Transport publiczny w budżetach miast 2027: Poznań i jeszcze więcej pieniędzy na komunikację miejską
13 listopada 2026 roku prezydent Poznania przedłożył Radzie Miasta projekt budżetu na 2027 rok, w którym transport publiczny i infrastruktura komunikacyjna należą do najważniejszych obszarów finansowania.
W trzecim artykule naszego cyklu budżetowego analizujemy wydatki Poznania w latach 2025–2027, środki na codzienne funkcjonowanie autobusów i tramwajów oraz planowane inwestycje. Rozszerzamy również porównanie z Wrocławiem i Łodzią, sprawdzając, jak duże miasta finansują komunikację miejską i rozwój infrastruktury.
Rozkład jazdy:
- Jak zmieniały się wydatki Poznania na transport i komunikację miejską w latach 2025–2027?
- Ile miasto planuje wydać na nowe trasy tramwajowe, remonty torowisk i system PEKA?
- Jak Poznań wypada na tle Wrocławia i Łodzi pod względem finansowania transportu publicznego?
Poznań planuje prawie 2 mld zł na transport. Wzrost o 20,2%
Projekt budżetu Poznania na 2027 rok zakłada wydatki miasta w wysokości 8,206 mld zł, przy dochodach wynoszących 7,133 mld zł. Deficyt ma osiągnąć 1,073 mld zł, natomiast zadłużenie na koniec roku zaplanowano na 3,197 mld zł. Wśród największych pozycji budżetowych, obok oświaty, znalazły się transport i infrastruktura komunikacyjna.
Na całą dziedzinę transportu, obejmującą komunikację zbiorową, drogi oraz pozostałą infrastrukturę, przewidziano około 1,926 mld zł. To o 324,1 mln zł więcej niż w planie na 2026 rok według stanu na koniec września, kiedy wydatki transportowe wynosiły około 1,602 mld zł. Oznacza to nominalny wzrost o 20,2%.
Transport będzie odpowiadał za około 23,5% wszystkich wydatków miasta. W jego strukturze istotne miejsce zajmą zadania bieżące, związane między innymi z funkcjonowaniem komunikacji miejskiej. Zgodnie z projektem wydatki bieżące na transport stanowią około 19,8% całego bieżącego budżetu Poznania, co odpowiada kwocie około 1,32 mld zł.
Drugą dużą częścią przyszłorocznych wydatków będą inwestycje. Poznań planuje przeznaczyć na nie 1,552 mld zł, czyli o 36% więcej niż w planie na 2026 rok. Z tej puli około 39% przypadnie na transport, co oznacza około 605 mln zł. Pieniądze zostaną skierowane zarówno na rozwój komunikacji tramwajowej i węzłów przesiadkowych, jak i na inwestycje drogowe.
Komunikacja miejska 2025–2027. Rosną koszty organizacji przewozów
W porównaniu budżetów transportowych najważniejszym wskaźnikiem nie jest jednak cały dział obejmujący drogi i inwestycje, lecz finansowanie lokalnego transportu zbiorowego. W Poznaniu za organizację komunikacji miejskiej odpowiada Zarząd Transportu Miejskiego, a głównym operatorem autobusowym i tramwajowym jest MPK Poznań. Sieć obejmuje również przewoźników obsługujących linie na podstawie porozumień międzygminnych.
W szczegółowym projekcie budżetu na 2026 rok miasto porównało wydatki na komunikację zbiorową z planem obowiązującym pod koniec września 2025 roku. W 2025 roku na ten cel zaplanowano 925,07 mln zł, natomiast w 2026 roku już 1 037,78 mln zł. Różnica wynosiła 112,71 mln zł, czyli 12,2%.
Wydatki bieżące na komunikację zbiorową wzrosły w tym zestawieniu z 878,87 mln zł do 944,52 mln zł, czyli o 65,65 mln zł i 7,5%. Jeszcze większa była dynamika inwestycji bezpośrednio przypisanych do komunikacji zbiorowej. Zaplanowane środki majątkowe zwiększono z 46,20 mln zł do 93,27 mln zł, co oznacza wzrost o 101,9%.
| Pozycja | 2025 | 2026 | 2027 – projekt |
|---|---|---|---|
| Wydatki miasta ogółem | 6 661,3 mln zł | ok. 7 592 mln zł | 8 206 mln zł |
| Transport – wydatki ogółem | 1 390,3 mln zł | 1 602 mln zł | 1 926 mln zł |
| Transport – wydatki bieżące | 1 048,2 mln zł | — | ok. 1 320 mln zł |
| Inwestycje transportowe | 342,1 mln zł | — | ok. 605 mln zł |
| Komunikacja zbiorowa – plan wydatków | 925,07 mln zł | 1 037,78 mln zł | — |
| W tym wydatki bieżące na komunikację zbiorową | 878,87 mln zł | 944,52 mln zł | — |
| W tym wydatki majątkowe na komunikację zbiorową | 46,20 mln zł | 93,27 mln zł | — |
Dane z 2025 roku dla całego budżetu transportowego oznaczają wykonanie, a nie pierwotny plan. Wartości dla 2026 roku dotyczą planów budżetowych, natomiast 2027 jest projektem. Wiersze dotyczące samej komunikacji zbiorowej pokazują porównanie planu na koniec września 2025 roku z projektem na 2026 rok. Nie należy sumować ich z całym budżetem transportowym, ponieważ są już jego częścią.
Dane pokazują wyraźną presję na finansowanie bieżących przewozów. W projekcie budżetu na 2026 rok największy wzrost kosztów dotyczył pracy przewozowej realizowanej przez MPK Poznań, na którą przewidziano o 45 mln zł więcej niż w planie na koniec września 2025 roku. Kolejne 12 mln zł dodatkowych nakładów przypadało na przewozy wykonywane przez pozostałych operatorów.
Miasto zwiększyło również planowane wydatki związane z podatkiem VAT o 4,8 mln zł oraz o 4,4 mln zł środki na honorowanie biletów okresowych ZTM w pociągach na terenie Poznania.
Oznacza to, że wzrost wydatków na komunikację miejską wynikał nie tylko z inwestowania w nową infrastrukturę, ale także z wyższych kosztów organizacji codziennych kursów. Projekt budżetu na 2027 rok utrzymuje transport wśród największych pozycji wydatkowych Poznania, a dalsza dynamika samych kosztów przewozów będzie zależała od pracy eksploatacyjnej oraz stawek płaconych operatorom.
MPK Poznań: ponad 32 mln kilometrów pracy przewozowej
W planie organizacji komunikacji na 2026 rok ZTM Poznań przyjął 32 278 075 kilometrów pracy przewozowej wykonywanej przez MPK. Z tego 19 674 015 kilometrów miały stanowić kursy autobusowe, a 12 604 060 kilometrów przewozy tramwajowe. Dodatkowo operatorzy gminni mieli wykonać 11 820 736 kilometrów.
Sieć organizowana przez ZTM obejmowała komunikację miejską na terenie Poznania i 19 sąsiednich gmin. Zaplanowano obsługę 21 dziennych linii tramwajowych, dwóch nocnych linii tramwajowych, 60 dziennych linii autobusowych MPK oraz 14 linii nocnych. Pozostali operatorzy mieli obsługiwać kolejne 67 dziennych i sześć nocnych linii autobusowych.
Przedstawiony zakres pracy przewozowej pozwala lepiej zrozumieć skalę kosztów finansowania komunikacji. Poznań odpowiada nie tylko za transport w granicach miasta, lecz również za rozległą sieć aglomeracyjną, której organizacja wymaga rozliczania usług wykonywanych przez kilku operatorów.
Ostatni pełny rok statystyczny pokazuje jednocześnie wzrost zainteresowania transportem publicznym. W 2025 roku tramwaje i autobusy w Poznaniu przewiozły 283,1 mln pasażerów, czyli o 16 mln więcej niż w 2024 roku. Oznaczało to wzrost o około 6%. Sprzedano 25,1 mln biletów, a liczba wydanych kart PEKA przekroczyła 1,14 mln.
Wzrost liczby pasażerów jest ważny z punktu widzenia finansowania komunikacji, ponieważ większe wykorzystanie transportu zbiorowego może zwiększać przychody biletowe. Nie zmienia to jednak faktu, że utrzymanie rozbudowanej sieci wymaga wysokiego poziomu dopłat budżetowych. W 2024 roku przedstawiciele miasta wskazywali, że wpływy z biletów pokrywały około 30% kosztów transportu zbiorowego. W ocenie budżetu na 2027 rok kluczowe będą zatem zarówno dochody taryfowe, jak i rzeczywiste koszty wykonywania przewozów.
Tramwaj w ulicy Ratajczaka. 86,3 mln zł w budżecie na 2027 rok
Największym bezpośrednio związanym z transportem tramwajowym zadaniem inwestycyjnym Poznania będzie kontynuacja budowy trasy w ulicy Ratajczaka. W projekcie budżetu na 2027 rok przewidziano na ten cel 86,3 mln zł.
Inwestycja stanowi drugi etap Programu Centrum i obejmuje budowę dwutorowej trasy tramwajowej w ulicach Niezłomnych i Ratajczaka, na odcinku od skrzyżowania z ulicami Królowej Jadwigi i Wierzbięcice do ulicy Święty Marcin. Przebudowany zostanie również węzeł rozjazdowy Królowej Jadwigi–Wierzbięcice, a w ramach zadania powstaną nowe przystanki i infrastruktura towarzysząca.
Celem przedsięwzięcia jest stworzenie dodatkowego połączenia tramwajowego na osi północ–południe, które poprawi możliwości przejazdu przez centrum Poznania. Projekt ma także pozwolić na bardziej elastyczne prowadzenie linii w przypadku remontów i utrudnień w innych częściach sieci.
Całkowita wartość drugiego etapu Programu Centrum, zgodnie z dokumentacją Centrum Unijnych Projektów Transportowych, wynosi 180 mln zł, z czego 100 mln zł stanowi dofinansowanie unijne. Kwota 86,3 mln zł w projekcie budżetu miasta dotyczy natomiast wyłącznie wydatków zaplanowanych na 2027 rok.
Torowiska i węzły przesiadkowe. Kolejne duże zadania
Obok trasy w ulicy Ratajczaka Poznań przewiduje 46,1 mln zł na odnowę infrastruktury publicznego transportu zbiorowego. Zadanie realizowane przez ZTM obejmuje utrzymanie i modernizację elementów sieci, od których zależy sprawność komunikacji autobusowej i tramwajowej.
Kolejne 47,7 mln zł zaplanowano na budowę węzłów przesiadkowych przy stacjach kolejowych, związanych z rozwojem połączeń na kolejowej obwodnicy towarowej Poznania. Inwestycja ma poprawić powiązania kolei aglomeracyjnej z komunikacją miejską, umożliwiając wygodniejsze przesiadki pomiędzy pociągami, autobusami i tramwajami.
W 2027 roku kontynuowana będzie również kompleksowa przebudowa torowiska w ulicy 28 Czerwca 1956 r., na odcinku od ulicy Krzyżowej do Hetmańskiej. Prace rozpoczęły się 14 listopada 2026 roku. Wartość podpisanego kontraktu przekracza 32,7 mln zł brutto, a jego wykonawcą jest konsorcjum NDI Energy i Terlan.
Modernizacja obejmuje około 700 metrów torowiska, podtorze, sieć trakcyjną oraz przebudowę przystanków Kosińskiego i Pamiątkowa na antyzatoki. Powstaną też nowe elementy informacji pasażerskiej. Przywrócenie ruchu tramwajowego na tym odcinku zaplanowano na początek drugiej połowy 2027 roku. O tej inwestycji i jej konsekwencjach dla komunikacji miejskiej pisaliśmy już wcześniej w InfoTram.pl.
W budżecie miasta pozostają również duże przedsięwzięcia drogowe, w tym 52,2 mln zł na przebudowę mostu Chrobrego oraz 49,4 mln zł na przebudowę utwardzonych ulic gminnych. Są one częścią szerokiego budżetu transportowego, ale nie stanowią bezpośrednich nakładów na zakup usług przewozowych.
System PEKA i nowe technologie dla pasażerów
Wśród ważnych przedsięwzięć kontynuowanych w 2027 roku znajduje się modernizacja i rozbudowa systemu Poznańskiej Elektronicznej Karty Aglomeracyjnej. W czerwcu 2026 roku ZTM podpisał umowę na realizację tego zadania z firmą Eviden Polska.
Projekt obejmuje rozwój elektronicznych usług związanych z obsługą pasażerów i sprzedażą biletów, w tym nowe rozwiązania płatnicze oraz rozbudowę możliwości systemu. Całkowitą wartość przedsięwzięcia określono na około 72,6 mln zł, a jego zakończenie zaplanowano na 2028 rok. Modernizacja uzyskała 70-procentowe dofinansowanie unijne.
W przyszłorocznym programie transportowym znalazły się również zadania dotyczące infrastruktury rowerowej i węzłów przesiadkowych. W tym przypadku kierunek inwestycji jest związany z rozwojem transportu łączonego, czyli możliwością korzystania podczas jednej podróży z roweru, tramwaju, autobusu i kolei aglomeracyjnej.
Transportowe tło. Poznań wydał 2,5 mld zł na tabor i torowiska w dekadę
W połowie listopada 2026 roku władze Poznania przedstawiły również bilans nakładów na rozwój transportu publicznego w ostatniej dekadzie. Według zastępcy prezydenta miasta Bartosza Derecha w ciągu dziesięciu lat na zakup nowych autobusów i tramwajów oraz rozwój infrastruktury przeznaczono łącznie około 2,5 mld zł.
Z tej kwoty około 1 mld zł przypadło na zakupy taborowe, a blisko 1,5 mld zł na remonty torowisk, infrastruktury trakcyjnej oraz budowę nowych tras tramwajowych. O tym podziale wydatków informowaliśmy wcześniej w InfoTram.pl.
Zmiany są widoczne w strukturze taboru. Według miejskich danych na koniec 2025 roku MPK Poznań dysponowało 243 tramwajami, wobec 229 rok wcześniej. Jednocześnie liczba pojazdów niskowejściowych zwiększyła się ze 180 do 209, a średni wiek tramwajów spadł z 18,6 do 15,5 roku.
W przypadku autobusów flota obsługująca Poznań liczyła 335 pojazdów, a ich średni wiek wynosił 8,8 roku. MPK rozwijało jednocześnie segment autobusów elektrycznych i wodorowych. W 2026 roku przewoźnik kontynuował odbiory nowych Solarisów, w tym pojazdów z napędem wodorowym. O kolejnym etapie dostaw autobusów wodorowych dla MPK Poznań pisaliśmy wcześniej w InfoBus.pl.
Projekt budżetu na 2027 rok kontynuuje ten kierunek, ale wyraźnie pokazuje także znaczenie infrastruktury. Największe nowe nakłady nie dotyczą wyłącznie taboru, lecz przede wszystkim tras tramwajowych, torowisk, węzłów przesiadkowych oraz systemów obsługi pasażerów.
Budżety transportowe miast 2027: Poznań, Wrocław i Łódź
Po analizie budżetów Wrocławia, Łodzi i Poznania można już porównać trzy duże samorządy pod względem struktury planowanych wydatków transportowych. Wszystkie przygotowały na 2027 rok wysokie nakłady inwestycyjne, ale różnią się sposobem ich rozdzielania między utrzymanie systemu, modernizacje sieci i nowe przedsięwzięcia.
| Wskaźnik – projekt 2027 | Wrocław | Łódź | Poznań |
|---|---|---|---|
| Wydatki miasta ogółem | 10 285 mln zł | 9 069 mln zł | 8 206 mln zł |
| Cały budżet transportowy, bieżący i majątkowy | 1 996 mln zł | — | 1 926 mln zł |
| Inwestycje transportowe i drogowe | ok. 643 mln zł | 838,9 mln zł | ok. 605 mln zł |
| Udział inwestycji transportowych w inwestycjach miasta | 41,6% | 50,9% | 39% |
| Główne inwestycje komunikacyjne | TAT Swojczyce, torowiska, Dubois–Drobnera | Tabor i zajezdnie MPK, infrastruktura tramwajowa | Ratajczaka, torowiska, węzły przesiadkowe |
| Wybrane środki na komunikację publiczną | ponad 90 mln zł na torowiska | 255,4 mln zł na niskoemisyjny transport publiczny | 86,3 mln zł na Ratajczaka, 46,1 mln zł na odnowę infrastruktury |
*W tabeli pokazano wielkości ze znanych projektów budżetowych na 2027 rok. Nie wszystkie miasta prezentują inwestycje i wydatki bieżące w identycznych kategoriach, dlatego porównanie dotyczy przede wszystkim skali i struktury finansowania, a nie jednolitego rankingu kosztów przewozów.
Wrocław i Poznań planują na 2027 rok niemal identyczne pod względem skali budżety transportowe. Wrocław przewiduje 1,996 mld zł, natomiast Poznań 1,926 mld zł. Różnica wynosi około 70 mln zł, czyli niespełna 4%. Jest to porównanie całych wydatków transportowych, obejmujących komunikację miejską oraz infrastrukturę drogową.
Pod względem nakładów inwestycyjnych najwyższy wynik w tej grupie ma Łódź. Miasto zamierza przeznaczyć 838,9 mln zł na transport i drogownictwo, czyli o około 196 mln zł więcej niż Wrocław oraz o około 234 mln zł więcej niż Poznań. W strukturze wszystkich inwestycji Łodzi transport będzie odpowiadał za ponad połowę wydatków majątkowych.
Różnice dotyczą także priorytetów. Łódź szczególnie mocno eksponuje inwestycje w niskoemisyjny transport publiczny, w tym zakup taboru i modernizację zajezdni MPK. Wrocław koncentruje się na rozbudowie sieci tramwajowej i autobusowo-tramwajowej, a Poznań na budowie nowych tras, remontach torowisk i integracji transportu miejskiego z koleją.
Najważniejszym wspólnym wyzwaniem pozostają jednak koszty bieżące. Zakup nowego taboru i budowa tras nie zastępują wydatków na codzienne funkcjonowanie komunikacji. Każde z miast musi równolegle finansować pracę przewozową, energię, utrzymanie infrastruktury i rozbudowę oferty dla pasażerów.
Poznań, z wydatkami na lokalny transport zbiorowy przekraczającymi miliard złotych już w planie na 2026 rok, należy do samorządów o największej skali finansowania komunikacji miejskiej w Polsce. Projekt budżetu na 2027 rok pokazuje jednocześnie, że miasto przeznacza coraz większe środki na inwestycje, których efekty będą widoczne w kolejnych latach.
Komentarze