Niemcy przeznaczą 400 mln euro na ekologiczną żeglugę. Rusza realizacja krajowego planu obejmującego 47 działań

Na dekarbonizację żeglugi morskiej i śródlądowej przeznaczono 400 mln euro. Środki mają wspierać między innymi rozwój alternatywnych napędów, modernizację statków oraz budowę infrastruktury ładowania i tankowania paliw alternatywnych w portach morskich.

Rozkład jazdy:

1. Na jakie inwestycje Niemcy przeznaczą 400 mln euro w ramach programu rozwoju żeglugi przyjaznej klimatowi?
2. Jakie działania przewidziano w Narodowym Planie Działań i jakie nowe programy dofinansowania zostaną uruchomione?
3. Jakie bariery utrudniają dekarbonizację żeglugi morskiej i śródlądowej oraz w jaki sposób niemiecki rząd zamierza je ograniczyć?

Niemcy rozpoczynają realizację planu dekarbonizacji żeglugi

Federalne Ministerstwo Transportu Niemiec zainaugurowało wdrażanie Narodowego Planu Działań na rzecz Żeglugi Przyjaznej Klimatowi (Nationaler Aktionsplan klimafreundliche Schifffahrt – NAPS). Dokument został przyjęty przez niemiecki rząd w październiku 2026 roku i obejmuje 47 działań mających przyspieszyć transformację żeglugi morskiej oraz śródlądowej.

Rozpoczęcie realizacji programu było głównym tematem konferencji branżowej zorganizowanej przez Federalne Ministerstwo Transportu. W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele przedsiębiorstw żeglugowych, gospodarki, środowisk naukowych, organizacji branżowych oraz właściwych organów administracji federalnej i krajów związkowych.

Spotkanie poświęcono przede wszystkim sposobom wdrażania działań przewidzianych w planie. Dyskutowano o rozwiązaniach, które mają umożliwić stopniowe ograniczanie emisji w sektorze żeglugowym, przy jednoczesnym zachowaniu jego konkurencyjności.

Niemiecki rząd podkreśla, że żegluga morska i śródlądowa odgrywa istotną rolę w funkcjonowaniu gospodarki, zapewniając transport towarów, bezpieczeństwo dostaw oraz miejsca pracy.

400 mln euro na żeglugę morską i śródlądową

Na realizację działań związanych z dekarbonizacją żeglugi przeznaczono 400 mln euro. Finansowanie będzie pochodziło z Funduszu Klimatu i Transformacji (Klima- und Transformationsfonds), w ramach pozycji budżetowej „Żegluga i porty przyjazne klimatowi”.

Środki mają wspierać inwestycje umożliwiające ograniczanie emisji w transporcie wodnym, w tym rozwój nowych technologii napędowych oraz infrastruktury niezbędnej do ich wykorzystania.

– Niemcy są uzależnione od sprawnie funkcjonującej żeglugi morskiej i śródlądowej. Zapewnia ona konkurencyjność, bezpieczeństwo dostaw i zatrudnienie w naszym kraju. Kto wzmacnia żeglugę przyjazną klimatowi, ten jednocześnie wzmacnia naszą gospodarkę. Dlatego rząd federalny tworzy stabilne warunki ramowe i zapewnia ukierunkowane inwestycje. Narodowy Plan Działań na rzecz Żeglugi Przyjaznej Klimatowi stanowi podstawę tych działań. Łącznie przeznaczamy 400 mln euro na przyspieszenie transformacji w kierunku przyjaznej klimatowi żeglugi morskiej i śródlądowej – powiedział federalny minister transportu Steffen Bilger.

Niemieckie władze wskazują, że wsparcie publiczne ma stworzyć warunki do podejmowania inwestycji przez przedsiębiorstwa żeglugowe i operatorów infrastruktury portowej.

Nowy program wsparcia ekologicznych korytarzy morskich

Jednym z najważniejszych elementów planu jest rozwój ekologicznych korytarzy żeglugowych. Niemcy realizują już program wsparcia zielonych korytarzy żeglugi śródlądowej, a w najbliższym czasie zamierzają uruchomić podobny instrument dla transportu morskiego.

Nowy program dofinansowania zielonych korytarzy morskich ma wspierać modernizację statków przybrzeżnych oraz rozbudowę infrastruktury portowej.

– Oprócz istniejącego programu wsparcia zielonych korytarzy żeglugi śródlądowej wkrótce uruchomimy również nowy program dofinansowania zielonych korytarzy żeglugi morskiej. W ten sposób będziemy wspierać modernizację statków przybrzeżnych oraz rozbudowę infrastruktury ładowania i tankowania paliw alternatywnych w portach morskich – zapowiedział Steffen Bilger.

Program ma zatem obejmować zarówno jednostki pływające, jak i zaplecze techniczne potrzebne do ich eksploatacji.

Federalne Ministerstwo Transportu nie podało jeszcze szczegółowego terminu uruchomienia nowego instrumentu ani zasad przyznawania dofinansowania.

Alternatywne napędy i nowe systemy energetyczne

Podczas konferencji wskazano najważniejsze obszary technologiczne, które mają umożliwić ograniczenie emisji w żegludze.

Jednym z nich jest zwiększanie wykorzystania alternatywnych napędów i systemów energetycznych na statkach. Transformacja ma obejmować zarówno budowę nowych jednostek, jak i modernizację już eksploatowanej floty.

Kolejnym kierunkiem jest poprawa dostępności niskoemisyjnych oraz zrównoważonych odnawialnych nośników energii. Ich wykorzystanie wymaga odpowiedniej infrastruktury, w szczególności instalacji do ładowania i tankowania w portach.

Ważną rolę mają również odgrywać energooszczędne konstrukcje nowych statków oraz modernizacje istniejących jednostek, pozwalające ograniczać zużycie energii.

Uczestnicy konferencji podkreślili, że sama dostępność nowych technologii nie wystarczy do przeprowadzenia transformacji. Konieczne jest równoległe tworzenie warunków umożliwiających ich wdrażanie na skalę przemysłową.

Branża potrzebuje stabilnych przepisów i prostszych procedur

Żegluga została wskazana jako jeden z sektorów, w których ograniczanie emisji gazów cieplarnianych jest szczególnie trudne. Wynika to między innymi z charakteru transportu wodnego oraz wymagań dotyczących napędów i zaopatrzenia jednostek w energię.

Przedstawiciele branży zwracali uwagę, że przedsiębiorstwa potrzebują przewidywalnych warunków planowania oraz bezpieczeństwa inwestycyjnego. Ma to znaczenie zwłaszcza przy podejmowaniu decyzji o budowie nowych statków, modernizacji floty i rozwoju infrastruktury portowej.

Za istotne warunki przyspieszenia transformacji uznano harmonizację przepisów i standardów technicznych oraz uproszczenie procedur dopuszczeniowych i administracyjnych.

W ocenie uczestników konferencji ograniczenie biurokracji może ułatwić wprowadzanie nowych rozwiązań technologicznych, a jednolite wymagania pomóc przedsiębiorstwom planować inwestycje.

Federalne Ministerstwo Transportu podkreśliło również znaczenie współpracy między gospodarką, nauką i administracją publiczną. Bez zaangażowania wszystkich tych środowisk realizacja ambitnych celów dekarbonizacyjnych będzie trudna.

47 działań ma przełożyć się na konkretne projekty

Konferencja była pierwszym etapem praktycznego wdrażania 47 działań zawartych w Narodowym Planie Działań na rzecz Żeglugi Przyjaznej Klimatowi.

W centrum dyskusji znalazły się koncepcje realizacyjne, które mają być rozwijane przy udziale przedstawicieli przedsiębiorstw, instytucji naukowych oraz administracji.

Wyniki spotkania zostaną wykorzystane podczas dalszych prac nad wdrażaniem planu. Zaangażowanie ekspertów branżowych ma pomóc w szybkim przekształceniu zidentyfikowanych obszarów działania w konkretne przedsięwzięcia.

Niemieckie władze chcą w ten sposób połączyć finansowanie publiczne z doświadczeniem przedsiębiorstw i zapleczem naukowym, aby przyspieszyć wykorzystanie technologii ograniczających emisje.

Najbliższym zapowiedzianym krokiem będzie uruchomienie programu wsparcia zielonych korytarzy żeglugi morskiej, który uzupełni już funkcjonujący instrument dotyczący żeglugi śródlądowej.

Na realizację całego procesu transformacji sektora żeglugowego Niemcy zabezpieczyły 400 mln euro z Funduszu Klimatu i Transformacji. Pieniądze mają wspierać przechodzenie na alternatywne napędy, modernizację jednostek oraz rozwój infrastruktury niezbędnej do obsługi statków wykorzystujących nowe źródła energii.