31 nowych pociągów dla Śląska i Metropolii. Podpisano umowy na ponad 647 mln zł dofinansowania

Nowe pojazdy mają pojawić się na torach w 2029 roku. W przetargu na ich dostawę rywalizują PESA Bydgoszcz i NEWAG. Jednocześnie GZM przygotowuje uruchomienie Metrokolei, której pierwszym elementem będzie pilotaż integracji taryfowej na trasie Bytom–Gliwice, zaplanowany na styczeń 2027 roku. O przetargu pisaliśmy w InfoRail.pl.

Rozkład jazdy:

1. Ile nowych pociągów otrzymają Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia i Województwo Śląskie oraz jakie środki przeznaczono na ich zakup?
2. Którzy producenci ubiegają się o kontrakt i jakie wyposażenie będą miały nowe elektryczne zespoły trakcyjne?
3. Kiedy rozpocznie się uruchamianie Metrokolei i jakie zmiany czekają pasażerów na trasie Bytom–Gliwice?

Trzy umowy na zakup 31 elektrycznych zespołów trakcyjnych

Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia oraz Województwo Śląskie podpisały w Centrum Unijnych Projektów Transportowych trzy umowy dotyczące dofinansowania zakupu nowoczesnego taboru kolejowego.

Dzięki środkom z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS) do regionu trafi 31 nowych elektrycznych zespołów trakcyjnych.

Podział pojazdów objętych dofinansowaniem przedstawia się następująco:

• 16 pociągów dla Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii,
• 8 pociągów przeznaczonych do obsługi połączeń aglomeracyjnych,
• 7 pociągów do obsługi połączeń regionalnych i ponadregionalnych.

Łączna wartość przyznanego dofinansowania wynosi około 647,4 mln zł. Całkowita wartość trzech projektów przekracza natomiast 1,62 mld zł.

Podpisane umowy dotyczą 31 spośród 32 pojazdów objętych podstawowym zakresem wspólnego zamówienia GZM i Województwa Śląskiego.

Każdy z zamawiających planuje zakup 16 elektrycznych zespołów trakcyjnych. Jeden z pociągów przeznaczonych dla województwa zostanie jednak sfinansowany w ramach innego programu europejskiego.

Przewidziano również możliwość zwiększenia zamówienia. Zarówno GZM, jak i Województwo Śląskie dysponują prawem opcji na zakup kolejnych 10 pojazdów.

Oznacza to, że podstawowe zamówienie obejmuje 32 pociągi, a po wykorzystaniu wszystkich opcji jego zakres mógłby wzrosnąć do 52 jednostek.

GZM po raz pierwszy kupuje własne pociągi

Podpisanie umów ma szczególne znaczenie dla Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, która po raz pierwszy przystępuje do zakupu własnego taboru kolejowego.

Leszek Pietraszek, przewodniczący zarządu GZM, podkreślił, że przedsięwzięcie stanowi ważny etap rozwoju metropolitalnego systemu transportowego.

– Mamy dziś dzień bez precedensu. Po raz pierwszy sięgamy po tak duże dofinansowanie i po raz pierwszy kupujemy własne pociągi – powiedział Leszek Pietraszek.

Jak zaznaczył, zakup pojazdów jest jednocześnie symbolicznym początkiem uruchamiania Kolei Metropolitalnej, która ma uzupełnić istniejący system komunikacji zbiorowej.

– Symbolicznie inaugurujemy tym samym uruchamianie Kolei Metropolitalnej, która dopełni cały system komunikacyjny GZM. Mamy autobusy, tramwaje, trolejbusy i Metrorower. Teraz czas na kolej! Już w przyszłym roku pierwsza trasa – Bytom–Gliwice – stanie się połączeniem metropolitalnym. Dziękuję Marszałkowi Województwa Śląskiego za partnerską współpracę. To będzie nowa jakość podróżowania dla mieszkańców naszej Metropolii – dodał przewodniczący zarządu GZM.

Własne pociągi mają stać się jednym z podstawowych elementów rozwijanego systemu Metrokolei.

PESA i NEWAG walczą o kontrakt

Postępowanie przetargowe na dostawę nowych elektrycznych zespołów trakcyjnych jest już na etapie oceny ofert.

Do przetargu przystąpiło dwóch polskich producentów taboru kolejowego: PESA Bydgoszcz oraz NEWAG.

Obecnie trwa analiza złożonych propozycji. Nie wskazano jeszcze wykonawcy, który zrealizuje zamówienie.

Nowe pociągi mają rozpocząć eksploatację w 2029 roku.

Zamówienie obejmuje zarówno pojazdy przeznaczone dla Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, jak i jednostki kupowane przez Województwo Śląskie.

Możliwość skorzystania z prawa opcji pozwoli zamawiającym zwiększyć liczbę pojazdów w przypadku podjęcia decyzji o rozszerzeniu zakupów.

Województwo Śląskie zapowiada łącznie 67 nowych pociągów

Zakupy realizowane wspólnie z GZM są częścią szerszego programu rozwoju taboru kolejowego w województwie śląskim.

Marszałek Województwa Śląskiego Wojciech Saługa wskazał, że region prowadzi obecnie kilka przedsięwzięć związanych z pozyskiwaniem nowych pojazdów.

– Robimy, nie gadamy, a efekty naszej współpracy są naprawdę imponujące. Strategiczne decyzje dotyczące rozwoju sieci kolejowej, działania premiera Donalda Tuska i ministra infrastruktury, a także środki europejskie oraz fundusze z Krajowego Planu Odbudowy przekładają się na prawdziwą rewolucję w transporcie kolejowym – powiedział Wojciech Saługa.

Jak wyjaśnił marszałek, na podstawie umowy zawartej z Centrum Unijnych Projektów Transportowych województwo kupi 15 pociągów.

Kolejnych 35 jednostek zostało zamówionych wspólnie z Kolejami Śląskimi. Jeden następny skład zostanie pozyskany dzięki środkom europejskim.

Do tego dochodzi 16 pociągów, na których zakup dofinansowanie otrzymała Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia.

– Jesteśmy dziś w trakcie historycznych zakupów taboru. Na podstawie umowy zawartej z Centrum Unijnych Projektów Transportowych kupimy 15 pociągów. Wspólnie z Kolejami Śląskimi zamówiliśmy kolejnych 35. Jeden następny skład pozyskamy dzięki funduszom europejskim. Do tego dochodzi współpraca z Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolią, która zdobyła środki na zakup 16 pociągów. Łącznie mieszkańcy województwa śląskiego będą mieli więc do dyspozycji 67 nowych pociągów. Skala tych inwestycji naprawdę robi wrażenie – podkreślił marszałek.

Zapowiadane 67 jednostek obejmuje zatem pojazdy pozyskiwane w ramach kilku odrębnych przedsięwzięć, w tym zakupy realizowane przez GZM.

Nowe pociągi pojadą z prędkością do 160 km/h

Elektryczne zespoły trakcyjne zamawiane przez GZM mają rozwijać prędkość maksymalną 160 km/h.

Pojazdy będą przeznaczone do obsługi połączeń pomiędzy miastami Metropolii oraz regionu.

W ich wyposażeniu przewidziano klimatyzację, wygodne siedzenia, miejsca do przewozu rowerów oraz gniazdka umożliwiające ładowanie urządzeń elektronicznych.

Nowe jednostki otrzymają również system informacji pasażerskiej, który ma ułatwiać podróżnym korzystanie z połączeń kolejowych.

Istotnym elementem wyposażenia będą rozwiązania poprawiające dostępność transportu dla osób z niepełnosprawnościami.

Zamawiający zakłada, że nowe pojazdy zapewnią standard podróżowania odpowiadający wymaganiom współczesnego regionalnego i aglomeracyjnego transportu kolejowego.

Kasowniki i integracja z Transport GZM

Pociągi przeznaczone do obsługi połączeń metropolitalnych zostaną zintegrowane z systemem Transport GZM.

Jednym z elementów ich wyposażenia będą kasowniki umożliwiające pasażerom korzystanie z taryfy metropolitalnej.

Rozwiązanie to ma ułatwić łączenie podróży koleją z przejazdami innymi środkami komunikacji zbiorowej organizowanej w Metropolii.

GZM zamierza rozwijać system, w którym kolej będzie współpracować z autobusami, tramwajami, trolejbusami oraz Metrorowerem.

Integracja taryfowa ma pozwolić pasażerom na wygodniejsze planowanie codziennych podróży, bez konieczności traktowania kolei jako odrębnego elementu transportu publicznego.

Metrokolej wystartuje przed dostawą nowych pociągów

Pierwsze zmiany związane z uruchamianiem Metrokolei mają nastąpić jeszcze przed dostarczeniem nowego taboru.

Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia planuje rozpoczęcie pilotażu integracji taryfowej na trasie Bytom–Gliwice już w styczniu 2027 roku.

Będzie to pierwszy etap wprowadzania rozwiązań związanych z rozwojem Kolei Metropolitalnej.

W kolejnych latach integracja ma obejmować następne połączenia kolejowe.

Celem przedsięwzięcia jest stworzenie systemu transportowego umożliwiającego sprawne łączenie podróży pociągiem z komunikacją miejską.

GZM zakłada, że rozwój takiej oferty poprawi dostępność transportu publicznego, ułatwi dojazdy do pracy, szkół i usług oraz zmniejszy zależność mieszkańców od samochodów.

Kolej ma stać się częścią jednego systemu transportowego

Rozwój Metrokolei opiera się na trzech podstawowych elementach: pozyskaniu własnego taboru, integracji taryfowej oraz rozbudowie oferty przewozowej.

Nowe elektryczne zespoły trakcyjne mają zapewnić odpowiednią jakość obsługi pasażerów, natomiast wspólne rozwiązania taryfowe pozwolą lepiej powiązać kolej z pozostałymi środkami transportu.

Pierwszym sprawdzianem tych założeń będzie planowany na styczeń 2027 roku pilotaż na trasie Bytom–Gliwice. Jego uruchomienie pozwoli rozpocząć wdrażanie nowego modelu podróżowania jeszcze przed pojawieniem się pociągów zamówionych przez Metropolię.