziecięcymi. To standard, którego pasażerowie coraz częściej oczekują od nowego taboru komunikacji miejskiej: niska podłoga, klimatyzacja, większy komfort przejazdu, lepsze warunki wejścia i wyjścia oraz spokojniejsza jazda.

Z punktu widzenia miasta elektrobusy oznaczają również ograniczenie lokalnej emisji spalin i hałasu. To szczególnie ważne na liniach przebiegających przez centrum, osiedla mieszkaniowe i okolice szkół. Autobus elektryczny nie rozwiązuje wszystkich problemów transportu publicznego, ale przy dobrze dobranym rozkładzie i sprawnej infrastrukturze ładowania może poprawić jakość codziennych podróży.

Stargard zaczyna od trzech pojazdów, ale przewoźnik zapowiada, że kolejne nowe „elektryki” będą sukcesywnie pojawiać się na następnych trasach. Wszystkie nowe autobusy elektryczne mają trafić do eksploatacji na stargardzkich liniach w lipcu.