Katowice z akcją „Dzień w butach pasażera z niepełnosprawnością”. 21 maja

21 maja 2026 r. w Katowicach odbędzie się wyjątkowa akcja „Dzień w butach pasażera z niepełnosprawnością”.

Ma ona pokazać decydentom i mieszkańcom, z jakimi barierami mierzą się osoby niewidome i słabowidzące w komunikacji miejskiej. Wydarzenie rozpocznie się o godz. 12:00 przy ul. Sokolskiej, przy wejściu do przejścia podziemnego w pobliżu przystanków „Katowice Sokolska”. Akcja jest częścią kampanii GZM Bez Wykluczeń.

Rozkład jazdy:

1. Jak wygląda podróż autobusem z perspektywy osoby niewidomej?
2. Jakie bariery w komunikacji miejskiej chcą pokazać organizatorzy?
3. Czy GZM potrzebuje jednego standardu informacji pasażerskiej?

Test w realnych warunkach

Uczestnicy wydarzenia wezmą udział w doświadczeniu społecznym symulującym ograniczenia wzroku. Ich zadaniem będzie odnalezienie właściwego przystanku autobusowego, rozpoznanie odpowiedniej linii oraz bezpieczne wejście do autobusu. Dla wielu pasażerów to codzienna rutyna, ale dla osób niewidomych i słabowidzących taka podróż może oznaczać stres, niepewność i konieczność liczenia na pomoc innych.

Akcja zorganizowana została przez Fundację Transgresja, Stowarzyszenie Aktywności Obywatelskiej Bona Fides oraz Fundację Civica. Celem jest jeden metropolitalny standard dostępności transportu publicznego.

„Dla osoby niewidomej nawet pozornie prosta podróż komunikacją miejską potrafi być źródłem ogromnego stresu. Często musimy polegać na pomocy innych ludzi albo liczyć na szczęście. Chcemy pokazać, że dostępność to nie luksus, ale podstawowy warunek samodzielnego życia” – mówi Krzysztof Wostal, prezes Fundacji Transgresja.

Każdemu uczestnikowi mają towarzyszyć wolontariusze dbający o bezpieczeństwo. Zaproszono przedstawicieli samorządów, instytucji publicznych, mediów i mieszkańców Katowic, w tym m.in. Leszka Pietraszka, Michała Wadowskiego, Marcina Krupę, Łukasza Borkowskiego, Wojciecha Saługę oraz Romana Urbańczyka.

GZM Bez Wykluczeń: o co chodzi?

Kampania GZM Bez Wykluczeń ma doprowadzić do wprowadzenia jednolitego standardu funkcjonowania transportu publicznego w całej Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. Organizatorzy wskazują, że obecny system, organizowany przez Zarząd Transportu Metropolitalnego, opiera się na różnych rozwiązaniach technicznych i organizacyjnych. W praktyce pasażer w jednym mieście może spotkać inny standard informacji lub obsługi niż w sąsiedniej gminie.

Chodzi m.in. o zapowiedzi głosowe na zewnątrz pojazdów, spójną informację pasażerską, pierwszeństwo komunikatów transportowych przed reklamami, jednolite rozmieszczenie przycisków, czytelne sygnały drzwi, przewidywalne miejsca zatrzymania autobusów i tramwajów oraz dostępne rozwiązania taryfowe także dla osób bez smartfona.

„Zależy nam na tym, żeby o dostępności rozmawiać nie tylko w teorii i dokumentach, ale przede wszystkim poprzez doświadczenie. Dopiero kiedy ktoś sam spróbuje odnaleźć właściwy autobus bez możliwości swobodnego korzystania ze wzroku, zaczyna rozumieć skalę problemu” – podkreśla Grzegorz Wójkowski ze Stowarzyszenia Aktywności Obywatelskiej Bona Fides.

Dostępność jako standard, nie dodatek

Organizatorzy podkreślają, że akcja nie jest wymierzona przeciwko jednej instytucji ani operatorowi. Jej celem jest rozmowa o tym, jak powinien działać transport publiczny w metropolii liczącej ponad dwa miliony mieszkańców. Standard ma być taki sam niezależnie od miasta, operatora, autobusu, tramwaju czy trolejbusu.

Ważnym punktem odniesienia jest perspektywa osób głuchoniewidomych. To właśnie ona najmocniej pokazuje luki w systemie informacji pasażerskiej i organizacji przestrzeni. Rozwiązania projektowane z myślą o osobach z największymi trudnościami zwykle poprawiają komfort wszystkich pasażerów.

„Chcemy, by to wydarzenie stało się początkiem szerszej rozmowy o mieście i transporcie projektowanych z myślą o wszystkich mieszkańcach. Dostępność nie powinna być dodatkiem, ale standardem, który uwzględnia różnorodne potrzeby użytkowników przestrzeni publicznej” – mówi Karolina Ginejko z Fundacji Civica.

Link do organizatora; https://gzmbezwykluczen.pl/ / https://fb.me/e/4HlGSBJMz