Olsztyn z drugą dziesiątką hybryd. Teraz MPK czeka na pierwsze autobusy elektryczne

Rozkład jazdy:

1. Jakie autobusy trafiły w drugiej partii do MPK Olsztyn?
2. Jak działa zastosowany w Solarisach układ mild hybrid?
3. Jak zmieni się flota po dostawie pierwszych elektrobusów w 2027 roku?

10 Solarisów: sześć 12-metrowych i cztery przegubowe

Druga partia hybryd dla Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacyjnego sp. z o.o. w Olsztynie obejmuje sześć autobusów standardowych o długości 12 m oraz cztery pojazdy przegubowe o długości 18 m. To Solarisy Urbino 12 mild hybrid i Urbino 18 mild hybrid, czyli rozwinięcie dostawy rozpoczętej w 2025 roku.

Autobusy są niskopodłogowe i klimatyzowane. Zostały wyposażone m.in. w monitoring, system informacji pasażerskiej oraz rozwiązania poprawiające dostępność dla osób z ograniczoną mobilnością. Zakres kontraktu nie kończy się na samych pojazdach. Obejmuje również wyposażenie stanowiska serwisowego oraz szkolenia kierowców i pracowników zaplecza technicznego.

Wartość obecnej dostawy przekracza 22 mln PLN brutto, czyli przy 23-procentowym VAT odpowiada kwocie przekraczającej około 17,89 mln PLN netto. Ponieważ miasto nie podało w komunikacie dokładnej wartości kontraktu, nie należy wyliczać z niej dokładnych cen jednostkowych autobusów.

Diesel 250 kW wspierany instalacją 48 V

Olsztyńskie Solarisy wykorzystują układ typu mild hybrid. Podstawą napędu pozostaje silnik Diesla o mocy 250 kW, współpracujący z maszyną elektryczną z instalacją o napięciu 48 V. Energia jest odzyskiwana m.in. podczas hamowania. Następnie może być wykorzystywana przy ruszaniu i przyspieszaniu, kiedy układ elektryczny wspomaga silnik spalinowy.

Rozwiązanie nie umożliwia jazdy w normalnej eksploatacji wyłącznie na energii elektrycznej, jak w klasycznej pełnej hybrydzie czy autobusie bateryjnym. Jego zadaniem jest przede wszystkim ograniczenie obciążenia jednostki Diesla w tych fazach jazdy, w których zapotrzebowanie na moc jest największe. W miejskim cyklu pracy, z częstym hamowaniem i ponownym ruszaniem, pozwala to wykorzystać energię, która w klasycznym autobusie zostałaby utracona.

Druga partia po 10 autobusach z 2025 roku

Obecne pojazdy nie są oddzielnym przetargiem, lecz efektem prawa opcji przewidzianego w kontrakcie zawartym przez MPK z Solaris Bus & Coach 10 grudnia 2024 roku. Podstawowe zamówienie obejmowało 10 autobusów: osiem 12-metrowych Solarisów Urbino 12 mild hybrid oraz dwa przegubowe Urbino 18 mild hybrid. Tamten kontrakt miał wartość 21.161.000 PLN brutto, czyli około 17.203.252 PLN netto.

Pierwsza dziesiątka została odebrana jesienią 2025 roku. MPK zdecydowało następnie o skorzystaniu z prawa opcji na kolejnych 10 pojazdów, ale zmieniło proporcje długości: tym razem zamówiono sześć autobusów 12-metrowych i cztery 18-metrowe. W efekcie oba etapy dały Olsztynowi 20 nowych autobusów mild hybrid: 14 standardowych i sześć przegubowych.

Według prezesa MPK Jerzego Romana flota spółki liczy obecnie 153 autobusy. Nowe Solarisy nie muszą więc oznaczać trwałego powiększenia parku taborowego o pełne 10 sztuk. MPK chce równolegle wycofywać najbardziej wyeksploatowane pojazdy. Część autobusów nadal użytkowanych w Olsztynie ma ponad 20 lat, a 23 pojazdy nie są wyposażone w klimatyzację.

„Flota MPK liczy obecnie 153 autobusy. Nowe pojazdy pozwolą stopniowo wycofywać najbardziej wyeksploatowane wozy. Część starszych autobusów jeździ po Olsztynie od ponad 20 lat” – powiedział Jerzy Roman, prezes MPK Olsztyn.

Na tym właśnie polega zasadnicza rola drugiej partii Solarisów: zastępują najstarsze diesle jeszcze przed rozpoczęciem właściwej elektryfikacji autobusowej floty.

W 2027 roku pierwsze elektrobusy

Następny etap będzie już zeroemisyjny. 15 stycznia 2026 roku Olsztyn podpisał z Solaris Bus & Coach sp. z o.o. umowę na dostawę 11 autobusów elektrycznych. Zamówienie podstawowe obejmuje sześć Solarisów Urbino 12 electric oraz pięć przegubowych Solarisów Urbino 18 electric. Kontrakt ma wartość 48.417.194,79 PLN brutto, czyli około 39.363.573 PLN netto.

Dostawa ma zostać zakończona najpóźniej do 31 lipca 2027 roku, przy czym pierwsze trzy autobusy 12-metrowe mają pojawić się w mieście do końca maja. Wraz z pojazdami powstanie infrastruktura ładowania. Przy ul. Kołobrzeskiej przewidziano pięć ładowarek jednostanowiskowych, a przy al. Sikorskiego trzy urządzenia dwustanowiskowe. Solaris dostarczy również dwie mobilne ładowarki jednostanowiskowe.

Wejście autobusów elektrycznych wymaga także przebudowy zaplecza. Olsztyn podpisał z INTOP Warszawa sp. z o.o. umowę na rozbudowę zajezdni autobusowej przy al. Sikorskiego. Kontrakt jest wart 35.251.169,78 PLN brutto, czyli około 28.659.487,63 PLN netto. Prace obejmują m.in. nowy budynek warsztatowo-socjalny, dodatkowe miejsca postojowe i instalacje związane z obsługą nowego taboru. Realizację przewidziano na 18 miesięcy.

Równolegle przy ul. Kołobrzeskiej powstaje instalacja fotowoltaiczna realizowana przez Arex sp. z o.o. za 2.700.000 PLN netto, czyli 3.321.000 PLN brutto. (TransInfo)

140 mln PLN rocznie na komunikację

Zmiany taborowe odbywają się przy rosnących kosztach funkcjonowania całej komunikacji miejskiej. Według miasta roczny koszt systemu sięga obecnie około 140 mln PLN i w ciągu dekady wzrósł dwukrotnie.Równolegle Olsztyn przygotowuje nowy Plan Transportowy i analizuje funkcjonowanie całej sieci. Planowane są m.in. nowe pętle autobusowe, w tym na Zielonej Górce, kolejne przystanki oraz infrastruktura w rejonie wiaduktu przy ul. Limanowskiego.

-„Nie zatrzymujemy się na wymianie taboru. Inwestujemy również w infrastrukturę i planujemy kolejne zmiany, żeby komunikacja miejska odpowiadała na potrzeby Olsztyna, który cały czas się rozwija” – powiedział Robert Szewczyk, prezydent Olsztyna.

Zakupowe tło

Aktualna flota MPK Olsztyn liczy 153 autobusy. Po obecnej dostawie znajduje się w niej 20 Solarisów z napędem mild hybrid, czyli około 13,1 proc. całego parku autobusowego. Pozostałą część nadal tworzą przede wszystkim autobusy z klasycznymi silnikami Diesla, wśród których dominują różne generacje Solarisów Urbino 12 i Urbino 18. Spółka eksploatuje także starsze pojazdy innych marek, a część taboru ma ponad 20 lat.

Pierwsza duża zmiana napędowa rozpoczęła się w 2025 roku. Wówczas MPK odebrało 10 Solarisów mild hybrid: osiem Urbino 12 i dwa Urbino 18. Dostawa z 2026 roku jest wykorzystaniem prawa opcji z tego samego zamówienia i zwiększa liczbę hybryd z 10 do 20 pojazdów.

Kolejny etap nastąpi w 2027 roku. Do Olsztyna trafi 11 Solarisów electric: sześć Urbino 12 electric i pięć Urbino 18 electric za 39.363.573 PLN netto i 48.417.194,79 PLN brutto, wraz z infrastrukturą ładowania. Będą to pierwsze seryjnie eksploatowane elektrobusy MPK, ponieważ dotychczas pojazdy bateryjne pojawiały się w Olsztynie wyłącznie podczas testów.

Jeżeli przyjąć obecny stan 153 autobusów jako bazę i założyć wymianę pojazdów jeden za jeden, obecna druga partia oznacza, że 20 z 153 autobusów, czyli 13,1 proc., ma już napęd mild hybrid. Po dostawie elektrobusów struktura napędowa zmieni się ponownie, ale dokładnego przyszłego udziału pojazdów elektrycznych nie należy dziś wyliczać bez uwzględnienia liczby autobusów, które do tego czasu MPK wycofa z eksploatacji.