Naukowcy z Wydzia\u0142u Architektury Massachusetts Institute of Technology – najs\u0142ynniejszej uczelni technicznej na \u015bwiecie, napisali list do w\u0142adz Katowic. Prosz\u0105, by nie wyburza\u0107 modernistycznego dworca kolejowego. List podpisa\u0142 te\u017c 90-letni prof. Wac\u0142aw Zalewski, konstruktor budynku. Oddany do u\u017cytku w 1972 roku dworzec w Katowicach mo\u017ce zosta\u0107 wyburzony. W\u0142adze PKP przygotowuj\u0105 przetarg, który ma rozbudowa\u0107 stacj\u0119. Zachowanie starego budynku nie b\u0119dzie wymagane. Podobnie uwa\u017caj\u0105 w\u0142adze miasta. Boj\u0105 si\u0119, \u017ce zapis o konieczno\u015bci zachowania starego budynku mo\u017ce odstraszy\u0107 inwestorów. Nawet wojewoda Tomasz Pietrzykowski powiedzia\u0142 wprost o katowickiej stacji PKP: – Mamy przesyt tego typu pere\u0142ek architektonicznych. To stwierdzenie wywo\u0142a\u0142o fal\u0119 oburzenia w \u015brodowisku \u015bl\u0105skich architektów i historyków sztuki. – Katowicki dworzec to naprawd\u0119 per\u0142a architektoniczna, a jej zburzenie by\u0142oby niepowetowan\u0105 strat\u0105 dla \u015bwiatowego dziedzictwa – przekonuje dr Irma Kozina, historyk sztuki z Uniwersytetu \u015al\u0105skiego, autorka wielu opracowa\u0144 o architekturze Górnego \u015al\u0105ska. Dodaje, \u017ce podobna konstrukcja – oparta na \u017celbetowych kielichach – ju\u017c dzi\u015b nie powstanie, bo to pracoch\u0142onne i zbyt drogie rozwi\u0105zanie. Kozinie uda\u0142o si\u0119 skontaktowa\u0107 z pracownikami Wydzia\u0142u Architektury Massachusetts Institute of Technology w Stanach Zjednoczonych – najstarszej szko\u0142y technicznej w Ameryce. Od lat pracowa\u0142 tam prof. Wac\u0142aw Zalewski, konstruktor dworca. Dzi\u015b ma 90 lat i jest na emeryturze. W zesz\u0142ym roku uczelnia uhonorowa\u0142a go wystaw\u0105 monograficzn\u0105 w muzeum MIT. Zaprezentowano na niej wszystkie dzie\u0142a Zalewskiego, które powsta\u0142y w Polsce, Wenezueli i USA. W\u015bród nich katowickie arcydzie\u0142a: Spodek oraz dworzec kolejowy. Na wiadomo\u015b\u0107, \u017ce dworzec ma zosta\u0107 zburzony, naukowcy odpowiedzieli listem otwartym, który skierowali do w\u0142adz Katowic oraz ministra transportu. 'Prof. Zalewski jest uznanym na arenie mi\u0119dzynarodowej mistrzem projektowania i konstruktorem nowatorskich i wydajnych struktur, opartych na p\u0142ynnych formach. Jego dworzec jest rzadkim i niezwyk\u0142ym przyk\u0142adem takiej konstrukcji. Przewy\u017csza zarówno w swoim zamiarze projektowym, jak i wykonaniu wiele innych stacji powstaj\u0105cych w tym czasie na \u015bwiecie’ – pisz\u0105 autorzy listu. W\u015bród nich s\u0105 naukowcy z wydzia\u0142u architektury MIT: prof. Wac\u0142aw Zalewski, prof. Edward Allen – cz\u0142onek Ameryka\u0144skiego Instytutu Architektów, prof. John Ochsendorf, Gary van Zante – kurator muzeum MIT, oraz Jeffrey Anderson Graduale i David M. Foxe. 'Zarówno konserwatorzy, historycy sztuki, in\u017cynierowie, architekci i nauczyciele tutaj, w USA, jak i w Warszawie, s\u0105 zgodni co do tego, \u017ce dzie\u0142o Zalewskiego ma ogólno\u015bwiatowe znaczenie w historii XX-wiecznej architektury’ – przekonuj\u0105 sygnatariusze listu. Swój apel ko\u0144cz\u0105 s\u0142owami: 'Wierzymy, \u017ce ka\u017cdy wysi\u0142ek powinien by\u0107 k\u0142adziony na zachowanie i zrehabilitowanie katowickiego dworca kolejowego jako szczególnie znacz\u0105ce dzie\u0142o prof. Zalewskiego – jedno z kilku ostatnich, które przetrwa\u0142o do naszych czasów’. W obronie katowickiego dworca chc\u0105 te\u017c stan\u0105\u0107 specjali\u015bci z Docomomo, ogólno\u015bwiatowej organizacji zajmuj\u0105cej si\u0119 dokumentacj\u0105 i ochron\u0105 dziedzictwa modernistycznego, skupiaj\u0105cej konserwatorów, architektów i historyków sztuki. – Dostali\u015bmy sygna\u0142y ze \u015al\u0105ska w sprawie dworca w Katowicach. Mamy nadziej\u0119, \u017ce nie powtórzy si\u0119 sytuacja z Warszawy, gdzie przed paroma miesi\u0105cami wyburzono Supersam z 1962 roku. Nie uda\u0142o nam si\u0119 uchroni\u0107 tego budynku, który mia\u0142 mistrzowsk\u0105 konstrukcj\u0119, notabene równie\u017c autorstwa prof. Zalewskiego. Mamy zapewnienia kolegów z kraju i z zagranicy, \u017ce popr\u0105 nasz protest – mówi Jadwiga Urbaniak, szefowa polskiej sekcji Docomomo. Wystawa po\u015bwi\u0119cona Zalewskiemu w\u0119druje teraz po uczelniach ca\u0142ej Ameryki. Latem tego roku b\u0119dzie prezentowana w \u0141odzi.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","categories":[23],"tags":[975,818,63,652],"class_list":["post-13523","inforail","type-inforail","status-publish","hentry","category-infrastruktura","tag-dworzec","tag-katowice","tag-pkp","tag-usa"],"acf":[],"yoast_head":"\n