Polska nie wykona\u0142a niektórych zobowi\u0105za\u0144 wynikaj\u0105cych z tzw. pakietu kolejowego – orzek\u0142 w czwartek Trybuna\u0142 Sprawiedliwo\u015bci UE. Skarg\u0119 przeciw Polsce skierowa\u0142a w 2010 r. Komisja Europejska, zarzucaj\u0105c nam cztery uchybienia, potem z jednego zarzutu si\u0119 wycofa\u0142a. Skarga przeciwko Polsce by\u0142a jedn\u0105 z serii skarg wniesionych przez Komisj\u0119 w latach 2010-2011 przeciwko kilku krajom unijnym. Skargi te s\u0105 bezprecedensowe, bo rozpatruj\u0105c je, Trybuna\u0142 po raz pierwszy wypowiada si\u0119 na temat liberalizacji kolei w Unii Europejskiej, w tym w szczególno\u015bci wyk\u0142adni przepisów z tzw. pierwszego pakietu kolejowego. Celem tego pakietu mia\u0142o by\u0107 ponowne o\u017cywienie transportu kolejowego i podj\u0119cie dzia\u0142a\u0144 zmierzaj\u0105cych do przeniesienia ruchu z transportu drogowego do transportu kolejowego i \u017ceglugi \u015bródl\u0105dowej – jako mniej szkodliwych dla klimatu i mniej zagra\u017caj\u0105cym \u017cyciu ludzi.
Pierwszy pakiet kolejowy obejmuje trzy dyrektywy z 2001 r. tworz\u0105ce podstaw\u0119 unijnego prawa w dziedzinie kolei: dyrektyw\u0119 2001\/12\/WE zmieniaj\u0105c\u0105 wcze\u015bniejsz\u0105 dyrektyw\u0119 w sprawie rozwoju kolei wspólnotowych, dyrektyw\u0119 2001\/13\/WE zmieniaj\u0105c\u0105 wcze\u015bniejsz\u0105 dyrektyw\u0119 w sprawie przyznawania licencji przedsi\u0119biorstwom kolejowym i dyrektyw\u0119 2001\/14\/WE w sprawie alokacji zdolno\u015bci przepustowej infrastruktury kolejowej i pobierania op\u0142at za u\u017cytkowanie infrastruktury kolejowej oraz przyznawania \u015bwiadectw bezpiecze\u0144stwa.
W 2007 r. Parlament Europejski przyj\u0105\u0142 rezolucj\u0119 w sprawie wdro\u017cenia pierwszego pakietu kolejowego. W rezolucji napisa\u0142 m.in., \u017ce za kluczowe dla polityki kolejowej uznaje rozdzielenie infrastruktury od dzia\u0142alno\u015bci przewozowej. W\u0142a\u015bnie brak realizacji tego postulatu zarzuci\u0142a nam pocz\u0105tkowo Komisja Europejska w skardze do Trybuna\u0142u Sprawiedliwo\u015bci Unii Europejskiej (potocznie zwanego Europejskim Trybuna\u0142em Sprawiedliwo\u015bci). Komisja wskazywa\u0142a, \u017ce Polska nie przewidzia\u0142a mechanizmów zapewniaj\u0105cych niezale\u017cno\u015b\u0107 decyzyjn\u0105 i organizacyjn\u0105 zarz\u0105dcy infrastruktury, czyli Polskich Linii Kolejowych S.A. od holdingu, tj. zarówno spó\u0142ki dominuj\u0105cej PKP S.A., jak i innych spó\u0142ek zale\u017cnych holdingu b\u0119d\u0105cych przewo\u017anikami kolejowymi. W kwietniu br. Komisja wycofa\u0142a si\u0119 jednak z tego zarzutu. Podtrzyma\u0142a natomiast pozosta\u0142e.
Drugi zarzut dotyczy\u0142 tego, \u017ce Polska nie podj\u0119\u0142a w\u0142a\u015bciwych \u015brodków, by zgodnie z unijnymi dyrektywami, zapewni\u0107 osi\u0105gni\u0119cie przez zarz\u0105dc\u0119 infrastruktury PLK S.A. równowagi finansowej. G\u0142ównie chodzi\u0142o tu o przyzwolenie Polski na kumulowanie strat PLK S.A.
Po trzecie, KE zarzuca\u0142a naszemu krajowi brak szczególnego systemu zach\u0119t dla PLK S.A. w celu zmniejszenia kosztów i op\u0142at za korzystanie z infrastruktury kolejowej. Po czwarte Komisja podnosi\u0142a, \u017ce Polska nie podj\u0119\u0142a nale\u017cytych \u015brodków, aby op\u0142aty za minimalny dost\u0119p do infrastruktury kolejowej by\u0142y obliczane na podstawie kosztów bezpo\u015brednio ponoszonych w wyniku przewozu poci\u0105giem. Nie przewidzia\u0142a te\u017c mechanizmu kontroli pozwalaj\u0105cego na sprawdzenie, czy ró\u017cne segmenty rynku s\u0105 w stanie wytrzyma\u0107 pod wzgl\u0119dem ekonomicznym podwy\u017cszone op\u0142aty za dost\u0119p i korzystanie z infrastruktury kolejowej – podnosi\u0142a KE w skardze do unijnego Trybuna\u0142u.
W czwartek Trybuna\u0142 Sprawiedliwo\u015bci UE uwzgl\u0119dni\u0142 dwa zarzuty KE, a jeden oddali\u0142 (sygn. C-512\/10). ETS zgodzi\u0142 si\u0119 z Komisj\u0105, \u017ce Polska nie wprowadzi\u0142a zach\u0119t do zmniejszania kosztów zapewniania infrastruktury i wysoko\u015bci op\u0142at za dost\u0119p do niej.
Trybuna\u0142 stwierdzi\u0142, \u017ce mimo, i\u017c polskie przepisy w dziedzinie transportu kolejowego zak\u0142adaj\u0105 zmniejszenie kosztów i wysoko\u015bci op\u0142at za korzystanie, to nie wprowadzaj\u0105 mechanizmu zach\u0119t umo\u017cliwiaj\u0105cego osi\u0105gni\u0119cie tego celu. Ponadto nie przewiduj\u0105 \u015brodków kontrolnych z odpowiednimi upowa\u017cnieniami, tak aby zarz\u0105dca infrastruktury ponosi\u0142 odpowiedzialno\u015b\u0107 w zakresie swej dzia\u0142alno\u015bci przed w\u0142a\u015bciwym organem. Co wi\u0119cej – jak zauwa\u017cy\u0142 ETS – \u015brodki, na które powo\u0142ywa\u0142a si\u0119 Polska, nie s\u0105 uj\u0119te w wieloletniej umowie finansowania, jak przewiduje to prawo Unii.
Trybuna\u0142 uwzgl\u0119dni\u0142 te\u017c zarzut Komisji dotycz\u0105cy obliczania op\u0142at pobieranych za minimalny pakiet dost\u0119pu i dost\u0119p do torów w celu obs\u0142ugi urz\u0105dze\u0144. Przypomnia\u0142, \u017ce zgodnie z prawem Unii, op\u0142aty te powinny by\u0107 ustalone po koszcie, który jest bezpo\u015brednio ponoszony jako rezultat wykonywania przewozów poci\u0105gami.
Tymczasem – jak zauwa\u017cy\u0142 ETS – Polska umo\u017cliwi\u0142a przy obliczaniu op\u0142at uwzgl\u0119dnienie kosztów, które nie mog\u0105 by\u0107 uznane za bezpo\u015brednio ponoszone jako rezultat wykonywania przewozów poci\u0105gami.
Trybuna\u0142 wyja\u015bni\u0142, \u017ce sta\u0142e koszty utrzymania lub prowadzenia ruchu kolejowego, jakie musi ponie\u015b\u0107 zarz\u0105dca, a tak\u017ce amortyzacja, ustalana nie na podstawie rzeczywistego zu\u017cycia infrastruktury wynikaj\u0105cego z ruchu kolejowego, lecz zgodnie z zasadami rachunkowo\u015bci, nie mog\u0105 by\u0107 uznane za wynikaj\u0105ce bezpo\u015brednio z wykonywania przewozów poci\u0105gami. Tak samo nie powinny by\u0107 uwzgl\u0119dniane koszty po\u015brednie i koszty finansowe, bo – zdaniem ETS – nie maj\u0105 one \u017cadnego bezpo\u015bredniego zwi\u0105zku z wykonywaniem przewozów poci\u0105gami. Trybuna\u0142 oddali\u0142 natomiast zarzut Komisji, \u017ce Polska nie podj\u0119\u0142a odpowiednich \u015brodków w celu zapewnienia we w\u0142a\u015bciwym czasie równowagi finansowej zarz\u0105dcy infrastruktury PLK SA. W tym wzgl\u0119dzie ETS orzek\u0142, \u017ce brak równowagi zysków i strat spó\u0142ki PLK nie mo\u017ce sam w sobie wystarczy\u0107 do uznania, \u017ce Polska nie wykona\u0142a zobowi\u0105za\u0144 ci\u0105\u017c\u0105cych na niej na mocy prawa Unii.
Trybuna\u0142 wzi\u0105\u0142 pod uwag\u0119 to, \u017ce w Polsce pocz\u0105tek niezale\u017cnego zarz\u0105dzania infrastruktur\u0105 kolejow\u0105 mia\u0142 miejsce niedawno – pierwsza subwencja pa\u0144stwowa zosta\u0142a przyznana w 2006 r. Jednocze\u015bnie, pomimo dofinansowania zarz\u0105dcy infrastruktury przez pa\u0144stwo polskie, jego przychody uleg\u0142y obni\u017ceniu, po cz\u0119\u015bci z uwagi na powa\u017cny kryzys gospodarczy wyst\u0119puj\u0105cy w Unii Europejskiej. Trybuna\u0142 odrzuci\u0142 zatem twierdzenia Komisji i orzek\u0142, \u017ce Polska ustanowi\u0142a warunki zmierzaj\u0105ce do zapewnienia, w normalnych warunkach dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej i w stosownym czasie, równowagi finansowej zarz\u0105dcy infrastruktury kolejowej.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"","ping_status":"closed","template":"","categories":[26],"tags":[97],"class_list":["post-128652","inforail","type-inforail","status-publish","hentry","category-przewoznicy","tag-unia-europejska"],"acf":[],"yoast_head":"\n