Zarz\u0105d spó\u0142ki Dworzec Polski SA otrzyma\u0142 w dniu 3 marca 2011 roku pismo prezesa Urz\u0119du Transportu Kolejowego z informacj\u0105, i\u017c Urz\u0105d pozostawia bez rozpoznania wniosek spó\u0142ki Dworzec Polski SA o zatwierdzenie stawek jednostkowych op\u0142aty dworcowej za korzystanie przez przewo\u017aników z dworców jako cz\u0119\u015bci infrastruktury kolejowej.
Brak decyzji UTK w tej wa\u017cnej zarówno dla przewo\u017aników, jak i zarz\u0105dcy dworców kolejowych sprawie, oznacza de facto d\u0142ugoterminowe zamkni\u0119cie tej drogi systemowego rozwi\u0105zania problemu pokrycia kosztów eksploatacji powierzchni publicznej na dworcach kolejowych, a sam Urz\u0105d nara\u017ca na zarzut bezczynno\u015bci organu administracji publicznej i unikania odpowiedzialno\u015bci za stan regulacji i kszta\u0142t rynku kolejowego.
W \u015bwietle braku decyzji ze strony UTK, sytuacja na polskich dworcach wygl\u0105da dzi\u015b nast\u0119puj\u0105co:
Op\u0142aty od przewo\u017aników pokrywaj\u0105 mniej ni\u017c 20% kosztów utrzymania powierzchni publicznej dworców kolejowych.
Przewo\u017anicy tacy jak Przewozy Regionalne, Koleje Dolno\u015bl\u0105skie czy Arriva RP uchylaj\u0105 si\u0119 od p\u0142acenia za powierzchnie publiczne na dworcach, przy których zatrzymuj\u0105 swoje poci\u0105gi i z których korzystaj\u0105 ich pasa\u017cerowie. Spó\u0142ka Przewozy Regionalne korzysta bezumownie z pomieszcze\u0144 kasowych, socjalnych i biurowych na dworcach, sp\u0142acaj\u0105c zad\u0142u\u017cenie wobec PKP SA powsta\u0142e od marca 2009 r. do wrze\u015bnia 2010 roku i nie reguluj\u0105c bie\u017c\u0105cych p\u0142atno\u015bci. Koleje Dolno\u015bl\u0105skie pokrywaj\u0105 koszty utrzymania powierzchni ogólnodost\u0119pnych wy\u0142\u0105cznie na dworcach, w których ulokowa\u0142y swoje kasy – pozosta\u0142e dworce wykorzystywane przez pasa\u017cerów KD nie maj\u0105 \u017cadnych \u017aróde\u0142 utrzymania. Arriva umieszcza na budynkach dworcowych swoje rozk\u0142ady jazdy, ale nie wyra\u017ca ch\u0119ci ponoszenia kosztów eksploatacji obiektów.
Niskie przychody z dzier\u017cawy i najmu powierzchni komercyjnych nie pokrywaj\u0105 kosztów utrzymania i eksploatacji dworców.
Nie istnieje \u017cadna forma ustawowej op\u0142aty dworcowej, która przenosi\u0142aby na przewo\u017aników ci\u0119\u017car odp\u0142atno\u015bci za \u015bwiadczone na ich rzecz us\u0142ugi.
Nie istnieje \u017cadna forma dotacji bud\u017cetowej do utrzymania dworców, cho\u0107by taka, z której korzystaj\u0105 dzi\u015b PKP Polskie Linie Kolejowe SA. Istotny fragment infrastruktury kolejowej pozostaje bez utrzymaniowego wsparcia ze strony pa\u0144stwa.
Nie istniej\u0105 \u017cadne formy dotacji samorz\u0105dowej wspieraj\u0105ce utrzymanie dworców kolejowych.
Wy\u0142\u0105czone z eksploatacji s\u0105, wskutek trwaj\u0105cych inwestycji modernizacyjnych, g\u0142ówne dworce kolejowe, z których przychód pozwala\u0142 pokry\u0107 cho\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 zobowi\u0105za\u0144 zwi\u0105zanych z utrzymaniem powierzchni publicznej.
Co to oznacza dla infrastruktury dworcowej? Wiele zmodernizowanych ze \u015brodków bud\u017cetowych dworców nie ma \u017cadnych \u017aróde\u0142 finansowania – tak dzieje si\u0119 np. we Wroc\u0142awiu, gdzie PKP SA odda wkrótce, po modernizacji, cztery obiekty. Tylko jeden z nich (Wroc\u0142aw Miko\u0142ajów) b\u0119dzie mia\u0142 najemc\u0119 komercyjnego, reszt\u0105, mimo dotychczasowych stara\u0144 ze strony PKP SA, nie s\u0105 zainteresowani ani przewo\u017anicy, ani lokalny samorz\u0105d, ani najemcy prywatni. Pozbawione \u017aróde\u0142 finansowania, wyremontowane z publicznych pieni\u0119dzy dworce dosy\u0107 szybko mog\u0105 powróci\u0107 do stanu „pierwotnego”.
Op\u0142ata dworcowa mia\u0142a s\u0142u\u017cy\u0107 nie tylko utrzymaniu dworców, które s\u0105 w\u0142asno\u015bci\u0105 PKP SA, z jej mechanizmu powinni korzysta\u0107 tak\u017ce pozostali zarz\u0105dcy dworców, w tym samorz\u0105dy – zainteresowane przejmowaniem infrastruktury dworcowej. Op\u0142ata dworcowa wnoszona przez przewo\u017aników ogranicza\u0142aby tak\u017ce ich koszty. To wa\u017cne, zwa\u017cywszy na fakt, \u017ce np. wysokie koszty utrzymania powierzchni publicznej dworca w Gi\u017cycku sprawi\u0142y, i\u017c dzier\u017cawi\u0105ca ten obiekt gmina zrezygnowa\u0142a z dzier\u017cawy. Koszty zdecydowanie przewy\u017cszaj\u0105ce przychody z tytu\u0142u posiadania dworca ponosz\u0105 tak\u017ce samorz\u0105dy Tych i B\u0119dzina. To równie\u017c one powinny by\u0107 beneficjentami rozwi\u0105za\u0144 zaproponowanych przez dotychczasowego zarz\u0105dc\u0119 wi\u0119kszo\u015bci polskich dworców.
Idea op\u0142aty dworcowej nie by\u0142a wymys\u0142em PKP. Podobny, a wr\u0119cz du\u017co bardziej rozbudowany mechanizm stosuj\u0105 koleje niemieckie, gdzie nie tylko istnieje op\u0142ata dworcowa (znacz\u0105cej wysoko\u015bci), ale i ró\u017cnorodne formy dofinansowania dworców przez landy i gminy. Op\u0142at\u0119 dworcow\u0105 wnosz\u0105 przewo\u017anicy w Wielkiej Brytanii. Kosztami utrzymania dworców obci\u0105\u017ca si\u0119 przewo\u017aników w Holandii. Op\u0142at\u0119 od przewo\u017aników „za korzystanie z us\u0142ug stacyjnych”pobieraj\u0105 koleje belgijskie, cho\u0107 i tak wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u015brodków na utrzymanie dworców pochodzi z bud\u017cetu pa\u0144stwa. W Danii g\u0142ówne dworce utrzymywane s\u0105 przez DSB, która pobiera od przewo\u017aników op\u0142aty za korzystanie z dworców. W Szwecji dworcami zarz\u0105dzaj\u0105 m.in. regionalne zwi\u0105zki transportowe, finansowane z bud\u017cetów samorz\u0105dowych. Do wprowadzenia op\u0142aty dworcowej przymierzaj\u0105 si\u0119 koleje czeskie, w których obowi\u0105zywa\u0142 do tej pory komercyjny model utrzymania dworców i dotacje z bud\u017cetu pa\u0144stwa.
Tylko w Polsce dworce kolejowe nie mog\u0105 liczy\u0107 na utrzymanie ani ze strony przewo\u017aników, ani ze \u015brodków finansowych pa\u0144stwa, ani z dotacji od samorz\u0105du. Jeste\u015bmy jedynym krajem w Europie, w którym nie istnieje \u017caden mechanizm systemowo rozwi\u0105zuj\u0105cy problem pokrycia kosztów eksploatacji tej cz\u0119\u015bci infrastruktury kolejowej.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"","ping_status":"closed","template":"","categories":[26],"tags":[975,2632],"class_list":["post-111703","inforail","type-inforail","status-publish","hentry","category-przewoznicy","tag-dworzec","tag-utk"],"acf":[],"yoast_head":"\n