Najstarszy czynny dworzec kolejowy w Polsce po modernizacji. PKP zakończyły inwestycję w Oławie za 18,1 mln zł

Inwestycja zrealizowana przez PKP S.A. kosztowała 18,1 mln zł brutto i została dofinansowana z budżetu państwa. Budynek, którego historia sięga 1841 roku, odzyskał historyczne detale architektoniczne, a jednocześnie został dostosowany do współczesnych standardów obsługi podróżnych. W obiekcie znalazły się również pomieszczenia przeznaczone na potrzeby samorządu Oławy.

Rozkład jazdy:

1. Jak zmienił się najstarszy czynny dworzec kolejowy w Polsce po modernizacji?
2. Jakie udogodnienia przygotowano dla pasażerów i w jaki sposób wykorzystane zostaną pomieszczenia dworca?
3. Ile kosztowała inwestycja i jakie historyczne elementy budynku udało się zachować?

Najstarszy czynny dworzec kolejowy w Polsce po przebudowie

Prace budowlane na dworcu w Oławie rozpoczęły się około półtora roku temu, dokładnie 184 lata po położeniu kamienia węgielnego pod budynek. Ich celem było stworzenie funkcjonalnej przestrzeni obsługi pasażerów przy jednoczesnym zachowaniu historycznego charakteru obiektu.

Ze względu na objęcie dworca ochroną konserwatorską roboty prowadzono pod nadzorem konserwatora zabytków. Zachowano detale architektoniczne oraz większość historycznej stolarki okiennej i drzwiowej. Wymieniono natomiast tynki, które pochodziły z okresu powojennego.

Na elewacji od strony miasta zamontowano zegar oraz neon z napisem „OŁAWA”.

– Kolej w Polsce przeżywa prawdziwy renesans. Nowe i zrewitalizowane dworce, stacje, zmodernizowane tory i coraz więcej połączeń, dzięki którym kolej staje się coraz bardziej dostępna dla pasażerów. Cieszę się, że dzięki zrealizowanej inwestycji Oława zyskała dziś bezpieczny i funkcjonalny dworzec, który łączy ciekawą – sięgającą blisko dwustu lat – historię z nowoczesnymi technologiami – mówi Dariusz Klimczak, minister infrastruktury.

Historyczne wejście i odrestaurowane wnętrza

Jednym z ważniejszych elementów inwestycji było przywrócenie historycznego wejścia do budynku we wschodniej części dworca.

To właśnie tam zlokalizowano przestrzeń przeznaczoną do obsługi podróżnych. Znajdują się w niej poczekalnia, toalety oraz miejsce przewidziane na automaty z przekąskami i napojami.

Podczas prac konserwatorskich odkryto pierwotny drewniany strop ze sztukateriami i polichromiami ściennymi. Elementy te zostały wyeksponowane w poczekalni, dzięki czemu pasażerowie mogą zobaczyć fragmenty historycznego wystroju budynku.

Zabezpieczono również odsłonięty fragment pierwotnej posadzki w holu dworca.

Część dworca zostanie wykorzystana przez samorząd

Modernizacja objęła nie tylko przestrzenie przeznaczone bezpośrednio dla pasażerów.

Główny korpus budynku został przeznaczony na potrzeby samorządu Oławy. Zaplanowano w nim między innymi salę wystawienniczą z niewielką przestrzenią kawiarnianą oraz pomieszczenia dla Straży Miejskiej.

– Modernizacja dworca w Oławie to doskonały przykład tego, jak łączymy dbałość o dziedzictwo z nowoczesnymi standardami obsługi podróżnych. Cieszę się, że najstarszy czynny dworzec na ziemiach polskich oddajemy do użytku po remoncie w czasie obchodów 100-lecia PKP i 200-lecia kolei na świecie – mówi Paweł Lisiewicz, członek zarządu PKP S.A. ds. rozwoju i inwestycji.

Przedstawiciel PKP przypomniał również o kolejnych inwestycjach dworcowych realizowanych na Dolnym Śląsku.

– Obiekt w Oławie to następny po Oleśnicy zmodernizowany dworzec w woj. dolnośląskim, który w tym roku udostępniliśmy pasażerom. A kolejne inwestycje są już w toku – rozpoczęły się prace projektowe dotyczące przebudowy dworca w Kudowie-Zdroju, trwają także przygotowania do podpisania umowy z firmą, która przygotuje projekt przebudowy dworca w Lubaniu Śląskim – dodaje Paweł Lisiewicz.

Dworzec bez barier architektonicznych

Istotnym elementem przebudowy było dostosowanie budynku i jego otoczenia do potrzeb osób o ograniczonej mobilności, w tym pasażerów z niepełnosprawnościami.

W ramach inwestycji zlikwidowano bariery architektoniczne i wprowadzono rozwiązania ułatwiające poruszanie się po obiekcie.

Na dworcu pojawiły się ścieżki prowadzące dla osób z dysfunkcjami wzroku oraz tabliczki z informacjami zapisanymi alfabetem Braille’a.

Toalety zostały przystosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami.

System BMS i nowoczesne zabezpieczenia

Zmodernizowany dworzec został wyposażony w system zarządzania budynkiem BMS (Building Management System).

Rozwiązanie to odpowiada za zarządzanie instalacjami i urządzeniami znajdującymi się w obiekcie. Jego zadaniem jest optymalizacja zużycia energii elektrycznej, energii cieplnej oraz wody.

W ramach inwestycji zamontowano również nowoczesne systemy bezpieczeństwa.

Obejmują one monitoring, kontrolę dostępu oraz instalacje sygnalizacji włamania i napadu.

Zastosowane rozwiązania mają zwiększyć bezpieczeństwo zarówno osób korzystających z dworca, jak i samego zabytkowego budynku.

Nowe miejsca postojowe i zmiany w otoczeniu dworca

Przebudowa objęła również zagospodarowanie terenu wokół obiektu.

Powstały miejsca postojowe przeznaczone dla osób z niepełnosprawnościami oraz stanowiska krótkiego postoju typu Kiss&Ride.

Uporządkowano także teren zewnętrzny przylegający do budynku.

Dodatkowe prace w sąsiedztwie dworca przeprowadził Powiatowy Zarząd Dróg. Obejmowały one wyniesienie przystanku autobusowego oraz korekty układu drogowego.

Miasto Oława realizuje ponadto budowę parkingu w pobliżu dworca.

Zabytkowa wiata peronowa odzyskała pierwotny wygląd

Równolegle z modernizacją dworca przeprowadzono renowację przylegającej do niego zabytkowej wiaty peronowej.

Inwestycję tę zrealizowała spółka PKP Polskie Linie Kolejowe.

Prace pozwoliły poprawić stan techniczny konstrukcji oraz przywrócić jej pierwotną kolorystykę.

Wiata stanowi jeden z historycznych elementów infrastruktury stacji w Oławie. Jej początki sięgają 1884 roku, kiedy do rozbudowanej części dworca dobudowano krótkie zadaszenie peronowe.

Konstrukcja opierała się na żeliwnych kolumnach oraz stalowej, nitowanej kratownicy podtrzymującej drewniany dach. Prawdopodobnie na przełomie XIX i XX wieku wiata została przedłużona na całą długość dworca.

Modernizacja za 18,1 mln zł

Koszt przebudowy zabytkowego dworca kolejowego w Oławie wyniósł 18,1 mln zł brutto.

Inwestycja została dofinansowana z budżetu państwa.

Inwestorem przedsięwzięcia były Polskie Koleje Państwowe S.A., natomiast za przygotowanie projektu przebudowy oraz realizację prac budowlanych odpowiadała firma Global Budownictwo Sp. z o.o. z Częstochowy.

Historia dworca w Oławie sięga 1841 roku

Dworzec kolejowy w Oławie jest najstarszym czynnym obiektem tego rodzaju w Polsce.

Kamień węgielny pod jego budowę położono 6 czerwca 1841 roku, natomiast gotowy budynek został oddany do użytku 21 maja 1842 roku.

Obiekt powstał w stylu neorenesansowym, charakterystycznym dla wczesnego okresu rozwoju budownictwa kolejowego.

Prawdopodobnie pod koniec lat 50. XIX wieku dworzec został rozbudowany. Miało to związek z wprowadzeniem IV klasy na Kolei Górnośląskiej oraz gwałtownym wzrostem liczby podróżnych.

Do północno-zachodniego szczytu budynku dobudowano wówczas trójosiowy pawilon mieszczący drugą poczekalnię.

Kolejne zmiany nastąpiły w 1884 roku, kiedy przy nowej części dworca powstała wiata peronowa. Prawdopodobnie na przełomie XIX i XX wieku została ona wydłużona.

Pociągi PKP Intercity, POLREGIO i Kolei Dolnośląskich

Stacja Oława znajduje się przy linii kolejowej łączącej Wrocław z Opolem.

Obsługuje zarówno dalekobieżne, jak i regionalne połączenia pasażerskie.

Zatrzymują się na niej pociągi PKP Intercity kursujące między innymi na trasach z Wrocławia, Przemyśla czy Zakopanego w kierunku Warszawy, Ustki, Lublina i Kołobrzegu.

Z dworca korzystają również pasażerowie pociągów regionalnych POLREGIO i Kolei Dolnośląskich, podróżujący do Brzegu, Wrocławia, Raciborza, Gliwic oraz Kędzierzyna-Koźla.