\n
Przejazdem poci\u0105guhistorycznego, prowadzonego parowozem z 1946 r. i upami\u0119tnieniem zas\u0142u\u017conegoprzedwojennego in\u017cyniera, kolejarze uczcz\u0105 w poniedzia\u0142ek 85. rocznic\u0119 oddaniatzw. Magistrali W\u0119glowej \u015al\u0105sk-Porty. Uroczysto\u015bci odb\u0119d\u0105 si\u0119 w TarnowskichG\u00f3rach i Herbach Nowych.<\/span><\/p>\n Jak poinformowa\u0142 w imieniu organizator\u00f3w Stanis\u0142aw Kokot zkrajowej sekcji kolejarzy Solidarno\u015bci, cho\u0107 85. rocznica oddania doeksploatacji tzw. magistrali w\u0119glowej przypad\u0142a w ub. roku, kolejarzepostanowili, aby – wobec nat\u0142oku wydarze\u0144 zwi\u0105zanych z 100. rocznic\u0105 odzyskanianiepodleg\u0142o\u015bci \u2013 obchodzi\u0107 j\u0105 teraz.<\/p>\n „Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce do dzisiaj magistrala w\u0119glowa jestuwa\u017cana za najwi\u0119ksz\u0105 inwestycj\u0119 komunikacyjn\u0105 dwudziestolecia mi\u0119dzywojennego”- przypomnia\u0142 Kokot wskazuj\u0105c, \u017ce rozpocz\u0119cie uroczysto\u015bci nast\u0105pi wponiedzia\u0142ek rano w Tarnowskich G\u00f3rach, przy ods\u0142oni\u0119tym w 2015 r. pomnikubudowniczego magistrali in\u017c. J\u00f3zefa Nowku\u0144skiego.<\/p>\n Nast\u0119pnie na trasie Tarnowskie G\u00f3ry \u2013 Herby Nowe odb\u0119dziesi\u0119 przejazd poci\u0105gu historycznego, prowadzonego parowozem Ty42-107. Topozostaj\u0105ca w zasobie Skansenu Taboru Kolejowego w Chab\u00f3wce maszyna serii,kt\u00f3ra po drugiej wojnie by\u0142a najliczniejsz\u0105 spo\u015br\u00f3d trakcji parowej w Polsce ikt\u00f3rej wiele egzemplarzy kursowa\u0142o przez lata tak\u017ce po „w\u0119gl\u00f3wce”.<\/p>\n Nast\u0119pnie w Herbach Nowych zaplanowano m.in. pokazsprawno\u015bciowy formacji Stra\u017cy Ochrony Kolei, wyst\u0119py i wyst\u0105pienia orazzwiedzanie otwartej 20 lat temu sali tradycji magistrali w\u0119glowej. By\u0142o todzie\u0142o nie\u017cyj\u0105cego ju\u017c kontrolera z Zak\u0142adu Linii Kolejowych w TarnowskichG\u00f3rach Henryka D\u0105browskiego, kt\u00f3ry zbiera\u0142 eksponaty zwi\u0105zane z budow\u0105 ieksploatacj\u0105 magistrali; by\u0142 te\u017c wsp\u00f3\u0142autorem biografii in\u017c. Nowku\u0144skiego(razem z Markiem Moczulskim).<\/p>\n Jak zaznaczy\u0142 Kokot, na 85. rocznic\u0119 oddania magistraliwybito te\u017c medal okoliczno\u015bciowy, wydano okoliczno\u015bciowy folder przedstawiaj\u0105cyhistori\u0119 „w\u0119gl\u00f3wki” (autorstwa Marka Moczulskiego), a Fundacja PKP zadba\u0142a owydanie kartki pocztowej i znaczka pocztowego z wizerunkiem in\u017c. Nowku\u0144skiego.<\/p>\n Magistrala w\u0119glowa z G\u00f3rnego \u015al\u0105ska do Gdyni by\u0142anajwi\u0119kszym przedsi\u0119wzi\u0119ciem infrastrukturalnym II Rzeczypospolitej. Istniejenadal, w ostatnich latach przy wsparciu \u015brodk\u00f3w unijnych jest rewitalizowana.Dzi\u0119ki remontom przywracaj\u0105cym trasie w\u0142a\u015bciwe parametry, na znacznych odcinkachmagistrali poci\u0105gi osobowe jad\u0105 zn\u00f3w 120 km\/h, a towarowe \u2013 100 km\/h.<\/p>\n Magistrala w\u0119glowa to najwi\u0119ksze dzie\u0142o in\u017c. J\u00f3zefaNowku\u0144skiego. Urodzi\u0142 si\u0119 on w 1868 r. w Kownie, w szlacheckiej rodziniein\u017cyniera J\u00f3zefa i Teofilii ze S\u0142o\u0144skich. Uko\u0144czy\u0142 Instytut In\u017cynieriiKolejowej w Petersburgu. By\u0142 budowniczym linii kolejowych w Rosji i w Polsce. W1905 r. kierowa\u0142 projektowaniem i budow\u0105 kilku linii kolejowych na tereniecarskiej Rosji. W Polsce kierowa\u0142 budow\u0105 kolei Kalety-Podzamcze.<\/p>\n Dokonania Nowku\u0144skiego na budowie tej linii sprawi\u0142y, \u017ceminister przemys\u0142u, a p\u00f3\u017aniej wicepremier in\u017c. Eugeniusz Kwiatkowski, jemupowierzy\u0142 realizacj\u0119 magistrali w\u0119glowej. W 1928 r. sta\u0142y personel Zarz\u0105duBudowy Magistrali W\u0119glowej liczy\u0142 154 osoby, w\u015br\u00f3d nich 46 in\u017cynier\u00f3w – wwi\u0119kszo\u015bci wcze\u015bniejszych wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w Nowku\u0144skiego.<\/p>\n Budowa magistrali sta\u0142a si\u0119 konieczna, aby wobecistniej\u0105cego uk\u0142adu tor\u00f3w i granic Polska mog\u0142a przewozi\u0107 w\u0119giel na eksport,omijaj\u0105c w okolicach Lubli\u0144ca tereny Niemiec, kt\u00f3re wprowadzi\u0142y wysokie c\u0142a zaprzejazd poci\u0105g\u00f3w. Rozporz\u0105dzenie ws. budowy linii kolejowej Tarnowskie G\u00f3ry \u2013Porty (Gdynia), wyda\u0142 7 lutego 1928 r. prezydent Ignacy Mo\u015bcicki.<\/p>\n Prace przy budowie ruszy\u0142y wiosn\u0105 1928 r. Magistral\u0119budowa\u0142o polsko-francuskie towarzystwo kolejnictwa za \u015brodki z wydanychobligacji. Wskutek s\u0142abej mechanizacji (opierano si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na sile koni iludzkich r\u0105k), przy budowie pracowa\u0142o 9 tys. os\u00f3b. Ale to tam te\u017cwykorzystywano najprawdopodobniej po raz pierwszy w Polsce wielkie koparkiparowe.<\/p>\n Magistral\u0119 pierwotnie zbudowano jako lini\u0119 jednotorow\u0105.Mia\u0142a 457 kilometr\u00f3w d\u0142ugo\u015bci. Prace trwa\u0142y pi\u0119\u0107 lat, otwarcie nast\u0105pi\u0142o 1marca 1933 r. Z uroczysto\u015bci, kt\u00f3ra odbywa\u0142a si\u0119 w Karsznicach ko\u0142o Zdu\u0144skiejWoli, po raz pierwszy polskie radio przeprowadzi\u0142o bezpo\u015bredni\u0105 transmisj\u0119 zterenu.<\/p>\n Pomnik Nowku\u0144skiego ods\u0142oni\u0119to w pa\u017adzierniku 2015 r. przedbudynkiem dworca kolejowego w Tarnowskich G\u00f3rach. Stacja ta ma ponad 150 lat,ale szybko zacz\u0119\u0142a rozwija\u0107 si\u0119 w dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym \u2013 dzi\u0119ki magistralizbudowanej w nowym przebiegu od Herb\u00f3w Nowych do Gdyni.<\/p>\n Od mi\u0119dzywojnia stacja Tarnowskie G\u00f3ry by\u0142a rozbudowywana -tak\u017ce po drugiej wojnie \u015bwiatowej, gdy zestawiano w niej wi\u0119kszo\u015b\u0107 poci\u0105g\u00f3w zw\u0119glem ze \u015bl\u0105skich kopal\u0144. W latach 80. ub. wieku sta\u0142a si\u0119 najwi\u0119ksz\u0105 towarow\u0105stacj\u0105 rozrz\u0105dow\u0105 w Polsce – jej tory rozpo\u015bcieraj\u0105 si\u0119 na przestrzeni ok. 4 kmmi\u0119dzy Tarnowskimi G\u00f3rami, a s\u0105siednim Miasteczkiem \u015al\u0105skim.<\/p>\n „<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":198502,"comment_status":"","ping_status":"closed","template":"","categories":[26],"tags":[],"class_list":["post-198501","inforail","type-inforail","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","category-przewoznicy"],"acf":[],"yoast_head":"\n
<\/span><\/div>\n<\/p>\n