Rewizja przygotowań do Euro 2012
Nie minęło wiele czasu od ogłoszenia planów modernizacji kolei jakie rozpościerają się przed Euro 2012, a już przychodzi nam dokonywać aktualizacji tych planów. Największe zmiany to wykreślenie poszczególnych inwestycji z harmonogramu oraz zmiany planów taborowych związanych z przejęciem przewozów międzywojewódzkich przez PKP IC.
Zmienione plany taborowe
W zasadzie na pierwszym miejscu należałoby poświęcić nieco więcej uwago zmienionym planom odnowy taboru, które są efektem realizowanego właśnie programu Usamorządowienia PKP PR. Ponieważ dotychczasowa działalność tej spółki ma być podzielona pomiędzy PKP PR a PKP IC, więc siłą rzeczy konieczne było opracowanie odrębnych planów dla nowych spółek. Jak już wcześniej informowaliśmy PKP IC ma przejąć dalekobieżne przewozy międzywojewódzkie włącznie z taborem i personelem, natomiast w gestii PKP PR pozostaną pociągi regionalne i osobowe lub przyspieszone międzywojewódzkie. W związku z tym do zakontraktowanych przez PKP IC 17 nowych wagonów, 10 lokomotyw oraz prowadzonego przetargu na 20 EZT o prędkości maksymalnej do 250 km/h dołączają kolejne inwestycje. Najciekawszą z nich może być planowany przez PKP IC zakup 55 wagonów piętrowych do przewozów dalekobieżnych za łączną kwotę 80 milionów €. Jeden wagon miałby kosztować 1,4 miliona €, a przetarg jest przewidziany do realizacji w latach 2009 –2012.
Jest to bardzo śmiałe posunięcie jak na polskie warunki aby zastąpić tradycyjne wagony w ruchu międzywojewódzkim przez wagony piętrowe. Oby nie skończyło się to tak jak obecnie pojawiają się wagony typu Bdhpumn przeznaczone do przewozów regionalnych w pociągach dalekobieżnych. Druga niewiadoma to problemy jakie maja Koleje Mazowieckie z takimi wagonami, co rodzi pytanie, czy również PKP IC nie napotka na takie ograniczenia. Obecne plany taborowe PKP IC zamyka przewidywana modernizacja 400 sztuk wagonów osobowych do przewozów międzywojewódzkich za łączną sumę 283 miliony €. Koszt jednostkowy wynosić będzie 0,7 miliona €, a cały proces ma przebiegać w latach 2010-2012. W puli tych wagonów znajdą się na pewno wagony barowe.
Z drugiej strony plany taborowe dla spółki PKP PR również zostały zrewidowane i skupiają się obecnie na zakupie 57 nowych EZT za łączną kwotę 293 miliony €, gdzie jedna jednostka ma kosztować 5,14 miliona €. Realizacja tego zakupu została zaplanowana na lata 2009 –2012. Drugim składnikiem programu odnowy taboru PKP PR jest planowana modernizacja 270 EZT EN 57 za łączną kwotę 230 mln €, gdzie koszt jednostkowy ma wynieść 0,85 miliona €. Również tutaj realizacja tego postępowania została zaplanowana na lata 2009-2012. Nowością, choć niezwiązaną z PKP jest ogłoszenie przez Zarząd Województwa Mazowieckiego przetargu na dostawę 11 nowych lokomotyw dla zakupionych niedawno składów wagonów piętrowych do systemu ciągniono –pchanego. Przed Euro 2012 pojawią się również mniejsze ilości taboru zamawiane przez poszczególne samorządy wojewódzkie. Dzięki temu opolskie wzbogaci się o pięć SZT, wielkopolska o dwa a kujawsko-pomorskie zakupi pięć wagonów sterowniczych do posiadanych wagonów motorowych. Województwo Zachodnio-Pomorskie ogłosiło przetarg na wykonanie studium wykonalności, które ma określić jaki typ taboru ma być kupowany dla jego potrzeb. Również w pomorskim mają zostać zrealizowane dwa zadania, które będą wymagały zakupu nowego taboru. Niestety gorzej wygląda sytuacja w innych województwach, gdzie nadal hojne zapowiedzi zakupów nowego taboru nie odnajdują potwierdzenia w przetargach.
Połączenia z lotniskami
W tym zakresie możemy mówić o licznych skreśleniach wobec wcześniejszych planów i deklaracji. Oficjalnie do Euro 2012 mają być gotowe jedynie dwa połączenia z czego pierwsze do Okęcia utraciło niedawno dofinansowanie i wymaga znalezienia źródła finansowania, co jednak przy dalszym braku projektu łącznicy o długości zaledwie 1,5 km nie wpłynie na opóźnienia, które już obecnie wynoszą dwa lata. Pesymiści twierdzą nawet, że połączenie to pozostanie nadal w strefie planów. Drugie z pewnych połączeń to trasa Kraków –MPL Balice. Tutaj już obecnie kursują pociągi w trakcji spalinowej, jednak dla celów dalszego rozwoju konieczne jest w końcu wybudowanie przystanku w bezpośrednim sąsiedztwie terminali lotniczych oraz perspektywiczne zelektryfikowanie szlaku. Jednak nad zakresem zmian jakie mają zajść przy tym połączeniu komunikaty milczą. Nie ma się co dziwić takiemu postępowaniu, ponieważ w przeciwnym wypadku można by rozliczać decydentów z deklaracji, a tak zawsze może być powiedziane, że połączenie to uruchomiono. Z listy projektów definitywnie spadła trasa kolejowa łącząca Katowice z MPL w Pyrzowicach. Linia miałaby kosztować 1,2 miliarda zł, natomiast na ten cel zarezerwowano jedynie 300 mln zł. Te horrendalne koszty oraz problemy ze szkodami górniczymi miałyby być powodem do zaniechania tej inwestycji, jednak można spekulować, że PKP PLK poświęciło ten projekt na rzecz odratowania połączenia z Okęciem, które straciło dofinansowanie i wymaga obecnie zwrotu otrzymanych dotacji. Postępują również prace nad połączeniem Gdańska i Gdyni z MPL im Lecha Wałęsy za pomocą Kolei Metropolitarnej. Opracowanie studium wykonalności powierzono firmie IVV GmbH, która ma opracować najbardziej optymalny sposób jej wykonania wraz z odniesieniem do możliwości budowy szybkiego tramwaju zamiast kolei. Jednak na chwilę obecną nikt nie gwarantuje tego projektu jako gotowego do Euro 2012. Całkowicie zniknęły z gazet również inne projekty połączenia miast z portami lotniczymi jak chociażby w Poznaniu, Wrocławiu czy Łodzi.
Zmiany w rozwoju infrastruktury
W tej materii zaszło najmniej zmian, gdzie główna to przesunięcie remontu dalekobieżnej części tunelu średnicowego na okres po 2012 roku. W zamian rozważana jest możliwość zastosowania szyny prądowej w tunelu podmiejskim aby doprowadzić skrajnię do wymaganej wielkości i umożliwić przejazd wagonów piętrowych. Podstawowymi parametrami modernizacji istniejących linii będzie osiągnięcie na nich prędkości 160 km/h dla klasycznych składów pociągów osobowych i 120 dla pociągów towarowych przy dopuszczalnym maksymalnym nacisku na oś 22,5 t. Wybrane linie jak Warszawa –Gdańsk zostaną przystosowane do poruszania się składów zespolonych z prędkością 200 km/h. Aktualnie prowadzone są prace na następujących liniach:
- Linia nr 1 Warszawa –Łódź: Etap I Skierniewice –Łódź Widzew, Etap II Warszawa –Skierniewice,
- Linia E 65 Warszawa –Gdynia: LCS Nasielsk, Ciechanów, Działdowo, Tczew i stacja Gdynia,
- Linia E 20 Kunowice –Terespol: odcinek Siedlce –Terespol Etap I,
- Linia E 20 Kunowice –Terespol: Rzepin –gr. państwa, Poznański Węzeł Kolejowy i stacja Poznań Główny,
- Linia E 59 Poznań –Wrocław: odcinek Wrocław –gr. woj. dolnośląskiego,
- Linia E 30 Zgorzelec –Medyka: Odcinek Zgorzelec –Legnica, Odcinek Legnica –Wrocław, Odcinek Wrocław –Opole, Odcinek Rzeszów –Gr. Państwa,
- Warszawa: stacja Warszawa Gdańska i linia obwodowa Józefinów –Warszawa Gdańska,
Zakres modernizacji obejmuje:
- kompleksową wymianę podtorza, szyn, sieci trakcyjnej, budowę odwodnień,
- urządzenia sterowania ruchem kolejowym (budowa Lokalnych Centrów Sterowania Ruchem Kolejowym),
- urządzenia torowe do diagnostyki stanu taboru,
- modernizacja istniejących i budowa nowych obiektów inżynieryjnych (mosty, wiadukty, przepusty),
- modernizację przystanków kolejowych w standardzie obsługi osób niepełnosprawnych,
- modernizację przejazdów kolejowo-drogowych i w miarę możliwości likwidacja przejazdów w poziomie szyn,
- ochronę środowiska naturalnego (przejścia dla zwierząt, odstraszacze).
Działania te mają przynieść skrócenie rozkładowych czasów jazdy do wartości podanych w tabeli poniżej.
Relacja
|
RJ pociągów 2007/2008 (minut)
|
Przybliżony czas jazdy w 2012 (minut)
|
Warszawa Centr. –Kraków Główny (292,988 km)
|
175
|
150
|
Warszawa Centr. –Katowice (297,270 km)
|
160
|
150
|
Warszawa Centralna –Wrocław Główny (przez Poznań, 464,073 km)
|
308
|
250
|
Warszawa Centralna –Wrocław Główny (przez Katowice, 475,067 km)
|
315
|
280
|
Warszawa Centr. –Gdańsk Główny (325,490 km)
|
270
|
180
|
Warszawa Centralna –Łódź Fabryczna (129 km)
|
90
|
70
|
Warszawa Centr. –Poznań Gł. (300,440 km)
|
175
|
160
|
Katowice –Wrocław Gł. (177,797 km)
|
158
|
135
|
Przemyśl –Kraków Gł. (242,792 km)
|
198
|
185
|
Warszawa Centr. –Terespol (208,789 km)
|
195
|
125
|
Wrocław Główny –Węgliniec –Goerlitz (161,741 km)
|
160
|
85
|
Poznań Gł. –Wrocław Gł. (163,633 km)
|
133
|
110
|
Dworce
Również na froncie budowy i modernizacji dworców kolejowych widać pierwsze sygnały, że nie wszystko uda się zrobić. Wybór inwestora na przebudowę dworca w Katowicach ma być zakończony jeszcze w tym roku. Niedawno PKP ogłosiło, że na polu boju pozostało jedynie Nives Polska, którego koncepcja zakłada pozostawienie kontrowersyjnego stropu obudowanego nowymi budynkami. Jednak odnośnie podobnych planów dotyczących dworców Warszawa Wschodnia i Warszawa Zachodnia zaczynają docierać pierwsze informacje, że jednak nie uda się w nich wyłonić wykonawcy. Również kapitalny remont Centralnego w Warszawie został odsunięty na czas po Euro 2012. W przypadku Łodzi jeszcze oficjalnie słychać, że przebudowany Fabryczny ma zostać oddany w terminie mistrzostw, jednak na mapkach PKP widnieje on już po 2012 roku, natomiast brak prac i przetargów na wykonanie nowego obiektu może to potwierdzać. Nowy dworzec miałby otrzymać również Poznań, jednak i tutaj na chwilę obecną brak jest jednoznacznego rozstrzygnięcia. W przeciwieństwie do tego plany modernizacji dworca we Wrocławiu nabrały już formy wizualizacji. Tak więc jeżeli rozmowy i planowanie będą dalej przeciągane wówczas możemy zacząć się obawiać, że faktycznie większość tych inwestycji nie zostanie zrealizowana. Oczywiście czas pokaże wszystko, a poszczególne zmiany będziemy na bieżąco opisywać.