UE aktualizuje prawa pasażerów lotniczych. W pakiecie bagaż podręczny i prostsze odszkodowania
7 lipca 2026 r. Parlament Europejski zatwierdził zmiany w unijnych przepisach dotyczących praw pasażerów linii lotniczych.
Nowelizacja utrzymuje prawo do odszkodowania za opóźnienie lotu przekraczające trzy godziny, upraszcza procedury zwrotów i wzmacnia ochronę rodzin, osób z niepełnosprawnościami oraz pasażerów z ograniczoną możliwością poruszania się. Za zmianami głosowało 646 posłów, przeciw było 12, a 3 wstrzymało się od głosu.
Rozkład jazdy:
- Po ilu godzinach opóźnienia pasażer nadal będzie mógł dochodzić odszkodowania?
- Ile czasu linie lotnicze będą miały na wypłatę odszkodowania albo odmowę z uzasadnieniem?
- Jakie nowe prawa zyskają rodziny podróżujące z dziećmi poniżej 14 lat?
Prawa pasażerów po ponad 20 latach od regulacji
Zmiany zatwierdzone przez Parlament Europejski dotyczą przepisów obowiązujących od 2004 r. Ich celem jest ochrona pasażerów linii lotniczych w sytuacjach takich jak odmowa przyjęcia na pokład, odwołanie lotu, opóźnienie rejsu czy problemy z realizacją podróży.
Aktualizacja ma uprościć procedury, zwiększyć przejrzystość cen biletów lotniczych i doprecyzować obowiązki przewoźników. Dla pasażerów oznacza to przede wszystkim utrzymanie podstawowych praw, ale także kilka nowych rozwiązań, które mają ograniczyć spory z liniami lotniczymi.
Przepisy zostały uzgodnione z Radą Unii Europejskiej w komitecie pojednawczym. Teraz, w ramach trzeciego czytania, porozumienie będzie musiała jeszcze zatwierdzić Rada.
Odszkodowanie od 3 godzin zostaje
Najważniejsza informacja dla pasażerów jest taka, że Parlament Europejski utrzymał prawo do dochodzenia odszkodowania za opóźnienia przekraczające trzy godziny. To kluczowy zapis, bo właśnie ten próg ma największe praktyczne znaczenie przy zakłóceniach w podróży lotniczej.
Pasażerowie nadal będą mogli dochodzić odszkodowania także wtedy, gdy lot zostanie odwołany z wyprzedzeniem krótszym niż 14 dni albo gdy przewoźnik odmówi przyjęcia pasażera na pokład.
Bez zmian pozostają kwoty odszkodowań. Wynoszą one 250 EUR dla podróży do 1.500 km, 400 EUR dla podróży wewnątrzunijnych powyżej 1.500 km oraz innych podróży od 1.500 km do 3.500 km, a także 600 EUR dla wszystkich innych dłuższych podróży.
Linie lotnicze będą mogły obniżyć odszkodowanie o 50 proc. w przypadku dalekich lotów, jeżeli zaproponują pasażerom alternatywną trasę albo gdy opóźnienie nie przekroczy czterech godzin.
Kiedy przewoźnik nie zapłaci?
Zaktualizowane przepisy utrzymują zasadę, że linia lotnicza może uniknąć wypłaty odszkodowania, jeżeli przyczyną opóźnienia lub odwołania lotu było wydarzenie od niej niezależne.
Nowe regulacje będą zawierały otwarty wykaz sytuacji nadzwyczajnych. Wśród nich wymieniono katastrofy naturalne, wojnę, warunki pogodowe, zakłócanie porządku przez pasażerów, a także strajki pracowników lotnisk, kontroli lotów i obsługi naziemnej.
To ważne dla rynku lotniczego, bo właśnie kwestia nadzwyczajnych okoliczności jest jedną z najczęstszych osi sporu między pasażerami a przewoźnikami. Nowy katalog ma ułatwić interpretację, ale nie zamyka listy możliwych sytuacji.
Obowiązek opieki nad pasażerami
Przewoźnicy lotniczy nadal będą musieli zapewniać opiekę pasażerom unieruchomionym z powodu zakłóceń. Dotyczy to zwłaszcza osób czekających na opóźniony rejs albo alternatywne połączenie.
Linie lotnicze będą zobowiązane do zapewnienia poczęstunku co dwie godziny oczekiwania oraz posiłku po trzech godzinach. W razie dużych opóźnień, jeżeli będzie to potrzebne, przewoźnik będzie musiał zapewnić nocleg.
Jeżeli zakłócenie jest poza kontrolą linii lotniczej, obowiązek zapewnienia noclegu będzie ograniczony maksymalnie do trzech nocy.
Prostszy zwrot kosztów
Jednym z głównych celów zmian jest uproszczenie procedur zwrotu kosztów i odszkodowań. Posłowie nalegali, aby pasażer nie musiał przedzierać się przez skomplikowane formularze, konta użytkownika i aplikacje tylko po to, aby skorzystać z przysługujących mu praw.
Pasażerowie, którzy wybiorą zwrot kosztów zamiast zmiany planu podróży, otrzymają go automatycznie. Z kolei osoby, które napotkają zakłócenia w podróży, w ciągu czterech dni od zakończenia podróży mają dostać jasne instrukcje, jak złożyć wniosek o odszkodowanie.
Pasażer nie będzie mógł być zobowiązany do posiadania konta użytkownika ani specjalnej aplikacji jako warunku dostępu do takich informacji.
Dziewięć miesięcy na wniosek, 30 dni dla linii
Nowe przepisy wprowadzają konkretne terminy. Pasażer będzie miał 9 miesięcy na złożenie wniosku o odszkodowanie.
Linia lotnicza będzie miała 30 dni, aby wypłacić odszkodowanie, powołać się na nadzwyczajne okoliczności albo wyjaśnić, dlaczego odszkodowanie nie zostanie przyznane. Przewoźnik będzie musiał też poinformować pasażera, jak może złożyć skargę.
To rozwiązanie ma ograniczyć przewlekłość postępowań i poprawić przewidywalność procesu. Dla pasażerów oznacza to jasny termin odpowiedzi, a dla linii lotniczych obowiązek sprawniejszej obsługi roszczeń.
Bilet powrotny nie przepada
Jedną z ważnych zmian jest prawo do skorzystania z lotu powrotnego na podstawie biletu w obie strony, nawet jeżeli pasażer nie skorzystał z pierwszego lotu.
Co istotne, linia lotnicza nie będzie mogła pobrać za to dodatkowej opłaty. To zmiana istotna dla pasażerów, którzy z różnych powodów nie wykorzystali pierwszego odcinka podróży, ale nadal chcą wrócić zgodnie z pierwotną rezerwacją.
W praktyce ogranicza to ryzyko utraty całego biletu przy zmianie planu podróży po stronie pasażera.
Bagaż podręczny w cenie od początku rezerwacji
Nowe przepisy obejmują prawo do wniesienia na pokład, bez dodatkowych kosztów, jednego przedmiotu osobistego, takiego jak mała torba lub plecak.
Posłowie zadbali także o przejrzystość cen. Linie lotnicze, pośrednicy i portale wyszukiwania będą zobowiązane do podawania taryfy lotniczej wraz z bagażem podręcznym od początku procesu rezerwacji.
Chodzi o to, aby pasażer mógł porównać realny koszt podróży, a nie dopiero na końcu dowiadywał się, że cena wzrośnie po dodaniu podstawowego bagażu kabinowego. Linie lotnicze będą mogły jednak zaoferować zniżkę pasażerom, którzy zdecydują się na podróż bez bagażu podręcznego.
Bez opłat za literówki i wydruk karty
Pasażerowie lotniczy nie będą już obciążani dodatkowymi opłatami za poprawianie błędów w pisowni imion i nazwisk. Nie zapłacą też za drukowaną wersję karty pokładowej, jeżeli dokonali już odprawy.
Posłowie zabezpieczyli również prawo do uzyskania cyfrowych kart pokładowych przy odprawie bez dodatkowego wniosku oraz bez obowiązku posiadania konta użytkownika lub specjalnej aplikacji.
Przewoźnik nie będzie mógł odmówić pasażerowi przyjęcia na pokład tylko dlatego, że użył własnej drukowanej wersji cyfrowej karty pokładowej.
Rodziny mają siedzieć razem
Nowe przepisy wzmacniają prawa rodzin podróżujących z dziećmi. Przewoźnicy lotniczy będą zobowiązani do umieszczania osób towarzyszących dziecku w wieku poniżej 14 lat na sąsiednim siedzeniu bez dodatkowej opłaty.
To odpowiedź na praktyki, w których linie lotnicze pobierały dodatkowe opłaty za wybór miejsc, nawet gdy chodziło o zapewnienie dziecku opieki podczas lotu.
Takie samo prawo ma przysługiwać pasażerom z niepełnosprawnościami oraz kobietom w ciąży.
Ochrona pasażerów wymagających pomocy
Posłowie dopilnowali także przepisów dotyczących pasażerów z niepełnosprawnościami i osób o ograniczonej możliwości poruszania się.
Jeżeli pasażer spóźni się na lot z powodu nieudzielenia mu przez port lotniczy pomocy w dotarciu do bramki na czas, będzie miał prawo do odszkodowania, zmiany planu podróży i pomocy ze strony linii lotniczej.
To ważne doprecyzowanie odpowiedzialności w systemie transportu lotniczego. Pasażer wymagający pomocy nie może ponosić konsekwencji opóźnienia, które wynika z niewykonania obowiązków przez port lotniczy.
Głos Komisji Transportu i Turystyki
Zmiany zostały przedstawione jako wzmocnienie praw pasażerów, przy jednoczesnym uporządkowaniu zasad dla branży lotniczej.
„Mamy dobre wiadomości dla wszystkich podróżujących samolotami. Ciężko pracowaliśmy, aby pasażerowie nie stracili praw, które już posiadali, zapewniając jednocześnie lepszą ochronę rodzinom, osobom o ograniczonej sprawności ruchowej oraz innym, którzy najbardziej tego potrzebują” – powiedział Virginijus Sinkevičius, wiceprzewodniczący Komisji Transportu i Turystyki Parlamentu Europejskiego.
Sprawozdawca wskazywał natomiast na przełamanie wieloletniego impasu legislacyjnego.
„Dzisiejsze głosowanie to wygrana – zarówno dla pasażerów, jak i dla europejskiego lotnictwa. Po ponad 13 latach impasu w końcu zastępujemy niepewność jasnymi przepisami, silniejszymi prawami i zaufaniem. Kiedy ludzie wsiadają do samolotu, ich prawa nie zostaną w tyle na ziemi” – podkreślił Andrey Novakov, sprawozdawca Parlamentu Europejskiego.
Co dalej?
Po zatwierdzeniu przez Parlament Europejski wstępnego porozumienia osiągniętego w komitecie pojednawczym, dokument musi jeszcze zatwierdzić Rada Unii Europejskiej. Ma to nastąpić na początku sierpnia 2026 r.
Zaktualizowane przepisy wejdą w życie 20 dni po publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Od tego momentu państwa członkowskie i przedsiębiorstwa będą miały rok na przygotowanie się do ich wdrożenia.
Oznacza to, że pasażerowie nie odczują wszystkich zmian natychmiast. Najpierw konieczne będzie zakończenie procesu legislacyjnego, publikacja aktu i okres przygotowawczy dla rynku.
Więcej informacji:
Komentarze