Prace nad otwarciem rynku przewozów kolejowych
W związku z pojawiającymi się w ostatnim czasie w mediach błędnymi informacjami na temat otwarcia unijnego rynku kolejowych przewozów pasażerskich informujemy, iż kwestia otwarcia tego rynku jest obecnie przedmiotem prac Unii Europejskiej. Projekt dyrektywy w tej sprawie (Projekt dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywę Rady 91/440/EWG w sprawie rozwoju kolei wspólnotowych 2004/0047 (COD), wchodzącej w skład tzw. 'trzeciego pakietu kolejowego’, przewiduje otwarcie rynku międzynarodowych kolejowych przewozów pasażerskich w 2010 r. Jest to jednak na razie projekt, do którego wciąż można wnosić zmiany. Otwarcie tego rynku już w 2008 roku było propozycją Parlamentu Europejskiego, która jednak w toku prac grupy roboczej Rady UE ds. Transportu Lądowego, w której aktywny udział brała strona polska, została odrzucona. Większość państw członkowskich opowiedziała się za późniejszą datą otwarcia rynku międzynarodowych kolejowych przewozów pasażerskich wraz z tzw. 'kabotażem’ (czyli możliwością zabierania i wysadzania pasażerów podczas podróży międzynarodowych, w tym między dwoma stacjami w tym samym Państwie Członkowskim). To właśnie prawo do usług kabotażowych niesie ze sobą największe zagrożenie dla polskich przewoźników. W celu ochrony krajowych rynków przewozów pasażerskich projekt zawiera obecnie ograniczenie ww. prawa kabotażu tylko do ważniejszych stacji krajowych oraz możliwość zakazania go w przypadku udowodnionego zagrożenia dla przewozów krajowych odbywających się na podstawie umowy o świadczenie usług publicznych. Projekt, w sprawie którego Rada Ministrów Transportu UE przyjęła wspólne stanowisko w grudniu 2005 r., będzie wkrótce, zgodnie z procedurą współdecydowania, przedmiotem drugiego czytania w Parlamencie Europejskim.
Jeżeli chodzi o kwestię otwarcia unijnego rynku kolejowych krajowych przewozów pasażerskich to nie jest ona obecnie zawarta w żadnym projekcie aktu prawnego UE. Niemniej jednak należy się spodziewać podjęcia tego tematu w niedalekiej przyszłości. Ze względu na chęć ochrony rynków krajowych państwa członkowskie będą dążyły raczej do odsunięcia w czasie liberalizacji tego rodzaju przewozów.
Przypominamy jednocześnie, że projekt ww. dyrektywy jak również projekty innych aktów prawnych znajdują się na stronie BIP Ministerstwa Transportu.