Autosan na targach Coach & Bus w Birmingham!

Eksportowa ofensywa

Do tej pory, odbywające się corocznie targi Coach & Bus w Birmingham w Wielkiej Brytanii nie wzbudzały specjalnych emocji w branży autobusowej w Polsce. Zapewne miał na to wpływ ograniczony, krajowy zasięg tej imprezy, podczas gdy uwagę mediów przykuwają głównie targi o charakterze międzynarodowym, takie jak IAA Hanower czy Busworld Kortrijk. Dodatkowo, z polskiego punktu widzenia, brytyjski rynek autobusowy jest dość egzotyczny – zarówno pod względem geograficznym, jak i technicznym. Wygląda jednak na to, że od tego roku sytuacja ulegnie diametralnej zmianie. A to za sprawą Autosana, który wybrał tegoroczną edycję targów Coach & Bus, odbywającą się w dniach 2-4 listopada, aby po raz pierwszy zaprezentować się brytyjskiej publiczności. Coraz wyraźniej widać, że aktywność Polskich Autobusów na europejskim rynku nabiera tempa. Dopiero co informowaliśmy w październiku o sukcesach w sprzedaży autobusów Autosan na Węgrzech i w Grecji, a już mamy kolejną niespodziankę. Chociaż obecność firmy z Sanoka w Birmingham nie jest całkowitym zaskoczeniem. Dział eksportu Autosana już od kilku lat bada rynek brytyjski, który jest jednym z najważniejszych w Europie.

Autosan na Wyspach

Pierwszy krok Autosan zrobił dwa lata temu, wysyłając na Wyspy autobus szkolny A0909 z silnikiem Cummins, w wersji przystosowanej do ruchu lewostronnego z pojedynczymi drzwiami. W międzyczasie, planowano podjąć współpracę z tureckim producentem BMC, na którego podwoziach Autosan miał budować małe autobusy miejskie dla Wielkiej Brytanii. Współpraca z BMC nie doszła jednak do skutku, a turecki producent rozpoczął samodzielne próby wejścia na rynek brytyjski. Taki rozwój sytuacji, w połączeniu z dalszym kurczeniem się polskiego rynku oraz pojawienie się nowych możliwości w krajach Unii Europejskiej po jej rozszerzeniu spowodowały, że Autosan i Polskie Autobusy postanowiły zwiększyć aktywność na rynku brytyjskim. Dlatego, wspólnie z firmą Autosan UK (brytyjski dealer Autosana) postanowiono zorganizować stoisko na targach Coach & Bus.

Cztery propozycje

Na stoisku Autosana w Birmingham zaprezentowano cztery modele autobusów, które firma zamierza oferować w Wielkiej Brytanii. Zważywszy, że w Polsce takie liczby eksponatów jednego producenta należą do rzadkości, jest to liczba dość pokaźna. Najmniejszym reprezentantem producenta z Sanoka był autobus A0808T Gemini, dumnie prezentujący na bocznych ścianach nazwę przewoźnika – „PKS Hrubieszów” (ciekawe jak Anglicy wymawiają tą nazwę…). Wydaje się, że właśnie ten model może liczyć na największe zainteresowanie ze strony rynku, bowiem wśród autobusów międzymiastowych podobnej pojemności w Wielkiej Brytanii dominują konstrukcje przedniosilnikowe – oparte na podwoziach popularnych, lekkich ciężarówek. Za przykład niech posłużą autobusy Optare Nouvelle SR (33 miejsca siedzące), Crest Impala (37 miejsc siedzących), Plaxton Cheetah (30 miejsc siedzących) – wszystkie na podwoziach Mercedes-Benz Vario, czy też LCB Marlin (23 miejsca siedzące i 10 stojących) na podwoziu ciężarówki Isuzu NPR/NQR. Oparcie konstrukcji na podwoziach lekkich ciężarówek powoduje, że pojazdy te zazwyczaj nie grzeszą urodą, na co bez wpływu nie pozostaje nietypowy rozstaw osi z bardzo długim tylnym i bardzo krótkim przednim zwisem. Dodatkowo, umieszczenie silnika z przodu oraz zastosowanie pneumatycznego zawieszenia tylko na tylnej osi negatywnie odbija się na komforcie podróżowania i warunkach pracy kierowcy. Tym samym, tylnosilnikowy Gemini z pneumatycznym zawieszeniem obu osi oraz drzwiami umieszczonymi na przednim zwisie (co także ma duże znaczenie w Wielkiej Brytanii) idealnie wpisuje się tu w potrzeby przewoźników międzymiastowych. Jeżeli uda się uzyskać cenę porównywalną do miejscowych konstrukcji z silnikiem z przodu to Gemini może trochę „namieszać” na brytyjskim rynku. Jego dodatkowym atutem będzie zastosowanie głównych komponentów pochodzących od renomowanych oraz dobrze znanych w Wielkiej Brytanii producentów, takich jak silnik Cummins czy skrzynia biegów produkcji ZF.

Ramzes i A0909L

Drugim eksponatem Autosana w Birmingham był autobus turystyczny A1112T Ramzes w barwach PKS Connex Sanok. Zaprezentowany pojazd wykonano na własnym podwoziu Autosana z silnikiem Cummins ISMe Euro 3 o mocy 344 KM, skrzynią biegów ZF oraz osiami FON. Pokazanie autokaru w barwach firmy należącej do cenionego, znanego w całej Europie przewoźnika należy uznać chyba dobre posunięcie marketingowe, świadczące o zaufaniu, jakim polski oddział koncernu darzy produkty sanockiej firmy. Jednak temu modelowi zapewne będzie trudniej przebić się w segmencie autobusów turystycznych, na którym w Wielkiej Brytanii panuje duża konkurencja. Niemniej, jest to także rynek dość chłonny, a atrakcyjna cena w połączeniu z zastosowaniem dobrze znanego na Wyspach silnika z pewnością przyciągną niektórych klientów. Być może jednak w przypadku Ramzesa należałoby rozważyć zastosowanie także osi pochodzących od bardziej rozpoznawalnej w Zjednoczonym Królestwie firmy – najlepiej z hamulcami tarczowymi. Takie zmiany, dostosowujące do lokalnych wymogów są oczywiście wykonalne, najpierw trzeba jednak przebadać rynek pod kątem zapotrzebowania na dany model, a przede wszystkim temu miała służyć prezentacja Autosana w Birmingham.

Ofertę Autosana w Birmingham zamykały dwa autobusy szkolne. Pierwszym z nich był doskonale znany Autosan A0909L Smyk, którego chyba nie trzeba nikomu szerzej przedstawiać. Odnotujmy tylko, że pojazd był wyposażony w silnik Cummins B215 Euro 2 o mocy 215 KM i zaprezentował się w typowych dla polskich gimbusów, pomarańczowych barwach. W razie zainteresowania ze strony brytyjskich klientów istnieje oczywiście możliwość zamontowania silnika Cummins ISBe Euro 3 o mocy 250 KM. Szkolny Smyk mieści na pokładzie maksymalnie 41 pasażerów na miejscach siedzących.

Największa niespodzianka, czyli A1012T Eagle RHD

Największą niespodzianką stoiska Autosana był z całą pewnością drugi z zaprezentowanych autobusów szkolnych. I właśnie dlatego zostawiliśmy go na koniec. Mowa o 12-metrowym autobusie A1012T Eagle RHD, którego można ogólnie opisać jako zaadaptowaną do przewozów szkolnych odmianę autobusu międzymiastowego A1012T Orzeł. Był on tym większym zaskoczeniem, że jako jedyny był prezentowany w wersji przystosowanej do ruchu lewostronnego. Ze względu na jego wyjątkowość, temu modelowi przyjrzymy się nieco bliżej. Jak już powiedzieliśmy, Autosan A1012T Eagle został zbudowany zgodnie z wymogami rynku brytyjskiego. Oznacza to nie tylko, że stanowisko kierowcy umieszczono po prawej stronie. Zgodnie z tutejszymi standardami, autobus posiada jedynie pojedyncze, jednoskrzydłowe drzwi wejściowe, umieszczone na przednim zwisie. Ponieważ przepisy wymagają jednocześnie, aby autobusy posiadały jednak wyjście awaryjne w tylnej części autobusu, na tylnym zwisie zamontowano – tym razem z prawej strony nadwozia – jednoskrzydłowe drzwi zawiasowe.

Tabela 1: Dane techniczne autobusu Autosan A1012T Eagle RHD

Napęd pojazdowi zapewnia tylny silnik Cummins ISBe250 Euro 3 o mocy 250 KM, współpracujący z 6-stopniową, mechaniczną skrzynią biegów ZF. Co ciekawe, w 12-metrowym nadwoziu autobusu jest aż 67 miejsc siedzących. Jest to możliwe dzięki zastosowaniu zaprojektowanych specjalnie do przewozu dzieci foteli o zmniejszonej szerokości, które umieszczono w rzędach po dwa z lewej strony nadwozia i po trzy z prawej. Wszystkie siedzenia zostały wyposażone w trzypunktowe pasy bezpieczeństwa. Wentylację wnętrza zapewniają przesuwne górne partie okien, klapy dachowe oraz układ wentylacyjny w ścianie przedniej. O zapewnienie odpowiedniego komfortu w chłodne dni dba natomiast wodny system ogrzewania połączony z układem chłodzenia silnika oraz nagrzewnice. Kierowca ma do dyspozycji fotel z wielopoziomową regulacją oraz kolumnę kierownicy Renault o regulowanej wysokości i kącie pochylenia, taką samą, jaką stosuje się w znanych w Polsce autobusach Lider Midi. Nie do końca wiadomo dlaczego – prawdopodobnie ze względów oszczędnościowych – zdecydowano się zamontować stary zestaw wskaźników, w miejsce stosowanych już powszechnie w Liderach pulpitu kierowcy firmy Renault.

Szkolne to nasza specjalność

Przedstawiciele Polskich Autobusów nie chcą na razie zdradzać czy i o jakie modele Autosan UK otrzymał zapytania od potencjalnych klientów w Wielkiej Brytanii. Zważywszy jednak, że A1012T jako jedyny został pokazany już w wersji dostosowanej do wymogów lokalnego rynku, możemy zgadywać, że to właśnie on cieszy się największym zainteresowaniem. Wygląda na to, że autobusy szkolne stają się specjalnością Autosana. Można snuć także domysły, iż prezentacja modelu Eagle ma związek z niedawnym wprowadzeniem przez tureckiego pretendenta do brytyjskiego rynku (firmę BMC) 11-metrowego autobusu szkolnego 1100 FE. Ponieważ – jak się wydaje – oba produkty będą stanowiły dla siebie bezpośrednią konkurencję, w poniższej tabeli porównujemy podstawowe dane techniczne tych pojazdów.

Tabela 2: Porównanie podstawowych technicznych autobusów szkolnych Autosan A1012T i BMC 1100FE

Bez wątpienia fakt obecności przedstawiciela Autosana na targach Coach & Bus 2004 w Birmingham należy uznać za bardzo ważne wydarzenie. Wszak nieczęsto mamy okazję zobaczyć stoisko polskiego producenta na tego typu imprezach w Europie Zachodniej, a jeżeli już, to jest nim zazwyczaj Solaris. Jest to kolejny dowód na to, że działania Autosana i Polskich Autobusów zmierzające do rozszerzenia rynków zbytu i zwiększenia eksportu nabierają intensywności. I wydaje się, że jest to dobry kierunek, bowiem cały europejski rynek autobusowy umiędzynarodawia się. Ci producenci, którzy ograniczają swoją działalność do jednego kraju, są w coraz trudniejszej sytuacji. Widać to także na rynku polskim, który wciąż nie może otrząsnąć się z zapaści, a jednocześnie konkurencja na nim wciąż rośnie, czego Autosan dość dotkliwie doświadczył w bieżącym roku. Pozostaje, zatem życzyć Autosanowi i Polskim Autobusom, aby ich produkty zostały zauważone i docenione przez brytyjskich przewoźników, co zaowocuje pierwszymi złożonymi zamówieniami. A później to już będzie z górki…