Grunty pod lotnisko Port Polska zabezpieczone. Tempo inwestycji zależne od rynku wykonawczego

Większość gruntów pod planowane centralne lotnisko w Baranowie, realizowane w ramach projektu Port Polska, znajduje się już w dyspozycji inwestora. Jak informuje Centralny Port Komunikacyjny, zakończono nabywanie nieruchomości objętych decyzją lokalizacyjną dla lotniska, co istotnie ogranicza ryzyka formalne dla harmonogramu inwestycji.

Dalsze tempo realizacji przedsięwzięcia będzie jednak uzależnione od dostępności wykonawców, sytuacji na rynku budowlanym oraz logistyki dostaw materiałów.

Rozkład lotu

• Czy kwestie własnościowe nadal stanowią ryzyko dla budowy lotniska Port Polska?
• Jaką rolę w projekcie odgrywa Program Dobrowolnych Nabyć?
• Kiedy planowane jest uruchomienie pierwszych odcinków kolei dużych prędkości do lotniska?

Na początku stycznia Centralny Port Komunikacyjny poinformował o zakończeniu Programu Dobrowolnych Nabyć na obszarze przeznaczonym pod budowę lotniska Port Polska. Program ten, jak podkreślają przedstawiciele spółki, był przełomem w realizacji inwestycji publicznych w Polsce, ponieważ stworzył zorganizowaną i społecznie akceptowalną alternatywę dla klasycznego wywłaszczenia. Inwestycja obejmuje bowiem kilka tysięcy działek, różnorodne stany prawne i skomplikowane sprawy własnościowe, co w przypadku infrastruktury lotniczej o takiej skali jest sytuacją bezprecedensową.

– „Nasza inwestycja jest bezprecedensowa. Mówimy o kilku tysiącach działek, aktów notarialnych i spraw prawnych, które trzeba rozstrzygnąć. Program Dobrowolnych Nabyć pozwala nabywać te nieruchomości w sposób bardziej akceptowalny społecznie i bardzo wielu ludzi z niego skorzystało” – podkreśla Piotr Rachwalski, członek zarządu Centralnego Portu Komunikacyjnego. Jak zaznacza, pozostała część gruntów będzie przejmowana w trybie wywłaszczenia za odszkodowaniem, jednak dotyczy to mniejszości terenów.

Program Dobrowolnych Nabyć jest obecnie kontynuowany na kolejnych obszarach inwestycji, w tym w części kolejowej. Dotyczy to m.in. terenów pod linie kolejowe, które połączą nowe lotnisko z Warszawą i Łodzią, zapewniając szybki i konkurencyjny dojazd dla pasażerów korzystających z transportu publicznego. – „Uruchomiliśmy kolejowy PDN, który również spotyka się z dużym zainteresowaniem. Większość ludzi zgłasza się sama, bo program oferuje lepsze warunki i środki wypłacane z wyprzedzeniem” – wskazuje Rachwalski.

Port Polska to projekt obejmujący nie tylko budowę nowego centralnego lotniska, ale także stworzenie zintegrowanego systemu komunikacji lotniczej i kolejowej. Kluczowym elementem jest linia Y kolei dużych prędkości, łącząca Warszawę z Łodzią, a następnie z Wrocławiem i Poznaniem. Zgodnie z aktualnymi założeniami pierwsze odcinki KDP pomiędzy Warszawą a Łodzią mają zostać oddane do użytku pod koniec 2032 r., równolegle z uruchomieniem lotniska. Kolejne odcinki w kierunku Wrocławia i Poznania planowane są do końca 2035 r.

Spółka CPK wskazuje, że obecnie największymi wyzwaniami dla realizacji projektu nie są już kwestie własnościowe, lecz czynniki stricte wykonawcze. Chodzi m.in. o dostępność wykwalifikowanych kadr, potencjalną kumulację dużych inwestycji infrastrukturalnych w kraju oraz logistykę dostaw milionów ton materiałów budowlanych. – „Dowóz materiałów to ogromne wyzwanie logistyczne. Pracujemy nad maksymalnym wykorzystaniem kolei, aby ograniczyć transport drogowy i jego uciążliwość” – wyjaśnia Piotr Rachwalski, podkreślając znaczenie koordynacji działań z PKP Polskie Linie Kolejowe oraz GDDKiA.

Istotnym elementem finansowania projektu pozostają środki unijne. Centralny Port Komunikacyjny liczy na dalsze wsparcie ze strony Unii Europejskiej, która od lat promuje rozwój kolei jako kluczowego elementu zrównoważonego transportu publicznego. W listopadzie 2025 r. spółka poinformowała, że dotychczasowe dofinansowanie unijne dla programu inwestycyjnego przekroczyło 630 mln zł.

Równocześnie CPK deklaruje chęć maksymalnego zaangażowania polskich firm w realizację części lotniskowej i kolejowej projektu. Spółka zakłada, że duże kontrakty będą realizowane przez konsorcja, co ma ograniczyć ryzyko problemów wykonawczych i umożliwić udział krajowych przedsiębiorstw także w przyszłych projektach infrastrukturalnych, w tym kolejnych liniach KDP.

Podsumowując, zabezpieczenie większości gruntów pod lotnisko Port Polska oznacza zamknięcie jednego z kluczowych etapów przygotowawczych inwestycji. Przed Centralnym Portem Komunikacyjnym pozostają jednak wyzwania związane z rynkiem wykonawczym, finansowaniem i logistyką realizacji projektu, którego łączny koszt do 2032 r. szacowany jest na ponad 130 mld zł, a orientacyjna wartość przetargów planowanych na 2026 r. ma sięgnąć około 40 mld zł.