Litwa: Jeden bilet na pociąg, autobus i prom coraz bliżej. Rząd kieruje projekt do Sejmu

Rozkład jazdy

1. Do którego roku Litwa planuje wdrożyć w pełni zintegrowany system jednego biletu?
2. Jakie środki transportu ma obejmować nowy system biletowy?
3. Ile projektów ustaw transportowych przygotowało litewskie Ministerstwo Transportu i Łączności?

Jednolity system biletowy i rewolucja w transporcie publicznym

Pakiet legislacyjny przygotowany przez Ministerstwo Transportu i Łączności Litwy obejmuje łącznie 12 projektów ustaw, które mają być procedowane przez parlament od marca do maja 2026 roku. Reformy mają ułatwić podróżowanie po kraju, zwiększyć przejrzystość cen usług transportowych oraz poprawić funkcjonowanie strategicznej infrastruktury transportowej.

Jednym z kluczowych elementów zmian jest stworzenie zintegrowanego systemu planowania podróży oraz jednolitego systemu biletowego dla pasażerów transportu publicznego. Dzięki nowemu rozwiązaniu podróżni będą mogli zaplanować całą podróż w jednym miejscu i korzystać z różnych środków transportu przy użyciu jednego biletu. System ma obejmować pociągi, autobusy, promy, a także usługi współdzielenia pojazdów, takie jak samochody, rowery czy hulajnogi.

Według zapowiedzi litewskiego rządu system będzie wdrażany stopniowo w całym kraju – zarówno w największych miastach, jak i w regionach. Integracja ma objąć transport publiczny oraz prywatne usługi mobilności, w tym platformy przewozowe i taksówki.

Projekt przewiduje również stworzenie wspólnej platformy informacyjnej dla transportu publicznego. Przewoźnicy będą zobowiązani do przekazywania danych o podróżach i połączeniach do jednego systemu, co pozwoli pasażerom korzystać z usług różnych operatorów w ramach jednej platformy biletowej.

Od 2028 roku

Według zapowiedzi wiceminister transportu Akvilė Danielė system ma zostać wdrożony w 2028 roku, natomiast prace legislacyjne mają rozpocząć się już wiosną tego roku.

„Celem jednolitego biletu jest połączenie różnych środków transportu na jednej platformie cyfrowej, aby zapewnić pasażerowi wybór, szybkość, wygodę i możliwość planowania podróży od początku do końca” – powiedziała Akvilė Danielė, wiceminister transportu Litwy.

Wiceminister transportu wskazuje, że taka integracja ułatwi codzienne podróże i pozwoli lepiej wykorzystać transport publiczny.

„Człowiek będzie mógł oszczędzić czas i płynnie przesiadać się między pociągiem, autobusem, a nawet hulajnogą czy usługą wynajmu samochodu” – podkreśliła A. Danielė.

Jednocześnie resort zapewnia, że nowy system nie powinien spowodować wzrostu cen biletów. Planowana integracja ma raczej przynieść efekt synergii pomiędzy różnymi środkami transportu.

Rozwój integracji transportu wpisuje się w szerszą strategię zrównoważonej mobilności na Litwie. Coraz więcej samorządów przygotowuje własne plany mobilności miejskiej, obejmujące rozwój transportu publicznego, infrastruktury rowerowej oraz elektromobilności. Według danych ministerstwa 26 z 60 litewskich samorządów ma już przygotowane plany zrównoważonego transportu. W ich ramach rozwijana jest m.in. infrastruktura rowerowa, transport publiczny oraz floty autobusów elektrycznych.

Istotnym elementem transformacji transportu jest także rozwój elektromobilności. Na Litwie zarejestrowano obecnie około 46 tys. samochodów elektrycznych, co oznacza wzrost aż 16-krotny w porównaniu z 2020 rokiem. Równolegle rozwijana jest infrastruktura ładowania. W kraju działa już prawie 5 tys. stacji ładowania, a celem jest osiągnięcie poziomu 6 tys. punktów do 2030 roku. Stacje ładowania instalowane są nie tylko w dużych miastach, ale także w regionach – przy drogach krajowych, osiedlach mieszkaniowych, szkołach czy placówkach ochrony zdrowia.

Plus port w Kłajpedzie

Już pierwszego dnia wiosennej sesji parlamentu litewscy posłowie mają rozpatrzyć poprawki do ustawy o Państwowym Porcie Morskim w Kłajpedzie oraz do Kodeksu transportu wodnego śródlądowego.

Zmiany w przepisach dotyczących transportu wodnego przewidują wprowadzenie nowych zasad przeprowadzania przeglądów technicznych statków oraz regulacji dotyczących cen tych usług. Projekt zakłada wprowadzenie maksymalnych stawek oraz jasnych zasad ich kalkulacji, tak aby ceny były powiązane z rzeczywistymi kosztami.

Dotychczas – jak podkreśla litewskie ministerstwo – nie istniał mechanizm pozwalający państwu ocenić, czy ceny takich przeglądów są uzasadnione, a usługodawcy mogli ustalać je według własnego uznania. Nowe przepisy mają zwiększyć przejrzystość rynku oraz w niektórych przypadkach doprowadzić do obniżenia opłat.

Zmiany w ustawie o porcie w Kłajpedzie mają natomiast dostosować regulacje do współczesnych potrzeb gospodarczych i bezpieczeństwa. Projekt przewiduje m.in. bardziej przejrzyste zasady korzystania z gruntów portowych i infrastruktury, regulacje dotyczące dzierżawy oraz wzmocnienie przepisów związanych z ochroną środowiska i bezpieczeństwem żeglugi.

Według litewskiego rządu zmiany te mają zwiększyć konkurencyjność portu oraz poprawić jego efektywność operacyjną.