Polska obniża minimalny wiek kierowców autobusów. 18 lat na liniach do 50 km

Najmłodsi kierowcy z kategorią D i D+E będą mogli pracować na regularnych liniach o trasie nieprzekraczającej 50 km, a w pozostałych krajowych przewozach minimalny wiek zostanie obniżony do 20 lat. Ministerstwo Infrastruktury wskazuje zmianę jako jedno z narzędzi ograniczania coraz większego deficytu kierowców zawodowych. O szczegółach nowych zasad pisaliśmy już wcześniej w TransInfo.pl.

Rozkład jazdy:

1. Kiedy 18-latek będzie mógł prowadzić autobus?
2. Kogo obejmie minimalny wiek 20 lat?
3. Czy zmiana ma pomóc w ograniczeniu niedoboru kierowców?

Od 3 września kierowca autobusu od 18 lat

Zmiany wynikają z ustawy z 17 października 2025 roku o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw. Część regulacji dotycząca minimalnego wieku kierowców zacznie obowiązywać 3 września 2026 roku.

Obecnie kierowca autobusu musi mieć ukończone 21 lat. Po wejściu nowych przepisów granica wieku zostanie zróżnicowana w zależności od rodzaju przewozu, długości trasy oraz kategorii prawa jazdy.

W przypadku kategorii D i D+E minimalny wiek wyniesie 18 lat, jeżeli przewóz drogowy będzie wykonywany na regularnych liniach na terytorium Polski, których trasa nie przekracza 50 km. Zapis ten wynika wprost ze znowelizowanej ustawy.

W praktyce rozwiązanie może objąć znaczną część komunikacji miejskiej, podmiejskiej i krótszych regularnych połączeń regionalnych.

18 lat także przy D1 i D1+E

Druga grupa zmian dotyczy kategorii D1 i D1+E.

Od 3 września minimalny wiek wyniesie również 18 lat w przypadku prowadzenia autobusów przeznaczonych konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 16 pasażerów, nie licząc kierowcy.

Oznacza to wcześniejszy dostęp do zawodu także w segmencie mniejszych autobusów wykorzystywanych w przewozach lokalnych, gminnych, szkolnych czy na liniach o mniejszych potokach pasażerskich.

Samo ukończenie 18 lat nie oznacza oczywiście automatycznej możliwości rozpoczęcia pracy za kierownicą autobusu. Kandydat nadal musi uzyskać odpowiednie prawo jazdy i spełnić wymagania dotyczące kwalifikacji zawodowych.

20 lat na dłuższych trasach

Kolejna zmiana dotyczy pozostałych przewozów autobusowych wykonywanych na terytorium Polski.

W ich przypadku minimalny wiek kierowcy posiadającego kategorię D lub D+E zostanie obniżony do 20 lat. Ministerstwo Infrastruktury jako przykład wskazuje przewozy wykonywane na trasach dłuższych niż 50 km.

Nowe przepisy tworzą więc trzy główne progi: 18 lat dla regularnych linii do 50 km, 18 lat dla kategorii D1 i D1+E oraz 20 lat dla pozostałych przewozów autobusowych wykonywanych na terytorium kraju.

Resort: zawód kierowcy szybko się starzeje

Ministerstwo Infrastruktury wskazuje, że zmiana ma znaczenie przede wszystkim w kontekście problemów kadrowych transportu drogowego.

W odpowiedzi na interpelację poselską resort przyznał, że zawód kierowcy należy do najszybciej starzejących się zawodów w Polsce, a na zwiększający się niedobór pracowników wpływa przede wszystkim malejąca liczba osób zainteresowanych rozpoczęciem pracy w transporcie.

Obniżenie wieku ma skrócić drogę młodych osób do zawodu. Obecny system powodował bowiem kilkuletnią lukę pomiędzy zakończeniem szkoły a możliwością uzyskania uprawnień autobusowych.

Resort liczy, że wcześniejsze uzyskanie prawa jazdy kategorii D, D+E, D1 i D1+E pozwoli zwiększyć liczbę kandydatów, a w konsekwencji poprawić dostępność komunikacji publicznej.

Szkoła ma prowadzić prosto do zawodu

Samo obniżenie wieku jest częścią większych zmian przygotowywanych dla zawodowych kierowców.

Ministerstwo Infrastruktury wspólnie z Ministerstwem Edukacji Narodowej rozwija szkolnictwo branżowe i nowe zawody, w których podstawa programowa ma umożliwiać przygotowanie uczniów do uzyskania prawa jazdy kategorii C lub D.

Kolejnym elementem są Branżowe Centra Umiejętności, gdzie możliwe ma być zdobywanie kwalifikacji wstępnej oraz odbywanie szkoleń okresowych kierowców zawodowych.

Ministerstwo zapowiada również większą reformę systemu szkolenia i egzaminowania kierowców. Prace nad tym kierunkiem rozpoczęto już w 2025 roku.

Prawne tło

Droga do obecnej zmiany była dość krótka, ale nieoczywista. W 2024 roku propozycję umożliwienia wcześniejszego uzyskania kategorii D przedstawiła między innymi posłanka Paulina Matysiak, a podobne postulaty zgłaszało środowisko przewoźników. Jeszcze w październiku 2024 roku Ministerstwo Infrastruktury informowało jednak, że nie planuje obniżenia minimalnego wieku kierowców autobusów.

Sytuacja zmieniła się w 2025 roku. Na poziomie Unii Europejskiej uzgodniono rozwiązania mające ułatwić dostęp młodych osób do zawodów kierowcy ciężarówki i autobusu, wskazując bezpośrednio na europejski deficyt kierowców zawodowych.

W Polsce konkretną zmianę wprowadziła ustawa z 17 października 2025 roku. Jej przepisy dotyczące obniżonego wieku dla kategorii autobusowych zaczną obowiązywać 3 września 2026 roku. Dla przewoźników będzie to pierwsza możliwość zatrudniania 18-letnich kierowców dużych autobusów na regularnych liniach do 50 km.