Łotwa przed wyborem: cięcia kursów czy wyższe ceny biletów? Rząd rozważa trzy scenariusze
12 listopada 2026 roku łotewskie Ministerstwo Transportu przedstawiło wyniki konsultacji dotyczących finansowania regionalnych przewozów autobusowych i kolejowych w latach 2027–2030, wskazując potrzebę zwiększenia budżetu o 15 mln EUR rocznie.
Resort chce utrzymać obecną sieć połączeń i system ulg dla pasażerów, dopuszczając jednocześnie średnio 10-procentowy wzrost cen biletów. Alternatywą są ograniczenia przewozów lub zmniejszenie dopłat do przejazdów. O rosnącej roli kolei w łotewskim systemie transportowym i jej integracji z autobusami pisaliśmy już wcześniej w TransInfo.pl.
Rozkład jazdy
- Jakie trzy warianty finansowania autobusów i pociągów rozważa Łotwa?
- Co oznaczałoby ograniczenie państwowych dopłat do biletów?
- Dlaczego ministerstwo preferuje dodatkowe 15 mln EUR rocznie?
Trzy warianty finansowania transportu na lata 2027–2030
Łotewskie Ministerstwo Transportu, we współpracy z państwową Dyrekcją Transportu Samochodowego (Autotransporta direkcija), przygotowało trzy scenariusze finansowania regionalnego transportu publicznego na najbliższe cztery lata.
Pierwszy wariant – przewozy w granicach obecnego budżetu.
Utrzymanie dotychczasowego poziomu finansowania wymagałoby znaczącego ograniczenia regionalnej sieci autobusowej, zmniejszenia liczby połączeń kolejowych, istotnego podwyższenia cen biletów oraz zmian w systemie ulg.
Ministerstwo ocenia, że taki scenariusz pogorszyłby dostępność transportu publicznego, szczególnie poza największymi miastami. Mieszkańcy mieliby trudniejszy dojazd do pracy, szkół, placówek medycznych i usług publicznych.
Drugi wariant – 10 mln EUR dodatkowo każdego roku.
Ten scenariusz zakłada zachowanie obecnej sieci autobusów regionalnych i pociągów, średnio 10-procentową podwyżkę cen biletów oraz zmianę systemu ulg.
Państwowe dofinansowanie ceny przejazdu mogłoby zostać ograniczone do maksymalnie 70%. Realizacja wymagałaby dodatkowych 10 mln EUR rocznie.
Trzeci wariant – 15 mln EUR dodatkowo każdego roku.
Najbardziej kosztowny scenariusz pozwoliłby utrzymać obecną sieć połączeń i dotychczasowy system ulg. Także tutaj przewidziano średnio 10-procentową podwyżkę cen biletów.
Według ministerstwa ten wariant w najmniejszym stopniu ograniczyłby dostępność transportu dla pasażerów, dlatego jest preferowanym rozwiązaniem.
Resort nie chce ograniczać ulg dla pasażerów
12 listopada przedstawiciele ministerstwa spotkali się z organizacjami społecznymi, samorządowymi i reprezentującymi osoby z niepełnosprawnościami.
W rozmowach uczestniczyły między innymi Łotewski Związek Samorządów, organizacje pacjentów oraz stowarzyszenia działające na rzecz osób niewidomych i o ograniczonej mobilności.
Partnerzy społeczni sprzeciwili się ograniczaniu ulg i wskazali, że państwo powinno przede wszystkim znaleźć dodatkowe środki na funkcjonowanie transportu publicznego.
Kaspars Bērziņš, zastępca sekretarza stanu w łotewskim Ministerstwie Transportu, podkreślił, że zmiana systemu zniżek powinna być rozwiązaniem ostatecznym.
– Musimy zapewnić stabilny finansowo system transportu publicznego w całym kraju, uwzględniając możliwości budżetu państwa – zaznaczył przedstawiciel resortu.
Ministerstwo argumentuje, że dla wielu mieszkańców, szczególnie osób starszych, niepełnosprawnych i znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej, transport publiczny jest podstawowym sposobem dotarcia do pracy, edukacji i ochrony zdrowia.
Dlatego przy ustalaniu przyszłego modelu finansowania trzeba uwzględnić nie tylko ceny biletów, ale również częstotliwość kursów i dostępność połączeń.
Zmiany w ulgach najwcześniej w połowie 2027 roku
Łotewski rząd nie podjął jeszcze decyzji o zmianach w systemie ulg ani o wyborze jednego z trzech wariantów.
Ministerstwo zapowiedziało uzupełnienie przygotowanego raportu o uwagi organizacji społecznych i samorządów. Dokument posłuży do dalszych prac nad finansowaniem regionalnego transportu od 2027 roku.
Ewentualne zmiany zasad ulg byłyby przygotowywane we współpracy między innymi z Ministerstwem Opieki Społecznej i mogłyby wejść w życie najwcześniej w połowie 2027 roku.
Wcześniej, 6 listopada, resort transportu podkreślał już, że nie planuje zniesienia ulg od początku przyszłego roku.
Jeden bilet, płatności bezgotówkowe i integracja przewozów
Niezależnie od wybranego wariantu finansowania Łotwa chce kontynuować modernizację organizacji transportu publicznego.
Jednym z priorytetów jest rozwój zintegrowanego systemu biletowego obejmującego przewozy autobusowe i kolejowe.
Planowane są także dalsze upowszechnianie płatności bezgotówkowych, poprawa systemów liczenia pasażerów oraz ściślejsza koordynacja rozkładów jazdy.
Ministerstwo zapowiada również mocniejsze powiązanie regionalnych autobusów i pociągów z przewozami szkolnymi oraz przegląd zasad funkcjonowania dworców autobusowych.
Takie działania mają poprawić wykorzystanie dotacji i zwiększyć przychody z biletów, przy zachowaniu dostępności przewozów dla mieszkańców regionów.
Transportowe tło. Kolej coraz ważniejsza w regionalnych podróżach
Zmiany finansowania zbiegają się z rozbudową łotewskiego systemu kolejowego.
W 2025 roku przewoźnik Vivi obsłużył rekordowe 21,3 mln pasażerów, a udział kolei w regionalnych przewozach pasażerskich wzrósł.
Łotwa rozwija kolej jako podstawę systemu transportu regionalnego, do której coraz częściej mają być dostosowywane połączenia autobusowe.
Trwa modernizacja peronów, budowa węzłów przesiadkowych i rozwój wspólnych biletów umożliwiających korzystanie z pociągów i komunikacji miejskiej.
Planowane są też kolejne inwestycje w bezemisyjny tabor, w tym pociągi bateryjne BEMU przeznaczone do obsługi linii niezelektryfikowanych.
Przy takim modelu ograniczenia finansowania połączeń regionalnych mogłyby wpłynąć nie tylko na liczbę autobusów i pociągów, ale także na funkcjonowanie całego systemu przesiadkowego.
Dla indywidualnych czytelników za 15 zł rocznie, a dla firm od 99 zł rocznie! Sprawdź naszą ofertę:
-
Subskrypcja na 12 m-cy
1 adres e-mail – prywatny15.00 zł przez 1 rok -
Subskrypcja biznes na 12 m-cy
1 adres e-mail – firmowy99.00 zł przez 1 rok -
Subskrypcja biznes na 12 m-cy
do 5 firmowych adresów e-mail495.00 zł przez 1 rok -
Subskrypcja biznes na 12 m-cy
do 10 adresów e-mail990.00 zł przez 1 rok -
Subskrypcja biznes na 12 m-cy
bez żadnych limitów!1,990.00 zł przez 1 rok
Komentarze