25 lat MZDiK w Radomiu. Jak zmienił się system transportu publicznego miasta

Rok 2026 to dla Radomia nie tylko czas ważnych rocznic historycznych, ale także 25-lecie funkcjonowania Miejskiego Zarządu Dróg i Komunikacji.

Jednostka, powołana 1 lutego 2001 roku z połączenia Miejskiego Zarządu Dróg oraz Zarządu Transportu Miejskiego, przez ćwierć wieku kształtowała model komunikacji miejskiej i sposób organizacji transportu publicznego w mieście oraz jego otoczeniu. Z perspektywy branżowej jubileusz MZDiK to dobra okazja do oceny zmian, jakie zaszły w planowaniu oferty przewozowej, integracji z gminami ościennymi oraz wdrażaniu nowoczesnych narzędzi zarządzania transportem zbiorowym.

Rozkład jazdy:

1. W którym roku powołano Miejski Zarząd Dróg i Komunikacji w Radomiu i z połączenia jakich instytucji powstał?
2. Jaka kluczowa zmiana w organizacji rozkładów jazdy została wprowadzona już w pierwszym roku funkcjonowania MZDiK?
3. Jakie dwa systemy wdrożone w 2014 roku zapoczątkowały cyfrową transformację radomskiej komunikacji miejskiej?

Od kursów szczytowych do systemu całodziennego

Jedną z kluczowych zmian wprowadzonych już w pierwszym roku funkcjonowania MZDiK było odejście od modelu komunikacji opartej głównie na kursach szczytowych. W 2001 roku wdrożono modułowe częstotliwości kursowania autobusów, traktując regularność i przewidywalność rozkładów jako główny wyznacznik atrakcyjności transportu publicznego.

W praktyce oznaczało to stopniową likwidację linii kursujących wyłącznie w godzinach porannego i popołudniowego szczytu. Obecnie niemal wszystkie linie autobusowe w Radomiu funkcjonują w trybie całodziennym i całotygodniowym. Wyjątkiem pozostają jedynie linie 20 i 22. System uzupełniają trzy linie nocne, zapewniające podstawową obsługę komunikacyjną poza godzinami dziennymi.

Istotnym elementem rozwoju systemu była także integracja przewozów z gminami ościennymi. Dzięki zawartym porozumieniom mieszkańcy okolicznych samorządów mogą korzystać z radomskiej komunikacji miejskiej na tych samych zasadach taryfowych co mieszkańcy miasta.

To wyraźna zmiana w porównaniu z wcześniejszym okresem, gdy funkcjonowały tzw. linie literowe, a przejazdy podmiejskie były droższe od miejskich. Z punktu widzenia organizatora transportu publicznego oznaczało to uproszczenie taryfy, wzrost przejrzystości systemu i większą dostępność usług.

Przełom technologiczny: karta miejska i informacja pasażerska

Rok 2014 przyniósł kolejny ważny etap rozwoju – wdrożenie Radomskiej Karty Miejskiej oraz Systemu Dynamicznej Informacji Pasażerskiej. Był to moment, w którym radomska komunikacja miejska weszła w erę cyfrową.

We wszystkich autobusach pojawiły się:

• elektroniczne wyświetlacze i monitory,
• głosowe zapowiedzi przystanków,
• systemy rejestrujące realizację rozkładów jazdy.

Na wybranych przystankach zamontowano biletomaty oraz tablice prezentujące rzeczywiste czasy przyjazdu autobusów. Z perspektywy pasażerów poprawiło to przewidywalność podróży, a dla organizatora stało się narzędziem do bieżącej kontroli jakości realizowanych przewozów.

Równolegle z rozwojem systemów informatycznych prowadzona była sukcesywna wymiana taboru autobusowego należącego do operatorów realizujących przewozy na zlecenie MZDiK. Modernizacja objęła również infrastrukturę przystankową – nowe wiaty, poprawę dostępności oraz stopniowe podnoszenie standardu obsługi pasażerów.

Choć MZDiK odpowiada także za infrastrukturę drogową, z punktu widzenia transportu publicznego istotne było powiązanie inwestycji drogowych z funkcjonowaniem komunikacji miejskiej – m.in. poprzez poprawę przejezdności tras autobusowych, budowę nowych odcinków układu drogowego oraz modernizację skrzyżowań i wiaduktów.