UE przyspiesza rozwój ruchu rowerowego. Miliardy euro na infrastrukturę i nowe trasy

Unia Europejska konsekwentnie wzmacnia pozycję roweru jako pełnoprawnego środka transportu.

Komisja Europejska opublikowała pierwszy raport podsumowujący postępy we wdrażaniu Europejskiej Deklaracji Rowerowej. Dokument pokazuje, że państwa członkowskie coraz intensywniej inwestują w infrastrukturę rowerową, a w najbliższych latach w całej Europie powstaną tysiące kilometrów nowych tras.

Rozkład jazdy:

1. Jakie inwestycje rowerowe realizuje obecnie Unia Europejska?
2. Ile kilometrów infrastruktury rowerowej liczy już Europa?
3. Jakie wyzwania stoją jeszcze przed europejską polityką rowerową?

Rower ważnym elementem europejskiej mobilności

Opublikowany przez Komisję Europejską raport wskazuje, że rower odgrywa coraz większą rolę w realizacji celów związanych z ochroną klimatu, zdrowiem publicznym oraz zrównoważonym transportem. Według unijnych instytucji jest to jeden z najtańszych, najbardziej ekologicznych i najbardziej dostępnych środków przemieszczania się.

Szczególną uwagę zwrócono na problem wykluczenia transportowego. Dla wielu mieszkańców Europy rower może stanowić alternatywę dla kosztownych podróży samochodem lub transportem publicznym. Dlatego Komisja Europejska rekomenduje państwom członkowskim rozwój programów wsparcia obejmujących zakup rowerów, rowerów elektrycznych oraz cargo bike’ów, zwłaszcza dla gospodarstw domowych o niższych dochodach.

Ponad 900 tysięcy kilometrów tras rowerowych

Jednym z najciekawszych elementów raportu są wstępne wyniki projektu „Cycling Counts”, którego celem jest stworzenie szczegółowej mapy infrastruktury rowerowej w Europie.

Z dotychczasowych analiz wynika, że na terenie państw członkowskich znajduje się już ponad 900 tysięcy kilometrów tras rowerowych. Komisja podkreśla jednak, że między poszczególnymi regionami nadal występują duże różnice w poziomie rozwoju infrastruktury.

W działania na rzecz rozwoju ruchu rowerowego zaangażowane są już niemal wszystkie kraje Unii. Powstała sieć krajowych punktów kontaktowych ds. rowerów obejmująca 26 państw członkowskich, a eksperci zajmujący się mobilnością miejską wskazali ponad 270 konkretnych działań wspierających rozwój transportu rowerowego.

Miliardy euro na nowe inwestycje

Unia Europejska przeznacza znaczące środki na rozwój infrastruktury rowerowej. W perspektywie finansowej 2021–2027 na projekty związane z rowerami zarezerwowano łącznie 4,5 miliarda euro.

Z tej kwoty 3,2 miliarda euro pochodzi bezpośrednio z funduszy unijnych. Dzięki tym środkom ma powstać lub zostać zmodernizowanych ponad 12 tysięcy kilometrów dróg rowerowych.

Dodatkowo około 1,3 miliarda euro przeznaczono na projekty rowerowe w ramach Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności (RRF), który wspiera inwestycje realizowane po pandemii COVID-19.

Miasta i kraje stawiają na rower

Raport pokazuje, że coraz więcej europejskich miast traktuje rower jako kluczowy element polityki transportowej. Inwestycje rowerowe stają się częścią działań realizowanych w ramach programu neutralnych klimatycznie i inteligentnych miast.

Zmiany widoczne są również na poziomie krajowym. Przykładem jest Litwa, która w 2024 roku przyjęła swoją pierwszą narodową strategię rowerową, inspirując się zapisami Europejskiej Deklaracji Rowerowej.

Nadal są obszary wymagające poprawy

Choć tempo rozwoju infrastruktury rowerowej jest wysokie, Komisja Europejska wskazuje kilka obszarów wymagających dalszych działań.

Wśród najważniejszych wyzwań znalazły się:

• rozwój logistyki rowerowej i transportu cargo,
• zwiększenie liczby bezpiecznych parkingów rowerowych,
• budowa punktów ładowania rowerów elektrycznych,
• łatwiejszy przewóz rowerów w pociągach,
• dostosowanie infrastruktury do zmian klimatu,
• bliższa współpraca z producentami i branżą rowerową.

Rower jako pełnoprawny środek transportu

Europejska Deklaracja Rowerowa została podpisana w 2024 roku przez Parlament Europejski, Radę UE i Komisję Europejską. Dokument po raz pierwszy oficjalnie uznał rower za pełnoprawny środek transportu i wyznaczył kierunki działań dotyczących planowania infrastruktury, bezpieczeństwa, integracji z transportem publicznym oraz zwiększania inwestycji.

Komisarz UE ds. Zrównoważonego Transportu i Turystyki Apostolos Tzitzikostas podkreślił, że rower to nie tylko środek przemieszczania się, ale również narzędzie poprawy jakości życia mieszkańców.

Wszystko wskazuje na to, że w kolejnych latach europejska polityka transportowa będzie jeszcze mocniej wspierać rozwój ruchu rowerowego. Dla rowerzystów oznacza to więcej tras, lepszą infrastrukturę oraz łatwiejsze łączenie podróży rowerem z innymi środkami transportu.