Jedna oferta na budowę Portu Zewnętrznego w Gdyni. Złożył ją operator związany z MSC
Tylko jedna oferta wpłynęła w postępowaniu na wybór partnera prywatnego dla Portu Zewnętrznego w Gdyni. Złożyła ją spółka Terminal Investment Limited Gdynia, związana z globalnym operatorem terminali kontenerowych TIL i grupą MSC.
To właśnie ten podmiot może odpowiadać za zaprojektowanie, sfinansowanie, budowę, a następnie wieloletnią eksploatację nowego głębokowodnego terminala kontenerowego. Wartość inwestycji po stronie prywatnej szacowana jest na około 5 mld zł.
Rozkład jazdy:
- Dlaczego spośród czterech podmiotów uczestniczących w końcowym etapie postępowania tylko Terminal Investment Limited Gdynia zdecydował się złożyć ofertę?
- Kiedy Zarząd Morskiego Portu Gdynia planuje zakończyć ocenę oferty TIL i kiedy najwcześniej może zostać podpisana umowa z partnerem prywatnym?
- Jaki jest aktualny harmonogram budowy Portu Zewnętrznego i kiedy nowy terminal kontenerowy o przepustowości około 2,5 mln TEU rocznie może rozpocząć działalność?
TIL jedynym oferentem
Termin składania ofert upłynął 30 września 2026 roku. Tym samym trwające od kilku lat postępowanie dotyczące jednej z największych inwestycji portowych w Polsce weszło w kolejny etap.
Choć do końcowej fazy procedury dopuszczono cztery podmioty, ostatecznie do Zarządu Morskiego Portu Gdynia wpłynęła tylko jedna oferta.
Złożyła ją Terminal Investment Limited Gdynia Sp. z o.o.
Port Zewnętrzny ma zostać zrealizowany w formule partnerstwa publiczno-prywatnego. Oznacza to, że wybrany podmiot nie będzie jedynie wykonawcą robót budowlanych.
Partner prywatny ma uczestniczyć w finansowaniu przedsięwzięcia, odpowiadać za projektowanie i budowę terminala, a następnie przez wiele lat prowadzić jego działalność.
Skala finansowania inwestycji po stronie prywatnej szacowana jest na około 5 mld zł.
Jedyną ofertę przedstawiła Terminal Investment Limited Gdynia. Spółka należy do grupy TIL, będącej jednym z największych globalnych operatorów terminali kontenerowych i powiązanej z MSC – jednym z największych armatorów kontenerowych na świecie.
TIL pojawił się w postępowaniu w wyniku zmian właścicielskich dotyczących jednego z wcześniej zakwalifikowanych uczestników. Operator przejął spółkę Mota-Engil Central Europe PPP Road, która następnie zmieniła nazwę na Terminal Investment Limited Gdynia.
Czterech uczestników mogło złożyć oferty
Jeszcze na wcześniejszym etapie postępowania o realizację gdyńskiej inwestycji rywalizowały cztery podmioty.
Wśród uczestników końcowej fazy procedury znalazły się konsorcjum Hutchison Ports Poland i Port of Felixstowe, konsorcjum Gdynia Terminal Holding z grupy CMA CGM i Meridiam Eastern Europe Investments, International Container Terminal Services Inc. oraz podmiot przejęty następnie przez Terminal Investment Limited.
Ostatecznie trzy pozostałe grupy nie zdecydowały się na złożenie ofert.
Sam fakt wpłynięcia jednej propozycji nie przesądza jednak o wyborze partnera prywatnego. Teraz oferta musi zostać szczegółowo przeanalizowana pod względem formalnym i merytorycznym oraz oceniona zgodnie z warunkami postępowania.
Postępowanie trwa od 2020 roku
Procedura wyboru partnera prywatnego dla Portu Zewnętrznego rozpoczęła się w 2020 roku. Ze względu na skalę i skomplikowany charakter przedsięwzięcia prowadzona była w formule dialogu konkurencyjnego.
W latach 2021–2023 przeprowadzono pięć rund dialogu. W ich trakcie przygotowywano i uzgadniano rozwiązania dotyczące między innymi zakresu inwestycji, modelu finansowania, podziału ryzyk oraz przyszłej umowy PPP.
W kolejnych latach trwało dopracowywanie dokumentacji.
Szczególnie intensywne prace prowadzono w pierwszej połowie 2026 roku. Uczestnicy postępowania zgłosili wówczas około 350 formalnych pytań oraz około 250 propozycji zmian w dokumentacji.
Pokazuje to skalę przygotowań koniecznych do stworzenia modelu wieloletniej współpracy pomiędzy Zarządem Morskiego Portu Gdynia a przyszłym operatorem terminala.
Termin składania ofert kilkukrotnie przesuwano
Droga do otwarcia ofert była dłuższa, niż pierwotnie zakładano.
Jeszcze pod koniec 2025 roku przewidywano, że uczestnicy postępowania przedstawią swoje propozycje do 30 czerwca 2026 roku.
Termin został następnie przesunięty na 14 lipca. Zmiana była związana między innymi z doprecyzowaniem dokumentacji postępowania oraz projektu przyszłej umowy PPP.
Uczestnicy potrzebowali jednak więcej czasu na przygotowanie ofert. W sprawie procedury pojawiły się również działania przed Krajową Izbą Odwoławczą.
Ostatecznie termin wyznaczono na 30 września 2026 roku. Wtedy okazało się, że spośród czterech potencjalnych partnerów tylko jeden zdecydował się przedstawić ofertę.
Głębokowodny terminal na sztucznym lądzie
Port Zewnętrzny ma zasadniczo zmienić skalę działalności kontenerowej Portu Gdynia.
Podstawowym elementem przedsięwzięcia będzie nowy głębokowodny terminal kontenerowy, zdolny do obsługi największych jednostek zawijających na Bałtyk.
Docelowa zdolność przeładunkowa terminala ma wynosić około 2,5 mln TEU rocznie.
Nowa infrastruktura zostanie zlokalizowana na ponad 150 hektarach sztucznie wytworzonego terenu na morzu.
W praktyce oznacza to znaczące rozszerzenie przestrzeni portowej Gdyni poza jej obecne granice i stworzenie od podstaw nowego obszaru przeznaczonego do obsługi kontenerów.
Partner prywatny ma odpowiadać także za eksploatację
Kluczowym elementem przedsięwzięcia jest formuła PPP.
W klasycznym postępowaniu budowlanym wykonawca odpowiadałby przede wszystkim za realizację infrastruktury. W przypadku Portu Zewnętrznego zakres odpowiedzialności partnera prywatnego będzie znacznie szerszy.
Ma on wnieść finansowanie, doświadczenie operacyjne i techniczne, przygotować projekt, wybudować terminal, a następnie go eksploatować.
Okres eksploatacji przewidziano na 44 lata.
Taki model powoduje, że wybór partnera prywatnego będzie miał znaczenie dla funkcjonowania Portu Gdynia przez kilka kolejnych dekad.
TIL przedstawił warunki finansowe
Oferta Terminal Investment Limited Gdynia zawiera również propozycję opłat, które miałyby trafiać do Zarządu Morskiego Portu Gdynia podczas eksploatacji terminala.
Stałą część opłaty eksploatacyjnej zaproponowano na poziomie 7,1 mln zł netto rocznie.
Do tego dochodzić ma część zmienna uzależniona od wielkości przeładunków. Zaoferowana stawka wynosi 3,30 zł netto za każde obsłużone TEU.
W praktyce wysokość wpływów portu zależałaby więc również od skali działalności przyszłego terminala.
Operator związany z MSC
Terminal Investment Limited jest globalnym operatorem terminali kontenerowych. Grupa związana jest z MSC, jednym z największych przedsiębiorstw żeglugowych na świecie.
TIL posiada doświadczenie zarówno w zarządzaniu istniejącymi terminalami, jak i rozwijaniu nowych obiektów.
Operator prowadzi działalność w kilkudziesięciu państwach i jest zaangażowany w funkcjonowanie kilkudziesięciu terminali kontenerowych na świecie.
Dla projektu w Gdyni oznacza to, że jedyna oferta pochodzi od podmiotu mającego doświadczenie w międzynarodowej obsłudze dużych strumieni kontenerowych.
Budowa części infrastruktury już ruszyła
Procedura wyboru partnera prywatnego jest tylko jednym z elementów całego projektu Portu Zewnętrznego.
Równolegle prowadzone są przedsięwzięcia dotyczące infrastruktury zapewniającej dostęp do przyszłego terminala oraz prace przygotowawcze i formalne.
Jednym z kluczowych elementów jest budowa nowych falochronów.
Pozwolenie na ich budowę zostało wydane pod koniec maja 2026 roku, a pod koniec czerwca rozpoczęły się roboty.
Oznacza to, że część infrastruktury związanej z przyszłym Portem Zewnętrznym powstaje niezależnie od prowadzonego postępowania PPP.
Teraz najważniejsza będzie ocena oferty
Otwarcie ofert 30 września zakończyło jeden z najważniejszych etapów procedury rozpoczętej w 2020 roku. Wynik postępowania oznacza jednak, że Zarząd Morskiego Portu Gdynia nie będzie porównywał kilku konkurencyjnych propozycji.
Do oceny pozostaje jedna oferta Terminal Investment Limited Gdynia.
Kluczowe będzie teraz ustalenie, czy spełnia ona wszystkie wymagania formalne, techniczne i finansowe oraz czy jej warunki pozwalają na zawarcie wieloletniej umowy PPP.
Stawką postępowania jest realizacja inwestycji o wartości około 5 mld zł po stronie prywatnej, budowa terminala o docelowej przepustowości około 2,5 mln TEU rocznie oraz związanie Portu Gdynia z przyszłym operatorem na kilkadziesiąt lat.
Jeżeli oferta zostanie zaakceptowana i dojdzie do podpisania umowy, TIL będzie odpowiadać nie tylko za powstanie nowego głębokowodnego terminala, lecz także za jego późniejszą, wieloletnią eksploatację.
Komentarze