Poznań w raporcie Jakdojade 2025: Lider punktualności, ale ze słabszą częstotliwością

Rozkład jazdy:

1. Jakie średnie odchylenie od rozkładu jazdy osiągnął Poznań w raporcie „Miasta w ruchu 2025”?
2. Ile wynosi średnia prędkość podróży transportem publicznym w Poznaniu?
3. Jaki procent podróży w Poznaniu odbywa się bez przesiadek?

Twarde dane o Poznaniu

Transport publiczny w Poznaniu działa od 1880 roku, kiedy uruchomiono pierwszy tramwaj konny. Obecna sieć tramwajowa liczy ok. 87 km torów, obejmuje 18 linii dziennych i 2 nocne. Jedną z kluczowych osi systemu jest Poznański Szybki Tramwaj.

Z perspektywy pasażera – według danych z raportu – obraz wygląda następująco:

• Średnia prędkość podróży: 25,71 km/h
• Średnia częstotliwość odjazdów: 16 minut i 3 sekundy
• Średni czas oczekiwania od wyszukania połączenia do odjazdu: 7 minut
• Średnia liczba przesiadek: 0,42
• Struktura podróży: 65% bez przesiadek, 29% z jedną, 6% z dwiema
• Średni dystans przy przesiadce: 32,38 m
• Średnie odchylenie od rozkładu jazdy: 1 minuta i 21 sekund

Na tle największych miast

W rankingu prędkości wśród metropolii powyżej 500 tys. mieszkańców Poznań zajmuje 5. miejsce (25,71 km/h). Wyprzedzają go:

1. Warszawa – 30,71 km/h
2. GZM – 28,55 km/h
3. Trójmiasto – 28,17 km/h
4. Kraków – 25,78 km/h

Za Poznaniem plasują się Wrocław (20,98 km/h) i Łódź (20,60 km/h).

Poznań wypada więc lepiej niż dwa duże ośrodki, ale wyraźnie przegrywa z Warszawą i aglomeracjami o silnym komponencie kolejowym. W praktyce oznacza to sprawny system tramwajowy, ale bez efektu „kolejowego przyspieszenia”, jakie daje metro czy SKM.

Częstotliwość: wyraźne pole do poprawy

Średnia częstotliwość 16 minut i 3 sekundy daje Poznaniowi dopiero 5. miejsce wśród dużych miast. Liderem jest Wrocław (12,77 min), dalej Warszawa (13,09 min) i Kraków (13,62 min).

To oznacza, że w Poznaniu pasażer statystycznie czeka dłużej na kolejne połączenie niż w większości konkurencyjnych metropolii. W codziennym użytkowaniu systemu ma to duże znaczenie, zwłaszcza poza szczytem.

Czas oczekiwania: stabilnie, ale bez podium

7 minut oczekiwania od momentu wyszukania połączenia do odjazdu plasuje Poznań na 4. miejscu. Lepsze wyniki mają Wrocław (5,89 min), Kraków (6,17 min) i Warszawa (6,49 min).

W praktyce oznacza to umiarkowaną responsywność systemu. Nie jest źle, ale też nie jest to poziom liderów.

Przesiadki: więcej niż u konkurencji

Średnia liczba przesiadek w Poznaniu to 0,42. To jeden z wyższych wskaźników w grupie dużych miast. Mniej przesiadają się pasażerowie w Trójmieście (0,34), GZM i Wrocławiu (po 0,35). Najwięcej – w Warszawie (0,52).

Struktura podróży pokazuje, że 65% tras odbywa się bez przesiadki. To wynik dobry, ale słabszy niż w Trójmieście (71%) czy Wrocławiu (68%).

Komfort przesiadek: poprawnie

Średni dystans przy przesiadce wynosi 32,38 m. To wynik bardzo zbliżony do Krakowa (32,07 m) i Łodzi (31,78 m). Najlepszy rezultat ma Wrocław – 19,91 m. Najgorszy Warszawa – 55,54 m.

Poznań nie wyróżnia się tu ani pozytywnie, ani negatywnie. System przesiadkowy jest czytelny, ale bez efektu „kompaktowości” znanego z Wrocławia.

Najmocniejszy punkt: punktualność

Tu Poznań nie ma sobie równych wśród największych miast. Średnie odchylenie od rozkładu to 1 minuta i 21 sekund – najlepszy wynik w całej grupie.

Dla porównania:

• Wrocław – 1:53
• Kraków – 2:57
• Trójmiasto – 2:47
• Warszawa – 2:59

To bardzo wyraźna przewaga. W praktyce oznacza wysoką przewidywalność systemu. A jak pokazuje raport, subiektywne poczucie kontroli i przewidywalności często waży więcej niż sama prędkość przejazdu.

Poznań na tle miast średnich

W porównaniu z miastami 150–500 tys. mieszkańców Poznań oferuje wyższą prędkość i większą skalę systemu, ale przegrywa pod względem liczby przesiadek czy bezpośredniości podróży z takimi ośrodkami jak Olsztyn czy Rzeszów, gdzie nawet 80% tras odbywa się bez przesiadek. To jednak naturalna konsekwencja skali i złożoności systemu metropolitalnego. Podsumowując: Poznań nie jest liderem we wszystkich kategoriach, ale ma bardzo wyraźny atut: przewidywalność. W świetle wniosków z raportu, który podkreśla znaczenie „ukrytych barier” – czasu oczekiwania, liczby przesiadek i subiektywnego odczucia kontroli – to właśnie punktualność może być kluczowym czynnikiem utrzymującym atrakcyjność transportu publicznego. Jeśli miasto poprawi częstotliwość kursów i ograniczy konieczność przesiadek na wybranych relacjach, może realnie powalczyć o miejsce w ścisłej czołówce metropolii pod względem jakości podróży.

Mocne strony Poznania

• Najlepsza punktualność wśród największych miast
• Dobra średnia prędkość podróży
• Stabilna struktura podróży z dominacją połączeń bezpośrednich
• Sprawny kręgosłup systemu w postaci PST

Słabe strony

• Relatywnie rzadsza częstotliwość kursów
• Wyższa liczba przesiadek niż w części konkurencyjnych metropolii
• Brak komponentu kolejowego o skali metra lub SKM, który podnosiłby średnią prędkość