{"id":18583,"date":"2008-02-19T14:31:30","date_gmt":"2008-02-19T14:31:30","guid":{"rendered":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?post_type=infotram&#038;p=18583"},"modified":"2025-01-14T16:57:33","modified_gmt":"2025-01-14T15:57:33","slug":"tatra-t3-tramwajowy-bestseller","status":"publish","type":"infotram","link":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/","title":{"rendered":"Tatra T3 &#8211; tramwajowy bestseller"},"content":{"rendered":"<div>Dzieje historii mo\u017cna ocenia\u0107 na r&oacute;\u017cne sposoby mo\u017cna uzna\u0107 je za dobre czy z\u0142e, jednak niezale\u017cnie od oceny faktyczni \u015bwiadkowie materialni m&oacute;wi\u0105 nam du\u017co o przesz\u0142o\u015bci. Jednym z takich przyk\u0142ad&oacute;w jest tramwaj Tatra typu T3, kt&oacute;ry dzi\u0119ki zrz\u0105dzeniu losu sta\u0142 si\u0119 najliczniej wyst\u0119puj\u0105cym na \u015bwiecie z og&oacute;ln\u0105 liczb\u0105 wyprodukowanych 14113 egzemplarzy! Nic wi\u0119c dziwnego, \u017ce programy modernizacji tej serii trafiaj\u0105 na tak szerokie grono odbiorc&oacute;w.<\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Wszystko zacz\u0119\u0142o si\u0119 od Tatry T1. Fot. R. Piech\"><img decoding=\"async\" title=\"Wszystko zacz\u0119\u0142o si\u0119 od Tatry T1. Fot. R. Piech\" alt=\"Wszystko zacz\u0119\u0142o si\u0119 od Tatry T1. Fot. R. Piech\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/16106\/ssa51569_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div>Jednak mimo tego w Polsce nie spotkamy \u017cadnego tramwaju tatra i zamiast niego mamy stado tramwaj&oacute;w 105N i pochodznych. Dlaczego tak si\u0119 sta\u0142o. Ot&oacute;\u017c Czechos\u0142owacja zaraz po II Wojnie \u015bwiatowej uruchomi\u0142a prodykcj\u0119 nowoczesnego tramwaju szybkobie\u017cnego typu T1. Tramwaj ten by\u0142 nowoczesn\u0105 konstrukcj\u0105 z dwoma dwuosiowymi w&oacute;zkami. W por&oacute;wnaniu do tego producenci z innych kraj&oacute;w (w tum i Polski) posiadali jedynie konstrukcje tramwaj&oacute;w dwuosiowych. W Polsce by\u0142y to tramwaje typu N wywodz\u0105ce si\u0119 z projektu tramwaju wojennego KSW. Konstrukcja ta by\u0142a topornie prosta w budowie, jednak zosta\u0142o to okupione niskimi w\u0142a\u015bciwo\u015bciami trakcyjnymi. Dlatego te\u017c koneiczne by\u0142o opracowanie nowego pojazdu. W&oacute;wczas to w\u0142adze zdecydowa\u0142y si\u0119 zakupi\u0107 pod pretekstem test&oacute;w dwa tramwaje T1, z kt&oacute;rych jeden trafi\u0142 do Warszawy a drugi &#8230; do Konstalu, gdzie zosta\u0142 rozebrany i skopiowany. W taki w\u0142a\u015bnie spos&oacute;b powsta\u0142 tramwaj 13N oraz wybuch\u0142 skandal polityczny, kt&oacute;ry na lata odcis\u0142 pi\u0119tno w obszarze tramwaj&oacute;w. Czesi bardzo szybko podj\u0119li dzia\u0142ania unowocze\u015bniaj\u0105ce konstrukcj\u0119 wprowadzaj\u0105c seri\u0119 T2, a nast\u0119pnie T3. Z bli\u017cej nie okre\u015blonych przyczyn szeroko\u015b\u0107 tramwaju T2 i dalszych serii uros\u0142a z 2,4 metra w T1 do 2,5 metra. Dzi\u0119ki temu wyeliminowa\u0142o to ten tabor z zastosowania w Polsce, gdzie sieci tramwajowe by\u0142y budowane pod szeroko\u015b\u0107 2,4 metra. Pierwszy protoryp tramwaju T3 zosta\u0142 wyprodukowany w 1960 roku i zosta\u0142 skierowany do Pragi w celach jazd pr&oacute;bnych. Tramwaj w lecie 1962 roku uczestniczy\u0142 w wypadku i na napraw\u0119 czeka\u0142 a\u017c do rozpocz\u0119cia seryjnych dostaw w zimie 1963 roku. &nbsp;Prototyp zosta\u0142 skasowany w 1984 roku. Drugi prototyp zosta\u0142 wyprodukowany w roku 1962 i kursowa\u0142 w Pradze a\u017c do 1996 roku, kiedy zosta\u0142 odstawiony i na prze\u0142omie wiek&oacute;w odrestaurowany. Tramwaj T3 pojawi\u0142 si\u0119 w idealnym momencie, kiedy to pa\u0144stwa RWPG (Rady Wzajemnej Pomocy Gospodarczej) zdecydowa\u0142y si\u0119 w celu osi\u0105gni\u0119cia wsp&oacute;lnych korzy\u015bci na specjalizacj\u0119 produkcji. Czechos\u0142owacji przypad\u0142y w zasczycie dostawy tramwaj&oacute;w, kt&oacute;re od tamtego czasu sta\u0142y si\u0119 podstawowym typem prawie dla ca\u0142ego bloku wschodniego. Jedynie Polska wy\u0142amywa\u0142a si\u0119 z tego schematu i nigdy za czas&oacute;w PRL nie otrzyma\u0142a nowego tramwaju z Tatry. Teoretycznie by\u0142a to wi\u0119c sankcja polityczna, kt&oacute;ra jednak wp\u0142yn\u0119\u0142a korzystnie na przemys\u0142 tramwajowy w Polsce, kt&oacute;ry wypu\u015bci\u0142 bardzo udane tramwaje 102N i Na oraz ca\u0142\u0105 seri\u0119 mniej udanych acz bardzo potrzenych 105N i pochodnych. Tramwaje te nie odstawa\u0142y technicznie od produkt&oacute;w Tatry, poniewa\u017c wszystkie bazowa\u0142y na typie T1. Mimo tego mo\u017cna by\u0142o zauwa\u017cy\u0107 wy\u017csz\u0105 jako\u015b\u0107 produkt&oacute;w Tatry oraz wi\u0119ksz\u0105 ilo\u015bc unowocze\u015bnie\u0144, co przy wielko\u015bci produkcji mia\u0142o uzasadnienie ekonomiczne. W efekcie tych rozgrywek tramwaje T3 by\u0142y produkowane od 1960 roku do 1989 roku na potrzeby kraj&oacute;w bloku wschodniego oraz ZSRR. Dzi\u0119ki tak rozleg\u0142emu rynkowi zbytu wyprodukowano rekordow\u0105 liczb\u0119 14113 tramwaj&oacute;w tego typu.<\/div>\n<div><strong>T3<\/strong><\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Tatra T3 w Pil\u017anie. Fot. Maciej Dembiniok, Wikimedia Commons, GNU FDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Tatra T3 w Pil\u017anie. Fot. Maciej Dembiniok, Wikimedia Commons, GNU FDL\" alt=\"Tatra T3 w Pil\u017anie. Fot. Maciej Dembiniok, Wikimedia Commons, GNU FDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/16106\/tatra_t3_plzenmaciej_dembiniokgnu_fdl_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div>Baz\u0105 dla ca\u0142ej serii sta\u0142y si\u0119 tramwaje T3, kt&oacute;re by\u0142y przeznaczone na rynek Czechos\u0142owacki. Wyprodukowano ich \u0142\u0105cznie 1369. Dostawy obejmowa\u0142y nast\u0119puj\u0105ce miasta: Bratys\u0142awa (58 sztuk), Brno (109 sztuk), Koszyce (97 sztuk), Liberec (20 sztuk), Most (9 sztuk), Olomouc (30 sztuk), Ostrava (97 sztuk), Pilzno (48 sztuk) oraz Praga (901 sztuk). Tramwaj T3 bazowa\u0142 bezpo\u015brednio na wersji T2, jednak mia\u0142 by\u0107 od niej ta\u0144szy. Postanowiono to osi\u0105gn\u0105\u0107 poprzez zastosowanie w\u0119\u017cszych blach na poszyciu oraz u\u017cyciu siedze\u0144 z laminatu zamiast dotychczasowych mi\u0119kkich z obiciem skajem. Krok bardzo dobrze znany r&oacute;wnie\u017c w Polsce w serii 105N i Na. Z racji ilo\u015bci dostarczonych jednostek tramwaje te m\u017cna spotka\u0107 w ruchu po dzi\u015b dzie\u0144.<\/div>\n<div><strong>T3SU<\/strong><\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Najliczniejsza seria to T3SU, na zdj\u0119ciu tramwaj w Kijowie. Fot. Markv, Wikimedia Commons, GNU FDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Najliczniejsza seria to T3SU, na zdj\u0119ciu tramwaj w Kijowie. Fot. Markv, Wikimedia Commons, GNU FDL\" alt=\"Najliczniejsza seria to T3SU, na zdj\u0119ciu tramwaj w Kijowie. Fot. Markv, Wikimedia Commons, GNU FDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/16106\/t3sukiev_markv_gnu_fdl_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div>Jak ju\u017c wcze\u015bniej wspomniano wed\u0142ug specjalizacji w ramach kraj&oacute;w RWPG tramwaje mia\u0142y si\u0119 sta\u0107 domen\u0105 Czechos\u0142owacji, co r&oacute;wnie\u017c zosta\u0142o wdro\u017cone. W odpowiedzi na to zapotrzebowanie powsta\u0142a najliczniejsza seria z wyprodukowanych, czyli T3SU, kt&oacute;ra by\u0142a skierowana dla kraj&oacute;w wchodz\u0105cych w sk\u0142ad ZSRR. Litery SU odpowiada\u0142y angielskiemu okre\u015bleniu Soviet Union. Swoj\u0105 drog\u0105 ciekawe dlaczego zastosowano skr&oacute;t z j\u0119zyka angielskiego. By\u0107 mo\u017ce wynika\u0142o to z faktu, \u017ce po czesku by\u0142oby to SS, kt&oacute;re od czas&oacute;w wojny jest bardzo \u017ale kojarzone. Jednak dlaczeno nie SRR z radzieckiego? To pytanie pozostanie bez odpowiedzi. Natomiast faktem jest, \u017ce wersji T3SU wyprodukowano a\u017c 11368 egzemplarzy! Dostawy obejmowa\u0142y nast\u0119puj\u0105ce miasta: Barnaul (444 sztuki), Dnipropetrowsk (370 sztuk), Dniprodzerzhynsk (183 sztuki), Donieck (251 sztuk), Grozny (70 tramwaj&oacute;w), Irkuck (30 sztuk), Izhevsk (270 pojazd&oacute;w), Chark&oacute;w (735 sztuk), Kij&oacute;w (923 tramwaje), Kramatorsk (2 tramwaje), Krasnodar (115 pojazd&oacute;w), Krzywy R&oacute;g (50 sztuk), Kursk (278 pojazd&oacute;w), Mariupol (32 tramwaje), Moskwa (2069 sztuk), Ni\u017cny Nowogrod (220 pojazd&oacute;w), Novokuznieck (215 tramwaj&oacute;w), Odessa (484 sztuki), Oryol (85 tramwaj&oacute;w), Pyatigorsk (117 pojazd&oacute;w), Ryga (243 sztuki), Rostov nad Donem (405 pojazd&oacute;w), Samara (619 tramwaj&oacute;w), Taszkient (18 sztuk), Ufa (360 pojazd&oacute;w), Ulyanovsk (401 tramwaj&oacute;w), Tula (401 sztuk), Tver (306 pojazd&oacute;w), W\u0142adykaukaz (129 tramwaj&oacute;w), Wo\u0142gograd (425 sztuk), Volzhsky (75 pojazd&oacute;w), Worone\u017c (209 tramwaj&oacute;w), Yekaterinburg (530 pojazd&oacute;w) oraz Zaporizhia (304 sztuki). Pierwsze tramwaje T3SU by\u0142y dostarczane bez \u015brodkowych drzwi wej\u015bciowych, jednak po kilku egzemplarzach kolejne by\u0142y ju\u017c wyposa\u017cane tradycyjnie w trzy sztuki drzwi czeroskrzyd\u0142owych. Przedzia\u0142 motorniczego by\u0142 w ca\u0142o\u015bci wydzielony od kabiny pasa\u017cerskiej i wyposa\u017cony w mocniejsze grzejniki maj\u0105ce sprosta\u0107 rosyjskim wymaganiom.<\/div>\n<div><strong>T3SUCS<\/strong><\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Po zaprzestaniu produkcji T3 Czechos\u0142owacja odbiera\u0142a tramwaje T3SUCS, na zdj\u0119ciu tramwaj w Ostrawie. Fot. Pawe\u0142 Grzywocz, Wikimedia Commons, CC Attribution 2.5\"><img decoding=\"async\" title=\"Po zaprzestaniu produkcji T3 Czechos\u0142owacja odbiera\u0142a tramwaje T3SUCS, na zdj\u0119ciu tramwaj w Ostrawie. Fot. Pawe\u0142 Grzywocz, Wikimedia Commons, CC Attribution 2.5\" alt=\"Po zaprzestaniu produkcji T3 Czechos\u0142owacja odbiera\u0142a tramwaje T3SUCS, na zdj\u0119ciu tramwaj w Ostrawie. Fot. Pawe\u0142 Grzywocz, Wikimedia Commons, CC Attribution 2.5\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/16106\/t3sucs_pawel_grzywocz_cc_attribution_25_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div>Historia zna wiele zakr\u0119t&oacute;w losu, a jednym z nich jest seria T3SUCS, czyli wersja na rynek ZSRR przystosowana do rynku Czechos\u0142owackiego. Produkcja tramwaj&oacute;w T3 zosta\u0142a wstrzymana w 1976 roku, jednak mimo tego nie uda\u0142o si\u0119 zast\u0105pi\u0107 wszystkich starszych pojazd&oacute;w. Z powodu planowanego na 1985 rok wprowadzenia do produkcji nowego tramwaju KT8D5 oraz braku ekonomicznego uzasadnienia do wznowienia produkcji T3 postanowiono dokona\u0107 reimportu tramwaj&oacute;w T3SU i przystosowa\u0107 ich do ruchu w Czechach. Tramwaje te r&oacute;\u017cni\u0105 si\u0119 niewiele od T3 i mog\u0105 by\u0107 nawet u\u017cytkowane wsp&oacute;lnie w trakcji ukrotnionej. Tak\u0105 drog\u0119 przeby\u0142o a\u017c 911 tramwaj&oacute;w T3SU. Nie jest jasne czy by\u0142 to faktyczny reimport, czy tramwaje te poprostu zabrano w puli dla ZSRR. \u0179r&oacute;d\u0142o wykazuje je jako nowe tramwaje, wi\u0119c nale\u017cy si\u0119 domy\u015bla\u0107, \u017ce nie zosta\u0142y one wliczone do serii T3SU i st\u0105d s\u0105 doliczane do og&oacute;lnej liczby wyprodukowanych. W taki spos&oacute;b sw&oacute;j park taborowy podreperowa\u0142y nast\u0119uj\u0105ce miasta: Bratys\u0142awa (130 sztuk), Brno (53 tramwaje), Koszyce (89 sztuk), Liberec (54 tramwaje), Most (67 pojazd&oacute;w), Olomouc (39 sztuk), Ostrawa (127 tramwaj&oacute;w), Pilzno (80 pojazd&oacute;w) oraz Praga (292 sztuki).<\/div>\n<div><strong>T3D<\/strong><\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Do DDR dotar\u0142 typ T3D. Fot. Admiral Horthy, wikimedia Commons, Public Domain\"><img decoding=\"async\" title=\"Do DDR dotar\u0142 typ T3D. Fot. Admiral Horthy, wikimedia Commons, Public Domain\" alt=\"Do DDR dotar\u0142 typ T3D. Fot. Admiral Horthy, wikimedia Commons, Public Domain\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/16106\/t3d_admiral_horthy_bez_c_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div>Problemy w obszarze taboru tramwajowego n\u0119ka\u0142y r&oacute;wnie\u017c wschodnie Niemcy (DDR), gdzie podobnie do Polski dominowa\u0142y wagony dwuosiowe typu Gotha i Lowa. W\u0142adze DDR postanowi\u0142y wi\u0119c wykorzysta\u0107 RWPG i zamawia\u0107 tramwaje w Tatrze. Powsta\u0142 w&oacute;wczas tramwaj typu T3D. Pierwsze trzy tramwaje tego typu dostarczono w 1964 roku do Drezna, jednak z racji zbyt du\u017cej szeroko\u015bci pud\u0142a zosta\u0142y one skierowane do Chemnitz oraz Schwerin. Tramwaje T3D by\u0142y u\u017cytkowane w sk\u0142adach dw&oacute;ch wagon&oacute;w silnikowych, jak r&oacute;wnie\u017c dw&oacute;ch silnikowych i jednego doczepnego oraz jednego silnikowego i jednego doczepnego. By\u0142o to mo\u017cliwe dzi\u0119ki wystarczaj\u0105cej mocy wagon&oacute;w T3 aby uci\u0105gn\u0105\u0107 wagony doczepne. Jednak zosta\u0142o to okupione mniejsz\u0105 pr\u0119dko\u015bci\u0105 maksymaln\u0105 wynosz\u0105c\u0105 55km\/h zamiast 65km\/h. Do wagon&oacute;w silnikowych T3D dostarczano r&oacute;wnie\u017c wagony doczepne B3D, kt&oacute;re by\u0142y u\u017cywane jedynie w DDR oraz Jugos\u0142awii. Tatra dostarczy\u0142a tramwaje T3D\/B3D do nast\u0119puj\u0105cych miast: Chemnitz (132 wagony silnikowe T3D oraz 62 doczepne B3D) i Schwerin (115 silnikowych T3D oraz 56 doczepnych B3D). \u0141\u0105cznie daje to 247 tramwaj&oacute;w T3D oraz 118 doczepnych B3D.<\/div>\n<div><strong>T3YU<\/strong><\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Tatra T3YU. Fot. Flickr, Wikimedia Commons, CC Attribution 2.0\"><img decoding=\"async\" title=\"Tatra T3YU. Fot. Flickr, Wikimedia Commons, CC Attribution 2.0\" alt=\"Tatra T3YU. Fot. Flickr, Wikimedia Commons, CC Attribution 2.0\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/16106\/t3yu_flickr_cc_atribution20_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div>Sukces eksportowy tramwaj&oacute;w T3 zaprowadzi\u0142 je r&oacute;wnie\u017c do Jugos\u0142awii. Dostarczane by\u0142y tam od 1967 roku pod oznaczeniem T3YU. Tramwaje te od pierwowzoru odr&oacute;\u017cnia\u0142o zastosowanie innych pantograf&oacute;w oraz w&oacute;zk&oacute;w. Jugos\u0142awia jako drugie z pa\u0144stw zam&oacute;wi\u0142o doczepy bierne B3YU. Tramwaje te trafi\u0142y do miast: Osiek (26 silnikowych T3YU i 4 doczepne B3YU) oraz Sarajewo (20 silnikowych T3YU). \u0141\u0105cznie dostarczono wi\u0119c 46 tramwaj&oacute;w T3YU oraz 4 doczepy bierne B3YU.<\/div>\n<div><strong>T3R<\/strong><\/div>\n<div>R&oacute;wnie\u017c Rumunia dokona\u0142a zakupu tramwaj&oacute;w typu T3R, kt&oacute;re by\u0142y dostarczane do miasta Galati od 1971 do 1974 roku w ilo\u015bci 50 egzemplarzy. Tramwaje te r&oacute;\u017cni\u0142y si\u0119 od pierwowzoru zastosowan\u0105 elektryk\u0105 trakcyjn\u0105, kt&oacute;ra by\u0142a przystosowana do zasilania z napi\u0119cia 750V=, zamiast typowego 600V=. Jednak z racji zbyt szerokiego nadwozia tramwaje T3R by\u0142y dostarczane jedynie do tego jednego miasta.<\/div>\n<div><strong>Budowa tramwaj&oacute;w T3<\/strong><\/div>\n<div align=\"center\"><a title=\"Schemat tramwaju T3. Fot. Wikimedia Commons, GNU FDL\"><img decoding=\"async\" title=\"Schemat tramwaju T3. Fot. Wikimedia Commons, GNU FDL\" alt=\"Schemat tramwaju T3. Fot. Wikimedia Commons, GNU FDL\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/files\/16106\/schemat_gnu_fdl_760.jpg\" \/><\/a><\/div>\n<div>Tramwaje T3 powsta\u0142y jako odpowied\u017a na wady poprzednika czyli T2, kt&oacute;rego g\u0142&oacute;wn\u0105 wad\u0105 by\u0142a zbyt du\u017ca masa w\u0142asna. Wada ta dotyka\u0142a g\u0142&oacute;wnie mniejsze miasta z torowiskiem w z\u0142ym stanie technicznym, kt&oacute;re zbyt ci\u0119\u017ckie tramwaje mog\u0142y zniszczy\u0107. T3 to tramwaj czteroosiowy posiadaj\u0105cy po dwa dwuosiowe w&oacute;zki. Wywodzi si\u0119 on bezpo\u015brednio z koncepcji pojazd&oacute;w PCC. Tramwaj ma konstrukcj\u0119 stalow\u0105 z trzema drzwiami czteroskrzyd\u0142owymi umieszczonymi po prawej stronie pojazdu. W prototypie \u015brodkowe drzwi by\u0142y w\u0119\u017csze (1060mm), jednak w produkcji seryjnej zosta\u0142y zwi\u0119kszone do 1300mm. Tramwaj jest jednostronny jednokierunkowy co determinuje kabin\u0119 motorniczego jedynie na jednym ko\u0144cu pojazdu. We wn\u0119trzu zastosowano mi\u0119kkie siedzenia z obiciem skajem, jednak w dalszej produkcji (od lat 1970-tych) pojawi\u0142y si\u0119 siedzenia laminatowe. Tramwaj posiada rozruch oporowy, kt&oacute;ry w tamtym okresie by\u0142 rozwi\u0105zaniem standardowym. W&oacute;zki jezdne pozosta\u0142y to\u017csame z seri\u0105 T2. Jak ju\u017c wy\u017cej wspomniano prototypowy tramwaj wyjecha\u0142 w 1960 roku. Seryjna produkcja trwa\u0142a od 1963 roku do przemiany systemowej w 1989 roku. Produkcja podstawowego typu zosta\u0142a wstrzymana w 1976 roku, jednak po tej dacie produkowano je dalej jako wersje eksportowe. Tramwaj ten by\u0142 produkowany w trzech rozstawach szyn: Metrowym (1000mm), normalnym (1435mm) oraz szerokim (1520mm). &nbsp;Podczas produkcji by\u0142y wprowadzane drobne zmiany. G\u0142&oacute;wne to likwidacja ma\u0142ych okienek oraz miejsc na przebieg trasy, wprowadzenie pod\u015bwietlenia tablicy kierunkowej od lat 1980-tych, jak r&oacute;wnie\u017c zmiany w uk\u0142adzie lamp o\u015bwietlaj\u0105cych tramwaj z zewn\u0105trz. <\/div>\n<div><strong>T3 dane techniczne:<\/strong><\/div>\n<table cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\" border=\"1\">\n<tbody>\n<tr>\n<td>\n<div>D\u0142ugo\u015b\u0107 ca\u0142kowita<\/div>\n<\/td>\n<td>\n<div>14 m<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\n<div>Szeroko\u015b\u0107<\/div>\n<\/td>\n<td>\n<div>2,5m<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\n<div>Wysoko\u015b\u0107<\/div>\n<\/td>\n<td>\n<div>3,05m<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\n<div>Masa wagony pustego<\/div>\n<\/td>\n<td>\n<div>16t<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\n<div>Ilo\u015b\u0107 miejsc og&oacute;\u0142em<\/div>\n<\/td>\n<td>\n<div>100 (95 w T3SU)<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\n<div>W tym siedz\u0105cych<\/div>\n<\/td>\n<td>\n<div>23 (36 w T3SU)<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\n<div>Napi\u0119cie zasilania<\/div>\n<\/td>\n<td>\n<div>600V (750T3R)<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\n<div>Moc<\/div>\n<\/td>\n<td>\n<div>4x40kW<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\n<div>Pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna<\/div>\n<\/td>\n<td>\n<div>65km\/h<\/div>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<div>Tramwaje T3 sta\u0142y si\u0119 tym o czym ma\u017c\u0105 obecni producenci. Pojazdem uniwersalnym produkowanym w tysi\u0105cach egzemplarzy. Dzi\u0119ki pewnym zawirowaniom politycznym T3 sta\u0142o si\u0119 najpopularniejszym tramwajem w historii, kt&oacute;ry zosta\u0142 wyprodukowany w rekordowej ilo\u015bci przekraczaj\u0105cej 14 tysi\u0119cy sztuk! Takiego sukcesu \u017cyczy\u0142by sobie nie jeden wsp&oacute;\u0142czesny producent. Jednak gdyby sieci tramwajowe by\u0142y budowane wed\u0142ug standardowych zasad, w&oacute;wczas T3 zapewne zawojowa\u0142by ca\u0142y dawny blok wschodni. Oczywi\u015bcie poza Polsk\u0105. Jednak prawda jest taka, \u017ce nie ma produktu uniwersalnego nadaj\u0105cego si\u0119 do wszystkiego. W g\u0142&oacute;wnej mierze tramwaje T3 natrafia\u0142y na barier\u0119 w postaci zbyt du\u017cej szeroko\u015bci pud\u0142a wagonu. Dlatego te\u017c pomimo produkcji bestsellera Tatra wytwarza\u0142a r&oacute;wnie\u017c inne konstrukcje, kt&oacute;re bardziej wpisywa\u0142y si\u0119 w charakter w\u0105skich miast europy. Na taki kierunek rozwoju naciska\u0142y zw\u0142aszcza miasta DDR, kt&oacute;re posiada\u0142y du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 w\u0105skich (pod wzgl\u0119dem skrajni) sieci tramwajowych. Co ciekawe tramwaje T3 by\u0142y produkowane dla trzech szeroko\u015bci rozstaw&oacute;w szyn, jednak nie zosta\u0142o to zaszeregowane w formie osobnych typ&oacute;w jak ma to miejsce w Polsce (105N i 805N). Z racji ilo\u015bci wyprodukowanych egzemplarzy obecnie tramwaje T3 s\u0105 bardzo cz\u0119sto wybierane jako bazowe do szerokich modernizacji, kt&oacute;re wykonuje Pars nova, czy DO Ostrava, kt&oacute;re by\u0142y ju\u017c szerzej prezentowane na \u0142amach InfoTram. Patrz\u0105c na to co wydarzy\u0142o si\u0119 w przesz\u0142o\u015bci mo\u017cna rzec, \u017ce gdyby nie dokonano skopiowania w Polsce tramwaju T1, w&oacute;wczas r&oacute;wnie\u017c Polska do\u0142\u0105czy\u0142aby do grona u\u017cytkownik&oacute;w tramwaj&oacute;w T3. Kt&oacute;re rozwi\u0105zanie by\u0142oby lepsze jest pytaniem i\u015bcie retorycznym.&nbsp;<\/div>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":18584,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","categories":[26],"tags":[931,15638,15640,15636,15637,15639,864],"class_list":["post-18583","infotram","type-infotram","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","category-przewoznicy","tag-t3","tag-t3d","tag-t3r","tag-t3su","tag-t3sucs","tag-t3yu","tag-tatra"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v21.8 (Yoast SEO v23.7) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Tatra T3 &#8211; tramwajowy bestseller - TransInfo Archiwum<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Tatra T3 &#8211; tramwajowy bestseller\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Dzieje historii mo\u017cna ocenia\u0107 na r&oacute;\u017cne sposoby mo\u017cna uzna\u0107 je za dobre czy z\u0142e,...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"TransInfo Archiwum\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-01-14T15:57:33+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_47bada320bf40.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"11 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/\",\"name\":\"Tatra T3 &#8211; tramwajowy bestseller - TransInfo Archiwum\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_47bada320bf40.jpg\",\"datePublished\":\"2008-02-19T14:31:30+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-14T15:57:33+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_47bada320bf40.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_47bada320bf40.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Infotram\",\"item\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Tatra T3 &#8211; tramwajowy bestseller\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\",\"name\":\"TransInfo Archiwum\",\"description\":\"Ca\u0142y transport w jednym miejscu\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization\",\"name\":\"TransInfo\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"TransInfo\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Tatra T3 &#8211; tramwajowy bestseller - TransInfo Archiwum","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Tatra T3 &#8211; tramwajowy bestseller","og_description":"Dzieje historii mo\u017cna ocenia\u0107 na r&oacute;\u017cne sposoby mo\u017cna uzna\u0107 je za dobre czy z\u0142e,...","og_url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/","og_site_name":"TransInfo Archiwum","article_modified_time":"2025-01-14T15:57:33+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_47bada320bf40.jpg","width":1,"height":1,"type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"11 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/","name":"Tatra T3 &#8211; tramwajowy bestseller - TransInfo Archiwum","isPartOf":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_47bada320bf40.jpg","datePublished":"2008-02-19T14:31:30+00:00","dateModified":"2025-01-14T15:57:33+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/#primaryimage","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_47bada320bf40.jpg","contentUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/ilu_47bada320bf40.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/tatra-t3-tramwajowy-bestseller\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Infotram","item":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infotram\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Tatra T3 &#8211; tramwajowy bestseller"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/","name":"TransInfo Archiwum","description":"Ca\u0142y transport w jednym miejscu","publisher":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization","name":"TransInfo","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png","contentUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png","width":512,"height":512,"caption":"TransInfo"},"image":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/infotram\/18583","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/infotram"}],"about":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/types\/infotram"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18583"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18584"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18583"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18583"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18583"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}