InnoTrans 2026: Škoda rozwija autonomiczne tramwaje. Technologie przetestowano już w Mannheim i Wrocławiu

Część z nich nie jest już wyłącznie koncepcją. Rozwiązania były testowane i demonstrowane w rzeczywistych warunkach, m.in. w Mannheim oraz we Wrocławiu.

Rozkład jazdy:

1. Kiedy systemy ACS i Intelligent Speed Limiter będą gotowe do regularnego, komercyjnego wykorzystania przez operatorów tramwajowych?
2. Jakie są kolejne etapy rozwoju technologii Smart Depot i kiedy Škoda przewiduje możliwość w pełni autonomicznego wykonywania manewrów oraz obsługi tramwajów w zajezdniach?
3. Jakie wnioski przyniosły testy systemów ACS i ISL przeprowadzone we Wrocławiu i czy któryś z polskich operatorów jest już zainteresowany ich wdrożeniem?

Mannheim poligonem dla autonomicznych tramwajów

Škoda Group coraz mocniej rozwija cyfrowe rozwiązania dla transportu publicznego. Producent koncentruje się nie tylko na samych pojazdach, ale również na systemach, które mają zwiększać bezpieczeństwo, automatyzować część pracy motorniczych, usprawniać zarządzanie flotą oraz zmieniać sposób funkcjonowania zapleczy technicznych.

Doświadczenia zdobyte podczas tegorocznych demonstracji technologicznych są jednym z elementów obecności Škoda Group na targach InnoTrans w Berlinie.

– Nasz dział Digital kształtuje przyszłość transportu. Rozwijamy technologie, które już teraz zmieniają doświadczenia pasażerów, zwiększają bezpieczeństwo transportu miejskiego oraz poprawiają efektywność zarządzania flotą, serwisowania i utrzymania. Rozwijamy, testujemy i demonstrujemy te technologie bezpośrednio w rzeczywistych warunkach eksploatacyjnych. Chcemy pokazać naszym klientom nie tylko, co te technologie potrafią, ale przede wszystkim, że działają w warunkach rzeczywistego transportu miejskiego – mówi Jiří Liberda, Managing Director Digital w Škoda Group.

Największa tegoroczna demonstracja technologii Škody odbyła się w maju w Mannheim. Wspólnie z Rhein-Neckar-Verkehr GmbH producent zaprezentował cały ekosystem rozwiązań związanych z automatyzacją i cyfryzacją ruchu tramwajowego oraz przyszłością autonomicznych tramwajów.

Prezentację podzielono na trzy główne obszary: Autonomy, Mobility Apps oraz Smart Depot. Uczestnicy mogli zobaczyć, w jaki sposób poszczególne technologie współpracują ze sobą i jak mogą być wykorzystywane w codziennej działalności operatora.

Jednym z najważniejszych elementów były systemy wspomagające prowadzenie tramwaju – Anti-Collision System oraz Intelligent Speed Limiter.

Tramwaj sam wykryje zagrożenie

Anti-Collision System, czyli ACS, wykorzystuje kamery i czujniki do obserwowania otoczenia tramwaju. System w czasie rzeczywistym wykrywa przeszkody oraz ocenia sytuację przed pojazdem.

Istotnym elementem rozwiązania jest tzw. wirtualny tunel, który określa rzeczywisty korytarz przejazdu tramwaju. Dzięki temu system nie reaguje jednakowo na wszystkie obiekty znajdujące się przed pojazdem, lecz koncentruje się na tych, które rzeczywiście mogą znaleźć się na jego torze jazdy.

Ma to ograniczyć liczbę fałszywych ostrzeżeń, które w skomplikowanym środowisku miejskim mogą stanowić problem dla systemów antykolizyjnych.

– System bezpieczeństwa powinien pomagać prowadzącemu, a nie przytłaczać go ostrzeżeniami. Dlatego wykrywanie w ACS oparliśmy na koncepcji wirtualnego tunelu. System nie ocenia po prostu tego, co znajduje się przed tramwajem, ale skupia się przede wszystkim na tym, co rzeczywiście wchodzi w jego korytarz jazdy. Rezultatem jest dokładniejsza ocena ryzyka i mniej fałszywych alarmów – wyjaśnia Jiří Liberda.

Drugim prezentowanym rozwiązaniem jest Intelligent Speed Limiter – ISL. System wykorzystuje dane o położeniu pojazdu oraz informacje dotyczące infrastruktury, aby inteligentnie kontrolować prędkość tramwaju.

Może przykładowo zapobiec zbyt szybkiemu wjechaniu w łuk. Rozwiązanie może również wspierać motorniczego podczas prowadzenia pojazdu na trasie, której nie zna on jeszcze wystarczająco dobrze.

ACS i ISL stanowią tym samym kolejne etapy automatyzacji prowadzenia tramwajów. Na obecnym etapie rozwiązania mają przede wszystkim wspierać człowieka i zwiększać bezpieczeństwo prowadzenia pojazdu.

Sztuczna inteligencja przewidzi awarię

Automatyzacja obejmuje również zaplecze techniczne. Škoda Digital rozwija pakiet Mobility Apps, który łączy informacje pochodzące z pojazdów z narzędziami służącymi do zarządzania flotą, diagnostyki i utrzymania.

System Fleet Management pozwala operatorom planować i zarządzać ruchem pojazdów, kontrolować ich dostępność oraz uzyskiwać aktualne informacje dotyczące całej floty.

Kolejnym elementem jest diagnostyka predykcyjna. Dane zbierane z pojazdów są analizowane przy wykorzystaniu sztucznej inteligencji, która ma pomóc w identyfikowaniu potencjalnych usterek jeszcze zanim faktycznie dojdzie do awarii.

Automatyczna kontrola stanu tramwaju

Do portfolio Škoda Group dołączyło również rozwiązanie Visual Inspection. Technologia umożliwia automatyczną wizualną kontrolę wybranych elementów pojazdu.

System może wykrywać m.in. uszkodzenia, deformacje oraz inne nieprawidłowości. Dzięki temu operator powinien szybciej uzyskiwać informacje o problemach technicznych i skuteczniej planować prace utrzymaniowe.

Visual Inspection jest jednocześnie przykładem rozwiązania, które przeszło drogę od prac rozwojowych i testów do produktu oferowanego klientom.

Smart Depot. Tramwaj sam pojedzie przez zajezdnię

Jednym z najbardziej zaawansowanych obszarów rozwijanych przez Škodę jest Smart Depot, czyli koncepcja inteligentnej, zautomatyzowanej zajezdni.

Podczas demonstracji w Mannheim pokazano m.in. autonomiczne manewrowanie tramwaju, automatyczne parkowanie oraz zarządzanie przemieszczaniem poszczególnych pojazdów.

System demonstrował także reakcję na pojawiające się przeszkody. Tramwaj był ponadto w stanie automatycznie przejechać przez myjnię. 29-09-23 PR From Demonstration …

Škoda traktuje Smart Depot jako ważny etap na drodze do pełnej autonomizacji. Zajezdnia zapewnia bardziej kontrolowane środowisko niż ulice miasta, dzięki czemu producent może testować i weryfikować rozwiązania, zanim zostaną one rozwinięte do pracy w bardziej skomplikowanych warunkach.

Technologie Škody testowane także we Wrocławiu

Mannheim nie było jedynym miastem, w którym Škoda pokazała w tym roku swoje cyfrowe technologie w praktyce.

Kolejna demonstracja odbyła się we Wrocławiu. Zaprezentowano tam działanie systemów ACS oraz ISL bezpośrednio na pojeździe. Z rozwiązaniami mogli zapoznać się klienci oraz przedstawiciele branży.

Pokazy w rzeczywistych warunkach są ważnym elementem procesu rozwoju technologii. Pozwalają zebrać uwagi od operatorów, zweryfikować działanie systemów podczas faktycznej eksploatacji oraz zaprezentować ich praktyczne możliwości.

Od demonstracji do codziennej eksploatacji

Strategia Škoda Group zakłada stopniowe przechodzenie od rozwoju technologii przez testy i demonstracje aż do produktów wykorzystywanych podczas codziennej eksploatacji.

Producent nie ogranicza więc swojej wizji autonomicznego transportu miejskiego do pojazdu zdolnego do samodzielnej jazdy. Rozwijany jest cały ekosystem obejmujący systemy wspomagania motorniczego, analizę danych, sztuczną inteligencję, diagnostykę predykcyjną, automatyczne inspekcje techniczne, zarządzanie flotą oraz autonomiczne funkcjonowanie zajezdni.

Doświadczenia z Mannheim i Wrocławia mają teraz znaleźć odzwierciedlenie w prezentacji Škoda Group podczas InnoTrans 2026. Firma chce w ten sposób pokazać, że część technologii kojarzonych jeszcze niedawno z przyszłością autonomicznego transportu jest już testowana w rzeczywistych warunkach, a niektóre rozwiązania przeszły już od fazy demonstracyjnej do oferty produktowej.