{"id":23857,"date":"2008-11-18T14:48:04","date_gmt":"2008-11-18T14:48:04","guid":{"rendered":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?post_type=infotram&#038;p=23857"},"modified":"2025-01-18T01:25:38","modified_gmt":"2025-01-18T00:25:38","slug":"metro-w-berlinie","status":"publish","type":"infotram","link":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/","title":{"rendered":"Metro w Berlinie"},"content":{"rendered":"<div>Jak ka\u017cda licz\u0105ca si\u0119 metropolia r&oacute;wnie\u017c Berlin ma swoje metro i to nawet jedno z najstarszych na \u015bwiecie. Stolica Niemiec zyska\u0142 nowy \u015brodek transportu ju\u017c w 1902 roku a na chwil\u0119 obecn\u0105 tworzy j\u0105 9 linii kursuj\u0105cych po 144 km tor&oacute;w i zatrzymuj\u0105cych si\u0119 na 170 przystankach. W efekcie jest to bardzo wydajny \u015brodek transportu, pozwalaj\u0105cy szybko przemieszcza\u0107 si\u0119 w mie\u015bcie.<\/div>\n<div><strong>Historia w pigu\u0142ce<\/strong><\/div>\n<div align=\"center\"><strong><a title=\"Plan linii Hochbahn z 1902 roku. Fot. R. Piech\"><\/a><a title=\"Plan linii Hochbahn z 1902 roku. Fot. VernebeltPinguin, Wikimedia Commons, GNUFDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Plan linii Hochbahn z 1902 roku. Fot. VernebeltPinguin, Wikimedia Commons, GNUFDL\" alt=\"Plan linii Hochbahn z 1902 roku. Fot. VernebeltPinguin, Wikimedia Commons, GNUFDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/1902_vernebeltpinguin_gnufdl_760.png\" \/><\/a>&nbsp;<a title=\"Stacja Hochbahn Schlesisches Tor. Fot. Wikimedia Commons, Public Domain\"><img decoding=\"async\" title=\"Stacja Hochbahn Schlesisches Tor. Fot. Wikimedia Commons, Public Domain\" alt=\"Stacja Hochbahn Schlesisches Tor. Fot. Wikimedia Commons, Public Domain\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/u_bahn_schlesisches_tor_public_domain_760.jpg\" \/><\/a><\/strong><\/div>\n<div>Historia metra w Berlinie zaczyna si\u0119 15 lutego 1902 roku, kiedy to rusza pierwsza linia mi\u0119dzy Warschauer Stra&szlig;e a Zoologischer Garten z odnog\u0105 do Potsdamer Platz. Trasa ta w przeciwie\u0144stwie do tego co si\u0119 obecnie uznaje za metro by\u0142a w wi\u0119kszo\u015bci poprowadzona estakadami nad ulicami miasta, natomiast pozosta\u0142\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 umieszczono pod powierzchni\u0105 gruntu. Jej cech\u0105 charakterystyczn\u0105 by\u0142o zastosowanie w\u0105skich wagon&oacute;w o szeroko\u015bci zaledwie 2,3 metra, czyli zbli\u017con\u0105 do tramwaj&oacute;w. W p&oacute;\u017aniejszym czasie szeroko\u015b\u0107 ta zosta\u0142a okre\u015blona jako Klainprofil. Lini\u0119 t\u0105 wybudowa\u0142a sp&oacute;\u0142ka <em>Hochbahngesellschaft<\/em>, kt&oacute;r\u0105 utworzyli Siemens und Halske. Po tym jak pierwsza linia okaza\u0142a si\u0119 sukcesem komercyjnym ruszy\u0142y dalsze prace nad rozbudow\u0105 sieci, kt&oacute;ra zacz\u0119\u0142a \u0142\u0105czy\u0107 niezale\u017cne dot\u0105d miasta zlokalizowane pod Berlinem, kt&oacute;re z czasem stawa\u0142y si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 miasta. Po\u0142\u0105czenie to nasta\u0142o w 1920 roku, w&oacute;wczas utworzono wielki organizm miejski nazywany obecnie Berlin. <\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Plan linii o ma\u0142ym profilu w 1914 roku. Fot. Xyboi, Wikimedia Commons, GNU FDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Plan linii o ma\u0142ym profilu w 1914 roku. Fot. Xyboi, Wikimedia Commons, GNU FDL\" alt=\"Plan linii o ma\u0142ym profilu w 1914 roku. Fot. Xyboi, Wikimedia Commons, GNU FDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/hochbahn1914_xyboi_gnufdl_760.png\" \/><\/a> <\/div>\n<div>Ju\u017c wtedy sie\u0107 metra sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z dw&oacute;ch linii ma\u0142ego profilu, nosz\u0105cych obecnie numery U1 oraz U2. W&oacute;wczas linia druga (B) mia\u0142a wiele odn&oacute;g, gdzie jedna z nich nosi obecnie numer U3, a jedna zosta\u0142a wprowadzona w przed\u0142u\u017con\u0105 U1. Wed\u0142ug ma\u0142ego profilu zosta\u0142a wykonana r&oacute;wnie\u017c kr&oacute;tka linia U4. Wraz z utworzeniem wielkiego Berlina rozpocz\u0119to budow\u0119 szeregu linii, kt&oacute;re jednak znacznie spowolni\u0142 kryzys gospodarczy oraz hiperinflacja. Prace nabra\u0142y t\u0119pa dopiero w latach 1930-tych, a przed wybuchem wojny sie\u0107 mia\u0142a ju\u017c kolejne odcinki. Wszystkie nowe linie by\u0142y budowane &nbsp;ju\u017c dla pojazd&oacute;w o szeroko\u015bci 2,65 metra, czyli du\u017cego profilu. By\u0142y to cz\u0119\u015bci obecnych linii U5, U6, U7 oraz U8. Jednak zako\u0144czenie II Wojny \u015bwiatowej przynios\u0142o podzia\u0142 miasta na dwa odr\u0119bne znajduj\u0105ce si\u0119 w innych systemach gospodarczych. Dodatkowo znaczna cz\u0119\u015b\u0107 linii uleg\u0142a uszkodzeniu, a centralna cz\u0119\u015b\u0107 zosta\u0142a zalana wod\u0105. Jednak w 1951 roku wszystko zosta\u0142o odbudowane. <\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Historyczny sk\u0142ad metra BII. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNUFDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Historyczny sk\u0142ad metra BII. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNUFDL\" alt=\"Historyczny sk\u0142ad metra BII. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNUFDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/bii_jcornelius_gnufdl_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div>Niestety pozorn\u0105 sielank\u0119 zburzy\u0142a budowa Muru Berli\u0144skiego w 1961 roku, kt&oacute;ry rozci\u0105\u0142 dotychczas sp&oacute;jn\u0105 sie\u0107 transportow\u0105. Linia U2 zosta\u0142a przedzielona na dwa odcinki, jeden w strefie wschodniej, drugi zachodniej. Linia U1 zosta\u0142a skr&oacute;cona o jeden przystanek, natomiast linie U6 i U8 pilnie \u015bledzone przeje\u017cd\u017ca\u0142y przez cz\u0119\u015b\u0107 wschodni\u0105 bez zatrzymania. Jedynym wyj\u0105tkiem by\u0142 przystanek Friedrichstra&szlig;e po\u0142o\u017cony na linii U6, kt&oacute;ry pe\u0142ni\u0142 oficjalnie funkcj\u0119 przej\u015bcia granicznego oraz umo\u017cliwia\u0142 przesiadk\u0119 na linie S-Bahn, kursuj\u0105ce przez Berlin wschodni podobnie jak metro bez przystanku (oczywi\u015bcie za wyj\u0105tkiem Friedrichstra&szlig;e). Rozw&oacute;j miasta pod dwoma systemami obrazuje inne podej\u015bcie do transportu zbiorowego. Podczas gdy w Berlinie wschodnim pozosta\u0142y tramwaje (przed\u0142u\u017cono jedynie nieco lini\u0119 U5), to w Berlinie zachodnim linie tramwajowe pozamykano i zast\u0105piono je nowymi liniami metra b\u0105d\u017a autobusami. W efekcie sie\u0107 metra po zachodniej stronie znacznie si\u0119 rozros\u0142a. Silnie rozbudowano linie U7 do U9. Dopiero zako\u0144czenie Zimnej Wojny oraz ponowne po\u0142\u0105czenie Niemiec pozwoli\u0142o na przywr&oacute;cenie ruchu na zawieszonych odcinkach oraz otwarcie zamkni\u0119tych stacji na odcinkach transgranicznych.<\/div>\n<div><strong>Metro obecnie<\/strong><\/div>\n<div align=\"center\"><strong><a title=\"Obecny plan metra. Fot. Sansculotte, Wikimedia Commons, Attribution 2.0\"><img decoding=\"async\" title=\"Obecny plan metra. Fot. Sansculotte, Wikimedia Commons, Attribution 2.0\" alt=\"Obecny plan metra. Fot. Sansculotte, Wikimedia Commons, Attribution 2.0\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/karte_ubahn_berlin_sansculotte_attribution_2.0_760.png\" \/><\/a> <a title=\"Zabytkowa stacja Goerlitzerbahnhof na linii U1. Fot. Georg Slickers, Wikimedia Commons, GNUFDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Zabytkowa stacja Goerlitzerbahnhof na linii U1. Fot. Georg Slickers, Wikimedia Commons, GNUFDL\" alt=\"Zabytkowa stacja Goerlitzerbahnhof na linii U1. Fot. Georg Slickers, Wikimedia Commons, GNUFDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/u1goerlitzerbahnhof_georg_slickers_gnufdl_760.jpg\" \/><\/a><\/strong><\/div>\n<div>Na chwil\u0119 obecn\u0105 Metro w Berlinie ma 9 linii, kt&oacute;re kursuj\u0105 po sieci d\u0142ugo\u015bci 144 km i maj\u0105cej 170 stacji. Linia U7 z d\u0142ugo\u015bci\u0105 32 km jest najd\u0142u\u017csz\u0105, natomiast najkr&oacute;tsz\u0105 jest linia U4, kt&oacute;ra liczy zaledwie 3 km. Linie kursuj\u0105 w r&oacute;\u017cnym takcie 2-5 minut w szczycie i 7-12 minut poza szczytem, dodatkowo metro kursuje w noce z pi\u0105tku na sobot\u0119 i z soboty na niedziel\u0119 sprzyjaj\u0105c rozwojowi \u017cycia kulturalnego. Same stacje generalnie prezentuj\u0105 poziom wiedzy, zaawansowania technicznego oraz rozwi\u0105za\u0144 znanych w okresie ich budowy. Stacje nadziemne s\u0105 dosy\u0107 \u0142atwe do odnalezienia oraz dzi\u0119ki lokalizacji nad powierzchni\u0105 ziemi dosy\u0107 intuicyjne. Gorzej jest ze stacjami podziemnymi, kt&oacute;re w wi\u0119kszo\u015bci s\u0105 ciasne, niedo\u015bwietlone oraz maj\u0105 wej\u015bcia, kt&oacute;re nie s\u0105 nijak intuicyjne. W niekt&oacute;rych miejscach brakuje wr\u0119cz opis&oacute;w w tunelach powoduj\u0105c zb\u0119dne b\u0142\u0105dzenie po tunelach.<\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Stacja a tym bardziej wej\u015bcie na Bayerischer Platz jest przyk\u0142adem jak nie projektowa\u0107 budynk\u00f3w metra. Fot. S1, Wikimedia Commons, GNUFDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Stacja a tym bardziej wej\u015bcie na Bayerischer Platz jest przyk\u0142adem jak nie projektowa\u0107 budynk\u00f3w metra. Fot. S1, Wikimedia Commons, GNUFDL\" alt=\"Stacja a tym bardziej wej\u015bcie na Bayerischer Platz jest przyk\u0142adem jak nie projektowa\u0107 budynk\u00f3w metra. Fot. S1, Wikimedia Commons, GNUFDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/bayrplatzs1_gnufdl_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div>Takim sztandarowym przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 Bayerischer Platz, gdzie wyj\u015bcie zlokalizowane na placu z trawnikiem zosta\u0142o wykonane jako w pe\u0142ni betonowe z brakiem okien! W efekcie b\u0119d\u0105c na poziomie gruntu dalej wydaje nam si\u0119, \u017ce jeste\u015bmy pod ziemi\u0105 dzi\u0119ki czemu mamy gwarantowan\u0105 utrat\u0119 orientacji. Jest to z go\u0142a odmienne od wsp&oacute;\u0142czesnego projektowania przestrzeni podziemnych, gdzie stara si\u0119 ze wszelkich miar wprowadzi\u0107 \u015bwiat\u0142o dzienne. Berli\u0144skie stacje maj\u0105 zazwyczaj skomplikowane doj\u015bcia, s\u0105 niezbyt czyste i w przewa\u017caj\u0105cej wi\u0119kszo\u015bci z racji braku wind czy eskalator&oacute;w s\u0105 wrogiem os&oacute;b z ograniczon\u0105 mobilno\u015bci\u0105. Dodatkowo du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 stacji znajduje si\u0119 na li\u015bcie zabytk&oacute;w, co jeszcze bardziej komplikuje wprowadzanie unowocze\u015bnie\u0144. Stacje s\u0105 zazwyczaj bezpieczne i w wi\u0119kszo\u015bci monitorowane, jednak w przeciwie\u0144stwie do innych miast Niemiec, w Berlinie zdarzaj\u0105 si\u0119 osoby \u017cebrz\u0105ce, czy zbieraj\u0105ce pieni\u0105dze graniem na ro\u017cnych instrumentach. Jednak trzeba przyzna\u0107, \u017ce \u017cebranie w Niemczech ma inny (mniej nachalny) charakter, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 os&oacute;b nie odwa\u017cy\u0142aby si\u0119 naruszy\u0107 naszej nietykalno\u015bci osobistej. Natomiast ciekawym folklorem s\u0105 &bdquo;wagony dla graj\u0105cych&rdquo;. Takie okre\u015blenie nasun\u0119\u0142o si\u0119 na my\u015bl po tym jak w przeci\u0105gu trzech dni zawsze mo\u017cna by\u0142o zauwa\u017cy\u0107 w jakim\u015b sk\u0142adzie osob\u0119 graj\u0105c\u0105 na jakim\u015b instrumencie. Oczywi\u015bcie taki obraz wyst\u0119powa\u0142 tylko w starszych wagonach, a osoby graj\u0105ce wychodz\u0105 zazwyczaj po kilku przystankach.<\/div>\n<div><strong>Tabor<\/strong><\/div>\n<div align=\"center\"><strong><a title=\"Zabytkowy sk\u0142ad ma\u0142ego profilu AI. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, CC Attribution 2.0\"><img decoding=\"async\" title=\"Zabytkowy sk\u0142ad ma\u0142ego profilu AI. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, CC Attribution 2.0\" alt=\"Zabytkowy sk\u0142ad ma\u0142ego profilu AI. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, CC Attribution 2.0\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/ai_jcornelius_wikimedia_commons_cc2.0_760.jpg\" \/><\/a><\/strong><\/div>\n<div>Jak ju\u017c zosta\u0142o wcze\u015bniej wspomniane linie metra w Berlinie dziel\u0105 si\u0119 na ma\u0142y i du\u017cy profil, st\u0105d te\u017c wyst\u0119puj\u0105 dwie rodziny pojazd&oacute;w. Linie o ma\u0142ym profilu (szeroko\u015b\u0107 2,3 metra wysoko\u015b\u0107 3,1 m) to U1 do U4, natomiast szeroki profil (szeroko\u015b\u0107 2,65 metra i wysoko\u015b\u0107 3,4 metra) to U5 do U9. W obu przypadkach mamy do czynienia z pojazdami zasilanymi z trzeciej szyny o napi\u0119ciu 750V pr\u0105du sta\u0142ego, poruszaj\u0105cych si\u0119 po torach o standardowym rozstawie szyn. Jednak w przypadku pojazd&oacute;w na ma\u0142y profil mamy do czynienia z odbiorem energii z g&oacute;rny, natomiast w przypadku du\u017cego profilu jest to odbi&oacute;r z do\u0142u. Ciekawostk\u0105 mo\u017ce by\u0107 u\u017cytkowanie w latach 1923-27 na linii U6 oraz w latach 1946-78 na linii U5 wagon&oacute;w ma\u0142oprofilowych z przebudowanymi odbierakami pr\u0105du oraz zabudowanymi specjalnymi dystansami niweluj\u0105cymi szczelin\u0119 mi\u0119dzy pojazdem a peronem.<\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Sk\u0142ad GI. Fot. Magadan, Wikimedia Commons, GNU FDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Sk\u0142ad GI. Fot. Magadan, Wikimedia Commons, GNU FDL\" alt=\"Sk\u0142ad GI. Fot. Magadan, Wikimedia Commons, GNU FDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/gi_magadan_gnufdl_760.jpg\" \/><\/a> <a title=\"Sk\u0142ad A3L92. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Sk\u0142ad A3L92. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\" alt=\"Sk\u0142ad A3L92. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/a3l92_jcornelius_gnu_fdl_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Sk\u0142ad HK. Fot. Jorges, Wikimedia Commons, GNU FDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Sk\u0142ad HK. Fot. Jorges, Wikimedia Commons, GNU FDL\" alt=\"Sk\u0142ad HK. Fot. Jorges, Wikimedia Commons, GNU FDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/hk_jorges_gnufdl_760.jpg\" \/><\/a> <a title=\"Wn\u0119trze sk\u0142adu HK. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNUFDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Wn\u0119trze sk\u0142adu HK. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNUFDL\" alt=\"Wn\u0119trze sk\u0142adu HK. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNUFDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/hk_jcornelius_gnufdl_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div>Na ma\u0142ym profilu wyst\u0119puj\u0105 obecnie cztery serie sk\u0142ad&oacute;w, gdzie najstarsz\u0105 jest seria A3L, kt&oacute;re stanowi\u0142y rozwojow\u0105 wersj\u0119 sk\u0142ad&oacute;w A3 produkowanych od 1960 roku. Poniewa\u017c pierwotne zespo\u0142y z pud\u0142em stalowym wykazywa\u0142y du\u017ce zu\u017cycie energii elektrycznej, wi\u0119c postanowiono zastosowa\u0107 pud\u0142a aluminiowe. W 1982 roku wyprodukowano unowocze\u015bnion\u0105 wersj\u0119, kt&oacute;ra jednak nie mo\u017ce wsp&oacute;\u0142pracowa\u0107 ze starszymi pojazdami st\u0105d otrzyma\u0142a oznaczenie A3L82. Natomiast w Berlinie Wschodnim dopiero w 1975 roku zacz\u0119to unowocze\u015bnia\u0107 tabor poprzez dostaw\u0119 pierwszych wagon&oacute;w serii GI, jednak na chwil\u0119 obecn\u0105 eksploatowane s\u0105 ju\u017c wy\u0142\u0105cznie sk\u0142ady unowocze\u015bnionej wersji GI\/1, kt&oacute;re zosta\u0142y wyprodukowane w 1988 roku. Sk\u0142ady te mo\u017cna bardzo \u0142atwo pozna\u0107 poprzez zastosowanie jedynie dw&oacute;ch par drzwi na bok zamiast typowych trzech. Trzeci eksploatowany obecnie typ wagon&oacute;w w\u0105skiego profilu to A3U, kt&oacute;re by\u0142y produkowane w latach 1993 &ndash;95 i stanowi\u0142y zmodyfikowan\u0105 wersj\u0119 A3L82. Sk\u0142ady A3U (AL92) mia\u0142y jako pierwsze obicia szare zamiast drewnopodobnych oraz silniki na pr\u0105d przemienny. Ostatnim typem eksploatowanego obecnie taboru jest seria HK stanowi\u0105ca zmniejszon\u0105 wersj\u0119 bardzo udanych sk\u0142ad&oacute;w serii H zbudowanych dla szerokiego profilu. Pierwsze zespo\u0142y HK w przeciwie\u0144stwie do pierwowzoru nadal nie s\u0105 w pe\u0142ni przechodnie i sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z dw&oacute;ch czterowagonowych jednostek. BVG ma obecnie 20 takich sk\u0142ad&oacute;w.<\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Sk\u0142ad serii F. Fot. R. Piech\"><img decoding=\"async\" title=\"Sk\u0142ad serii F. Fot. R. Piech\" alt=\"Sk\u0142ad serii F. Fot. R. Piech\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/p1010350_760.jpg\" \/><\/a> <a title=\"Wn\u0119trze sk\u0142adu F92. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Wn\u0119trze sk\u0142adu F92. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\" alt=\"Wn\u0119trze sk\u0142adu F92. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/f92_interior_jcornelius_gnufdl_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Sk\u0142ad serii H. Fot. R. Piech\"><img decoding=\"async\" title=\"Sk\u0142ad serii H. Fot. R. Piech\" alt=\"Sk\u0142ad serii H. Fot. R. Piech\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/p1000995_760.jpg\" \/><\/a> <a title=\"Wn\u0119trze sk\u0142adu serii H. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Wn\u0119trze sk\u0142adu serii H. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\" alt=\"Wn\u0119trze sk\u0142adu serii H. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/h_int_jcornelius_gnufdl_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div>Natomiast na liniach o szerokim profilu s\u0105 obecnie u\u017cytkowane wy\u0142\u0105cznie wagony dw&oacute;ch serii &#8211; F i H. Produkcja serii F ruszy\u0142a w 1973 roku, kiedy dostarczono prototypowy pojazd, nast\u0119pnie produkcja odbywa\u0142a si\u0119 seriami w latach 1974, 1976, a w 1980 roku ruszy\u0142a produkcja serii F79 z silnikami na pr\u0105d zmienny, kt&oacute;re nast\u0119pnie zosta\u0142y zastosowane w seriach F84, F87, F90 i F92. Wagony serii F maj\u0105 siedzenia ustawione w uk\u0142adzie 2+2 i s\u0105 nieprzechodnie. Te mankamenty usuni\u0119to w nowej generacji pojazd&oacute;w okre\u015blanych seri\u0105 H. Sk\u0142ady te odr&oacute;\u017cniaj\u0105 si\u0119 nie tylko innowacyjnym stylem \u015bciany czo\u0142owej ale przede wszystkim zastosowaniem szerokich przej\u015b\u0107 mi\u0119dzywagonowych na ca\u0142ej d\u0142ugo\u015bci, czym znacznej poprawie uleg\u0142y warunki podr&oacute;\u017cowania. Spotykane dot\u0105d w starych odczucie klaustrofobii oraz niskiego poziomu bezpiecze\u0144stwa nagle znik\u0142o, poniewa\u017c nowe sk\u0142ady pozwalaj\u0105 przejrze\u0107 ca\u0142e wn\u0119trze poci\u0105gu. Rozwi\u0105zanie to r&oacute;wnie\u017c sprzyja bardziej r&oacute;wnomiernemu roz\u0142o\u017ceniu pasa\u017cer&oacute;w we wn\u0119trzu. Na zdj\u0119ciu wida\u0107 grupy siedze\u0144 oraz po drugiej stronie \u0142awk\u0119 ustawion\u0105 bokiem lecz w p&oacute;\u017aniejszych wariantach stosowano wy\u0142\u0105cznie siedzenia ustawione bokiem do kierunku jazdy. Pierwszy prototyp pojawi\u0142 si\u0119 w 1995 roku, natomiast produkcja seryjna ruszy\u0142a w 1998 roku. Na chwil\u0119 obecn\u0105 mo\u017cna odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, \u017ce seria H stanowi po\u0142ow\u0119 taboru szerokoprofilowego metra. Przy czym trzeba nadmieni\u0107, \u017ce sk\u0142ady nie maj\u0105 sta\u0142ego przydzia\u0142u na lini\u0119 oraz na konkretn\u0105 brygad\u0119. Podczas gdy jednego dnia na linii wyst\u0119powa\u0142y prawie wy\u0142\u0105cznie nowe sk\u0142ady, to drugiego by\u0142y to w wi\u0119kszo\u015bci stare pojazdy, natomiast trzeciego np. po po\u0142owie.<\/div>\n<div><strong>Plany na przysz\u0142o\u015b\u0107<\/strong><\/div>\n<div align=\"center\"><strong><a title=\"Niedoko\u0144czony peron metra na Hauptbahnhof w Berlinie. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Niedoko\u0144czony peron metra na Hauptbahnhof w Berlinie. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\" alt=\"Niedoko\u0144czony peron metra na Hauptbahnhof w Berlinie. Fot. Jcornelius, Wikimedia Commons, GNU FDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/20901\/800pxubahn_berlin_hauptbahnhof_jcornelius_gnufdl_760.jpg\" \/><\/a><\/strong><\/div>\n<div>W tej materii w zasadzie nie ma co pisa\u0107, poniewa\u017c obecnie nie s\u0105 prowadzone jakie\u015b ambitniejsze zadania zwi\u0105zane z rozbudow\u0105 metra. W zasadzie wszystkie plany skupiaj\u0105 si\u0119 ju\u017c od kilku lat na przed\u0142u\u017ceniu linii U5 z obecnej ko\u0144c&oacute;wki na Alexanderplatz do dworca Hauptbahnhof. Na pierwszy ogie\u0144 posz\u0142a budowa jej ko\u0144cowego odcinka Hauptbahnhof &ndash;Unter den Linden, kt&oacute;ry mia\u0142by trzy przystanki (w tym dwa ko\u0144cowe) i by\u0142by obs\u0142ugiwany jako U55 w oderwaniu od pozosta\u0142ej sieci metra. Dopiero w dalszej kolejno\u015bci mia\u0142oby nast\u0105pi\u0107 przed\u0142u\u017cenie linii o kolejne 3 przystanki aby po\u0142\u0105czy\u0107 j\u0105 z lini\u0105 U5. W &nbsp;2006 roku s\u0105d stwierdzi\u0142, \u017ce Berlin nie ma podstaw do ubiegania si\u0119 o pomoc ze \u015brodk&oacute;w federalnych, wi\u0119c ca\u0142y projekt zosta\u0142 od\u0142o\u017cony na bli\u017cej nie okre\u015blony termin. Obecnie termin zako\u0144czenia pierwszego etapu, czyli U55 zosta\u0142 przesuni\u0119ty z roku 2007 na 2009. Dalsz\u0105 ekspansj\u0119 metra blokuje niski bud\u017cet stolicy Niemiec oraz fakt, \u017ce alternatyw\u0105 jest tramwaj, kt&oacute;rego szybkiej rozbudowy domagaj\u0105 si\u0119 r&oacute;\u017cne zrzeszenia pasa\u017cer&oacute;w.<\/div>\n<div>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<\/div>\n<div>Jak wi\u0119c wida\u0107 dobrze zainwestowane \u015brodki w budow\u0119 metra pozwalaj\u0105 zaspokoi\u0107 potrzeby przewozowe pasa\u017cer&oacute;w niemal na wieki, bowiem centralny odcinek sieci metra ma ju\u017c przesz\u0142o 100 lat. Jednak z drugiej strony wida\u0107, \u017ce tramwaj mo\u017ce by\u0107 skuteczn\u0105 alternatyw\u0105 dla metra, jak ma to miejsce w dawnej wschodniej cz\u0119\u015bci miasta. Niestety pomimo zjednoczenia kraju i przeniesienia stolicy do Berlina miasto to nadal nie potrafi przezwyci\u0119\u017cy\u0107 s\u0142abo\u015bci gospodarczej. Mimo inwestycji grubych milion&oacute;w najpierw marek, potem euro w rozw&oacute;j wschodniej cz\u0119\u015bci Niemiec nadal Berlin jest znacznie ta\u0144szym od innych zachodnich miast kraju. Bardzo niekorzystnym obrazem jest widok pustostan&oacute;w zar&oacute;wno po stronie wschodniej jak i zachodniej miasta, gdzie oko\u0142o 1\/3 do po\u0142owy mieszka\u0144 o wysokim standardzie pozostaje bez lokator&oacute;w. R&oacute;wnie\u017c samo miasto nadal nie ma takich \u015brodk&oacute;w na sw&oacute;j rozw&oacute;j jakie wypracowuj\u0105 zachodnie metropolie. Na pewno nie jest to obraz stolicy jakiego wyobra\u017cali sobie Niemcy podczas swojego zjednoczenia. Podobnie jest z sieci\u0105 metra i tramwaj&oacute;w, kt&oacute;re nadal trzymaj\u0105 si\u0119 podzia\u0142u miasta na strefy wschodni\u0105 i zachodni\u0105.<\/div>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":23858,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","categories":[26],"tags":[862,1156,374,15516],"class_list":["post-23857","infotram","type-infotram","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","category-przewoznicy","tag-berlin","tag-bvg","tag-niemcy","tag-u-bahn"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v21.8 (Yoast SEO v23.7) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Metro w Berlinie - TransInfo Archiwum<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Metro w Berlinie\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Jak ka\u017cda licz\u0105ca si\u0119 metropolia r&oacute;wnie\u017c Berlin ma swoje metro i to nawet jedno...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"TransInfo Archiwum\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-01-18T00:25:38+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_4922c794b7b91.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"11 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/\",\"name\":\"Metro w Berlinie - TransInfo Archiwum\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_4922c794b7b91.jpg\",\"datePublished\":\"2008-11-18T14:48:04+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-18T00:25:38+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_4922c794b7b91.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_4922c794b7b91.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Infotram\",\"item\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Metro w Berlinie\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\",\"name\":\"TransInfo Archiwum\",\"description\":\"Ca\u0142y transport w jednym miejscu\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization\",\"name\":\"TransInfo\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"TransInfo\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Metro w Berlinie - TransInfo Archiwum","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Metro w Berlinie","og_description":"Jak ka\u017cda licz\u0105ca si\u0119 metropolia r&oacute;wnie\u017c Berlin ma swoje metro i to nawet jedno...","og_url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/","og_site_name":"TransInfo Archiwum","article_modified_time":"2025-01-18T00:25:38+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_4922c794b7b91.jpg","width":1,"height":1,"type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"11 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/","name":"Metro w Berlinie - TransInfo Archiwum","isPartOf":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_4922c794b7b91.jpg","datePublished":"2008-11-18T14:48:04+00:00","dateModified":"2025-01-18T00:25:38+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/#primaryimage","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_4922c794b7b91.jpg","contentUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_4922c794b7b91.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/metro-w-berlinie\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Infotram","item":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Metro w Berlinie"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/","name":"TransInfo Archiwum","description":"Ca\u0142y transport w jednym miejscu","publisher":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization","name":"TransInfo","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png","contentUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png","width":512,"height":512,"caption":"TransInfo"},"image":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/infotram\/23857","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/infotram"}],"about":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/types\/infotram"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23857"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/media\/23858"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23857"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=23857"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=23857"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}