{"id":9559,"date":"2006-08-01T21:18:02","date_gmt":"2006-08-01T21:18:02","guid":{"rendered":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?post_type=infobus&p=9559"},"modified":"2025-01-08T18:38:15","modified_gmt":"2025-01-08T17:38:15","slug":"alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy","status":"publish","type":"infobus","link":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/","title":{"rendered":"Alternatywne uk\u0142ady nap\u0119dowe w autobusach NEOMAN: nap\u0119d hybrydowy i wodorowy"},"content":{"rendered":"
Jako du\u017cy koncern zajmuj\u0105cy si\u0119 produkcj\u0105 samochodów u\u017cytkowych, MAN Nutzfahrzeuge nie mo\u017ce zapomina\u0107 o jednej z wa\u017cniejszych ról, jak\u0105 ma do wykonania –poszukiwania i testowania nap\u0119dów alternatywnych. Oprócz autobusów zasilanych gazem ziemnym, o których pisali\u015bmy ju\u017c dot\u0105d sporo, MAN pracuje tak\u017ce nad innymi alternatywnymi \u017aród\u0142ami nap\u0119du. Podczas zbli\u017caj\u0105cych si\u0119 targów IAA w Hanowerze, firma zaprezentuje efekty swoich dzia\u0142a\u0144 w postaci ci\u0119\u017carówki z nap\u0119dem hybrydowym oraz autobusu zasilanego wodorem.<\/div>\n
 <\/div>\n
\"\u015awiadectwem<\/a><\/div>\n
<\/div>\n
Nap\u0119d hybrydowy w ci\u0119\u017carówkach i autobusach MAN<\/strong><\/div>\n
Wprowadzaj\u0105c do autobusów miejskich i ci\u0119\u017carówek dystrybucyjnych nap\u0119d hybrydowy, konstruktorzy MAN bazuj\u0105 na dotychczasowych do\u015bwiadczeniach, stosuj\u0105c ró\u017cne rozwi\u0105zania do obu zastosowa\u0144. Pod uwag\u0119 brane s\u0105 wymogi eksploatacyjne obu typów pojazdów. Nap\u0119d hybrydowy ju\u017c od kilku lat jest testowany w autobusach miejskich, natomiast w ci\u0119\u017carówkach dystrybucyjnych –dopiero od tego roku. Podczas targów IAA 2006 w Hanowerze, MAN zaprezentuje testow\u0105 ci\u0119\u017carówk\u0119 dystrybucyjn\u0105 z nap\u0119dem hybrydowym, bazuj\u0105cym na systemie EDA. Uk\u0142ad ten na bie\u017c\u0105co monitoruje system automatycznego uruchamiania i wy\u0142\u0105czania silnika, specyficzny dla danego zastosowania nap\u0119d elektryczny, zastosowanie funkcji sprz\u0119g\u0142a, wspomagan\u0105 elektrodynamicznie synchronizacj\u0119 zmian biegów oraz dodatkowy generator zapewniaj\u0105cy dodatkow\u0105 moc. Pierwsze wyniki wskazuj\u0105, \u017ce w zale\u017cno\u015bci od rodzaju eksploatacji, oszcz\u0119dno\u015bci w zu\u017cyciu paliwa wynosz\u0105 do 10%. Dwie ci\u0119\u017carówki dystrybucyjne z równoleg\u0142ym hybrydowym uk\u0142adem nap\u0119dowym: jedna z nich wyposa\u017cona w alternator rozruchowy (MAN TGL OPTISTRANG), zintegrowany w obudow\u0119 sprz\u0119g\u0142a, a druga w ruchomy element elektrodynamiczny (EDA), opracowany wspólnie z ZF Friedrichshafen, zostan\u0105 zademonstrowane zwiedzaj\u0105cym podczas wrze\u015bniowych targów IAA w Hanowerze.<\/div>\n
 <\/div>\n
<\/div>\n
\"Podczas<\/a><\/div>\n
 <\/div>\n
Prototypy dla VAG Norymberga<\/strong><\/div>\n
W ramach projektu badawczego, MAN Nutzfahrzeuge unowocze\u015bni\u0142o swój autobus hybrydowy „ultracap”, testowany ju\u017c w systemie komunikacyjnym Norymbergi od 2001 r. poprzez optymalizacj\u0119 pracy ró\u017cnych elementów. Zastosowano w nim. m.in. nowo opracowany system magazynowania energii ultracap, zoptymalizowano uk\u0142ad nap\u0119dowy pod k\u0105tem poszczególnych dodatkowych urz\u0105dze\u0144 do niego pod\u0142\u0105czonych, ulepszono uk\u0142ad zarz\u0105dzania energi\u0105, dodaj\u0105c do niego funkcj\u0119 automatycznego za\u0142\u0105czania i wy\u0142\u0105czania silnika.<\/div>\n
Ten ulepszony prototyp by\u0142 testowany przez kilka miesi\u0119cy w ruchu liniowym przez VAG Norymberga w 2005 r. Umo\u017cliwi\u0142o to bezpo\u015brednie porównanie efektów wprowadzonych ulepsze\u0144 w zakresie optymalizacji uk\u0142adu nap\u0119dowego. Podczas, gdy w klasycznych autobusach z mechanicznymi hamulcami, powstaj\u0105ca przy hamowaniu energia kinetyczna nie zostaje zu\u017cyta, autobus „ultracap”, opracowany przez MAN, posiada hamulce elektryczne. Odzyskana w wyniku hamowania energia jest przechowywana w wysokiej pojemno\u015bci kondensatorach i jest wykorzystywana np. przy ruszaniu. Umo\u017cliwia to znaczne obni\u017cenie poziomu zu\u017cycia paliwa oraz zmniejsza ha\u0142as i liczb\u0119 spalin, powstaj\u0105cych podczas ruszania.<\/div>\n
 <\/div>\n
Nap\u0119d hybrydowy –jak to dzia\u0142a?<\/strong><\/div>\n
Nap\u0119d hybrydowy oparty jest o zasad\u0119 wspó\u0142pracy silnika Diesla i elektrycznego. Seryjnie produkowana jednostka typu Diesel zasila wysokowydajny generator pr\u0105du, dostarczaj\u0105c energi\u0119 do dwóch silników elektrycznych. Generator i silniki elektryczne, które nap\u0119dzaj\u0105 tyln\u0105 o\u015b poprzez sumuj\u0105c\u0105 skrzyni\u0119 biegów, s\u0105 po\u0142\u0105czone ze sob\u0105 za pomoc\u0105 przetwornicy. Dodatkowo, ca\u0142y system jest po\u0142\u0105czony za po\u015brednictwem specjalnego uk\u0142adu elektronicznego z akumulatorami umieszczonymi na dachu. Energi\u0119 nap\u0119dzaj\u0105c\u0105 pojazd dostarcza albo silnik spalinowy poprzez generator pr\u0105du albo jest ona pobierana bezpo\u015brednio z akumulatorów. Szczególnie przy ruszaniu, energia do nap\u0119dzania jest pobierana z akumulatorów. Tym samym, podczas ruszania autobus zasilany jest wy\u0142\u0105cznie energi\u0105 elektryczn\u0105, a silnik Diesla w\u0142\u0105cza si\u0119 dopiero po rozp\u0119dzeniu. Dzi\u0119ki temu, ha\u0142as i spaliny wytwarzane podczas ruszania s\u0105 znacznie ni\u017csze.<\/div>\n
Podczas jazdy, silnik Diesla mo\u017ce dostarcza\u0107 mniej lub wi\u0119cej energii, ni\u017c jest to potrzebne do nap\u0119dzania pojazdu. Jest to mo\u017cliwe dzi\u0119ki u\u017cyciu akumulatorów jako bufora, który umo\u017cliwia korzystanie z optymalnego zakresu obrotów silnika Diesla w ka\u017cdym momencie. Przyczynia si\u0119 to znacz\u0105co do obni\u017cenia poziomu zu\u017cycia paliwa oraz emisji spalin. Przy hamowaniu, pocz\u0105tkowo uruchamiany jest hamulec elektryczny, którego maksymalna moc wynosi 150 kW, co jest warto\u015bci\u0105 wystarczaj\u0105c\u0105 przy standardowym transporcie pasa\u017cerskim. Tylko w sytuacjach krytycznych, kiedy peda\u0142 hamulca jest wciskany mocniej przez kierowc\u0119, uruchamiane s\u0105 dodatkowo hamulce mechaniczne. Podczas hamowania, silniki elektryczne pracuj\u0105 jak generatory, dzi\u0119ki czemu powsta\u0142a przy hamowaniu energia jest odzyskiwana i przechowywana w akumulatorach do momentu nast\u0119pnego ruszenia autobusu.<\/div>\n
 <\/div>\n
System przechowywania energii „ultracap”<\/strong><\/div>\n
Zoptymalizowany system przechowywania energii „ultracap”, opracowany przez MAN, jest wykorzystywany jako akumulator przechowuj\u0105cy energi\u0119 hamowania. W tym celu zastosowano kondensatory o du\u017cej pojemno\u015bci, tzw. ultracaps, wykorzystuj\u0105ce najnowsze zdobycze techniki. Podobny uk\u0142ad odzyskiwania i przechowywania energii jest wykorzystywany tak\u017ce w najnowszej wersji autobusu MAN zasilanego ogniwami paliwowymi, prezentowanej w 2004 r. W ramach projektu wspó\u0142finansowanego przez Bawarskie Ministerstwo Transportu, autobus ten jest obecnie testowany w regularnej eksploatacji na linii \u0142\u0105cz\u0105cej centrum Monachium z portem lotniczym. Testy zako\u0144cz\u0105 si\u0119 pod koniec 2006 r.<\/div>\n
Kondensatory „utracaps”ró\u017cni\u0105 si\u0119 zasadniczo od innych metod przechowywania energii, jak akumulatory, czy systemy korzystaj\u0105ce z energii ko\u0142a zamachowego. Potrzebuj\u0105 zdecydowanie mniej miejsca na przechowanie tej samej ilo\u015bci energii, s\u0105 bardziej wydajne i niezawodne, mog\u0105 przechowa\u0107 wi\u0119cej energii. Poza tym, dzi\u0119ki eliminacji wszelkich ruchomych cz\u0119\u015bci, ich obs\u0142uga jest znacznie \u0142atwiejsza. System magazynowania energii jest tak skonstruowany, aby energia z jednego hamowania z pr\u0119dko\u015bci 60 km\/h mog\u0142a by\u0107 przechowana w ca\u0142o\u015bci. Nowy system, oparty na kondensatorach „ultracaps”wyró\u017cnia si\u0119 m.in. drastycznym ograniczeniem strat przechowywanej energii, a dzi\u0119ki ulepszonemu systemowi ch\u0142odzenia, tak\u017ce znacznym wyd\u0142u\u017ceniem \u017cywotno\u015bci, równym nawet \u017cywotno\u015bci eksploatacyjnej ca\u0142ego autobusu.<\/div>\n
 <\/div>\n
System automatycznego uruchamiania i wy\u0142\u0105czania silnika<\/strong><\/div>\n
Ca\u0142o\u015b\u0107 energii potrzebn\u0105 do nap\u0119du autobusu dostarczaj\u0105 wspó\u0142pracuj\u0105ce ze sob\u0105 silnik Diesla i generator pr\u0105du. Je\u015bli pojazd zatrzymuje si\u0119 i nie ma zapotrzebowania na energi\u0119 lub jest ono minimalne, silnik Diesla mo\u017ce zosta\u0107 automatycznie wy\u0142\u0105czony. Wówczas, ca\u0142a potrzebna energia dostarczana jest z akumulatorów. Pozwala to na dalsze oszcz\u0119dno\u015bci paliwa, bowiem na wolnych obrotach oraz przy cz\u0119\u015bciowym obci\u0105\u017ceniu silnika Diesla, dzia\u0142anie ca\u0142ego systemu jest relatywnie ma\u0142o wydajne. Je\u015bli podczas jazdy zapotrzebowanie na moc zwi\u0119kszy si\u0119, silnik Diesla zostanie uruchomiony automatycznie za po\u015brednictwem generatora. Za\u0142\u0105czaniem i wy\u0142\u0105czaniem silnika Diesla steruje system „stop-and-start”, zintegrowany z uk\u0142adem zarz\u0105dzania energi\u0105.<\/div>\n
 <\/div>\n
G\u0142ówna zaleta nap\u0119du hybrydowego –ni\u017csze zu\u017cycie paliwa<\/strong><\/div>\n
Du\u017cy wp\u0142yw na wzrost wydajno\u015bci hybrydowego uk\u0142adu nap\u0119dowego ma korzystanie z systemu umo\u017cliwiaj\u0105cego przechowywanie energii powstaj\u0105cej podczas hamowania. W po\u0142\u0105czeniu z wymienionym wzrostem pojemno\u015bci akumulatorów magazynuj\u0105cych energi\u0119 elektryczn\u0105, oznacza to znacznie wi\u0119ksze mo\u017cliwo\u015bci rekuperacji energii hamowania. Dalsze udoskonalanie ca\u0142ego uk\u0142adu, np. poprzez zastosowanie opisanego powy\u017cej systemu „stop-and-start”czy optymalizacj\u0119 pracy urz\u0105dze\u0144 dodatkowych (takich, jak klimatyzacja, uk\u0142ady otwierania drzwi, o\u015bwietlenie, itp.) pod k\u0105tem wymaga\u0144 tego typu uk\u0142adu nap\u0119dowego pozwala oczekiwa\u0107 dalszego spadku poziomu zu\u017cycia paliwa. Prowadzone badania wykaza\u0142y, \u017ce w zale\u017cno\u015bci od charakterystyki linii, na której eksploatowany jest pojazd z takim nap\u0119dem, oszcz\u0119dno\u015bci na paliwie wynosz\u0105 od 20 do 25% w porównaniu z autobusem wyposa\u017conym w konwencjonalny uk\u0142ad nap\u0119dowy. <\/div>\n
 <\/div>\n
Projekt IDEAS<\/strong><\/div>\n
Z dzisiejszego punktu widzenia wydaje si\u0119, \u017ce w perspektywie \u015bredniookresowej, silnik Diesla pozostanie podstawowym \u017aród\u0142em nap\u0119du samochodów u\u017cytkowych. Jednak rosn\u0105ce wymagania dotycz\u0105ce \u015brodowiska oraz ceny paliw b\u0119d\u0105 wymusza\u0142y poszukiwanie rozwi\u0105za\u0144, które zwi\u0119ksz\u0105 wydajno\u015b\u0107 uk\u0142adu nap\u0119dowego opartego o silnik Diesla. Dlatego, firma MAN postanowi\u0142a wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w projekcie IDEAS („Innovative Diesel-Electric hybrid drive for city buses”–„Innowacyjny, Elektryczno-Dieslowski nap\u0119d hybrydowy dla autobusów miejskich”). W ramach tego projektu, MAN buduje obecnie we wspó\u0142pracy z Siemensem prototypy dwóch autobusów z tego typu nap\u0119dem, bazuj\u0105cych na standardowym modelu Lion’s City. \u0141\u0105czny koszt projektu IDEAS wyniesie ok. 4 miliony euro, z czego 1,4 miliona pochodzi z dotacji Federalnego Ministerstwa Edukacji i Bada\u0144 Naukowych (BMBF). Projekt jest cz\u0119\u015bci\u0105 programu Ministerstwa, dotycz\u0105cego rozwoju transportu i mobilno\u015bci w latach 2000-2005.<\/div>\n
 <\/div>\n
We dwójk\u0119 ra\u017aniej…<\/strong><\/div>\n
Dotychczasowe badania da\u0142y obiecuj\u0105ce rezultaty w zakresie ograniczania poziomu zu\u017cycia paliwa. Opracowane zosta\u0142y dwie wersje pojazdów: pierwszy z nich ma uk\u0142ad nap\u0119dowy, w którym priorytetem jest oszcz\u0119dno\u015b\u0107 paliwa, wyposa\u017cony w kondensatory typu „ultracap”. System ten umo\u017cliwia ruszanie z przystanku przy korzystaniu wy\u0142\u0105cznie z energii elektrycznej, co praktycznie eliminuje powstaj\u0105cy w takich sytuacjach ha\u0142as oraz emisj\u0119 spalin. Oznacza to tak\u017ce wy\u017cszy komfort dla pasa\u017cerów stoj\u0105cych na przystanku oraz osób mieszkaj\u0105cych w pobli\u017cu du\u017cych w\u0119z\u0142ów komunikacji zbiorowej.<\/div>\n
Drugi prototyp wyposa\u017cono w uk\u0142ad nap\u0119dowy zaprojektowany przede wszystkim z my\u015bl\u0105 o ograniczeniu emisji spalin. Wykorzystano w nim wysoko wydajne akumulatory, które w porównaniu z kondensatorami „ultracap”daj\u0105 znacznie wi\u0119ksz\u0105 pojemno\u015b\u0107. Jednocze\u015bnie umo\u017cliwia to ca\u0142kowicie woln\u0105 od spalin eksploatacj\u0119 z wykorzystaniem wy\u0142\u0105cznie energii elektrycznej w miejscach szczególnie nara\u017conych na zanieczyszczenie powietrza (np. w zabytkowych centrach miast).<\/div>\n
Oba prototypy b\u0119d\u0105 testowane w rzeczywistych warunkach eksploatacyjnych w sieci komunikacyjnej VAG Norymberga, po roku ka\u017cdy. Dzi\u0119ki wspó\u0142pracy z du\u017cym przewo\u017anikiem, mo\u017cna b\u0119dzie sprawdzi\u0107 nie tylko jak spisuje si\u0119 sam pojazd i zastosowane w nim rozwi\u0105zania, ale tak\u017ce jak wypadaj\u0105 koszty jego eksploatacji i jakie zmiany trzeba wprowadzi\u0107 w infrastrukturze przewo\u017anika.<\/div>\n
MAN Nutzfahrzegue pracuje obecnie nad mo\u017cliwo\u015bciami zastosowania nap\u0119du hybrydowego w autobusach miejskich i lekkich ci\u0119\u017carówkach dystrybucyjnych. Celem jest osi\u0105gni\u0119cie znacznych oszcz\u0119dno\u015bci w zu\u017cyciu paliwa oraz emisji spalin. Wyniki pierwszych testów s\u0105 bardzo obiecuj\u0105ce. Jednak wprowadzenie tego typu rozwi\u0105za\u0144 na rynek wymaga jeszcze czasu i b\u0119dzie mo\u017cliwe w perspektywie \u015brednioterminowej.<\/div>\n
 <\/div>\n
<\/div>\n
\"Du\u017ce<\/a>  \"Jeden<\/a><\/div>\n
 <\/strong><\/div>\n
Spalinowe silniki wodorowe<\/strong><\/div>\n
Drugim kierunkiem rozwoju nap\u0119dów alternatywnych, któremu firma MAN postanowi\u0142a po\u015bwi\u0119ci\u0107 swoj\u0105 uwag\u0119, jest nap\u0119d wodorowy. Nie chodzi tu jednak o zasilanie wodorem ogniw paliwowych, z którymi firma tak\u017ce ma ju\u017c pewne do\u015bwiadczenie, ale o przystosowanie do pracy na wodorze standardowych jednostek t\u0142okowych. Prototyp takiego pojazdu by\u0142 eksploatowany od 1999 r. na lotnisku w Monachium, a kilka lat temu mo\u017cna go by\u0142o zobaczy\u0107 i odby\u0107 przeja\u017cd\u017ck\u0119 podczas Targów Komunikacji Miejskiej w \u0141odzi. Na pocz\u0105tku czerwca 2006 r., o czym ju\u017c informowali\u015bmy w Infobusie, dwa kolejne prototypy trafi\u0142y na ulice Berlina. Docelowo, w ramach realizowanego projektu „HyFLEET:CUTE”, w stolicy Niemiec ma by\u0107 eksploatowanych 14 tego typu autobusów. Dzi\u0119ki temu projektowi, wspó\u0142finansowanemu przez Komisj\u0119 Europejsk\u0105, autobusy MAN z silnikami spalinowymi zasilanymi wodorem b\u0119d\u0105 regularnie eksploatowane na liniach miejskich w Berlinie do 2009 r. Tym samym, BVG stanie si\u0119 najwi\u0119kszym na \u015bwiecie u\u017cytkownikiem tego typu pojazdów.<\/div>\n
 <\/div>\n
<\/div>\n
\"Kolejny<\/a>  \"Zasilany<\/a><\/div>\n
 <\/div>\n
Wodór –superczyste paliwo<\/strong><\/div>\n
Wodór, jako paliwo nie zawieraj\u0105ce w\u0119gla, jest uwa\u017cany za jedno z bardziej przysz\u0142o\u015bciowych \u017aróde\u0142 energii. Oznacza to, \u017ce autobus zasilany wodorem praktycznie nie wytwarza gazów cieplarnianych, takich jak dwutlenek w\u0119gla. Je\u017celi uda si\u0119 ograniczy\u0107 lub ca\u0142kowicie wyeliminowa\u0107 tworzenie si\u0119 tego typu substancji przy produkcji wodoru, mo\u017ce to oznacza\u0107 drastyczny spadek produkcji gazów cieplarnianych. Ju\u017c dzi\u015b, silniki wodorowe MAN H2866 UH i jego rozwini\u0119cie –MAN H 2876 UH 01, osi\u0105gaj\u0105 poziomy emisji znacznie poni\u017cej wszelkich znanych, przysz\u0142o\u015bciowych norm emisji spalin. Emisja tlenków azotu wynosi 0,2 g\/kWh (limit Euro 5: 2,00 g\/kWh), w\u0119glowodorów –0,04 g\/kWh (Euro 5: 0,46), a cz\u0105stek sta\u0142ych zaledwie oraz 0,005 g\/kWh (Euro 5: 0,02 g\/kWh). Emisja tlenku w\u0119gla jest poni\u017cej poziomu wykrywalnego przez aparatur\u0119.<\/div>\n
 <\/div>\n
<\/div>\n
\"Silnik<\/a>  \"Silnik<\/a><\/div>\n
 <\/div>\n
Prace rozwojowe<\/strong><\/div>\n
Obecnie prace nad jednostk\u0105 wodorow\u0105 koncentruj\u0105 si\u0119 na mo\u017cliwo\u015bciach zwi\u0119kszenia mocy. Bliskie ko\u0144ca s\u0105 prace nad wersj\u0105 wyposa\u017con\u0105 w turbodo\u0142adowanie, a w planach jest wprowadzenie systemu turbodo\u0142adowania zasilanego gazami spalinowymi. Silniki dla pojazdów budowanych w ramach programu „HyFLEET:CUTE”, bazuj\u0105 na obecnej generacji silników Diesla typu D 2876.<\/div>\n
G\u0142ówn\u0105 zmian\u0105 –oczywi\u015bcie oprócz zastosowania zap\u0142onu iskrowego –jest zastosowanie specjalnych zaworów, dzi\u0119ki którym wodór jest wprowadzany bezpo\u015brednio do komory spalani przy niskim ci\u015bnieniu ok. 10 bar, co zapobiega spalaniu stukowemu i przedwczesnemu zap\u0142onowi. Turbodo\u0142adowanie nap\u0119dzane gazami spalinowymi zwi\u0119ksza ilo\u015b\u0107 powietrza w mieszance, dzi\u0119ki czemu silnik mo\u017ce pracowa\u0107 w trybie lean-mix (na mieszance ubogiej lub bogatej, w zale\u017cno\u015bci od warunków pracy). To z kolei przyczynia si\u0119 do znacznego ograniczenia produkcji tlenków azotu przez silnik.<\/div>\n
 <\/strong><\/div>\n
Zalety silnika spalinowego zasilanego wodorem<\/strong><\/div>\n
Prace nad silnikami spalinowymi zasilanymi wodorem s\u0105 wynikiem obserwacji in\u017cynierów MAN, których zdaniem technologia ogniw paliwowych rozwija si\u0119 bardzo powoli. MAN postanowi\u0142 wi\u0119c promowa\u0107 jednostki wewn\u0119trznego spalania przystosowane do pracy na wodorze i przygotowuje si\u0119 do uruchomienia ich seryjnej produkcji. Zdaniem in\u017cynierów MAN, do g\u0142ównych zalet tego typu nap\u0119du nale\u017c\u0105:<\/div>\n
    \n
  • fakt, i\u017c jednostki, na których bazuj\u0105 spalinowe silniki wodorowe, sprawdzi\u0142y si\u0119 w eksploatacji w ci\u0105gu ostatnich lat i wykaza\u0142y si\u0119 niezawodno\u015bci\u0105<\/li>\n
  • silniki takie mog\u0105 by\u0107 relatywnie szybko przygotowane do seryjnej produkcji<\/li>\n
  • przy ich produkcji, w znacznym stopniu mo\u017cna wykorzysta\u0107 istniaj\u0105ce oprzyrz\u0105dowanie i procesy produkcyjne<\/li>\n
  • jednostki te mo\u017cna zastosowa\u0107 w seryjnie produkowanych autobusach bez konieczno\u015bci wprowadzania w nich du\u017cych zmian technicznych<\/li>\n
  • koszty systemowe tego rozwi\u0105zania s\u0105 znacznie ni\u017csze, ani\u017cel w przypadku np. ogniw paliwowych<\/li>\n
  • silniki te mog\u0105 korzysta\u0107 z wszelkich, znanych obecnie rozwi\u0105za\u0144 zwi\u0119kszaj\u0105cych wydajno\u015b\u0107 i moc, a opracowanych dla silników Diesla<\/li>\n
  • wymagania dotycz\u0105ce czysto\u015bci paliwa wodorowego nie s\u0105 w tym przypadku tak wysokie, jak przy ogniwach paliwowych<\/li>\n<\/ul>\n
     <\/div>\n
    Jak wida\u0107, in\u017cynierzy MAN nie pró\u017cnuj\u0105, staraj\u0105c si\u0119 wybiec nieco w przysz\u0142o\u015b\u0107. Wobec rosn\u0105cych cen paliw i wymaga\u0144 ekologicznych, g\u0142ówna ich uwaga w pracach nad alternatywnymi uk\u0142adami nap\u0119dowymi skupia si\u0119 na mo\u017cliwo\u015bciach ograniczenia zu\u017cycia paliwa i emisji spalin. Po wst\u0119pnych badaniach oceniono, \u017ce oprócz paliw gazowych, najwi\u0119ksze szanse na realizacj\u0119 maj\u0105 nap\u0119d hybrydowy i silniki spalinowe zasilane wodorem. Tym samym, w ci\u0105gu kilku lat powinni\u015bmy zobaczy\u0107 pierwsze seryjne autobusy wyposa\u017cone w tego typu nap\u0119dy.<\/div>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","categories":[25],"tags":[167,2174,10217,1234,497],"class_list":["post-9559","infobus","type-infobus","status-publish","hentry","category-producenci","tag-autobus","tag-man","tag-neoman","tag-silnik","tag-wodor"],"acf":[],"yoast_head":"\nAlternatywne uk\u0142ady nap\u0119dowe w autobusach NEOMAN: nap\u0119d hybrydowy i wodorowy - TransInfo Archiwum<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Alternatywne uk\u0142ady nap\u0119dowe w autobusach NEOMAN: nap\u0119d hybrydowy i wodorowy\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Jako du\u017cy koncern zajmuj\u0105cy si\u0119 produkcj\u0105 samochodów u\u017cytkowych, MAN Nutzfahrzeuge nie mo\u017ce zapomina\u0107 o...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"TransInfo Archiwum\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-01-08T17:38:15+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/http:\/\/www.infobus.com.pl\/files\/7586\/ma1_760.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"13 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/\",\"name\":\"Alternatywne uk\u0142ady nap\u0119dowe w autobusach NEOMAN: nap\u0119d hybrydowy i wodorowy - TransInfo Archiwum\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/http:\/\/www.infobus.com.pl\/files\/7586\/ma1_760.jpg\",\"datePublished\":\"2006-08-01T21:18:02+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-08T17:38:15+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/http:\/\/www.infobus.com.pl\/files\/7586\/ma1_760.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/http:\/\/www.infobus.com.pl\/files\/7586\/ma1_760.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Infobus\",\"item\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Alternatywne uk\u0142ady nap\u0119dowe w autobusach NEOMAN: nap\u0119d hybrydowy i wodorowy\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\",\"name\":\"TransInfo Archiwum\",\"description\":\"Ca\u0142y transport w jednym miejscu\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization\",\"name\":\"TransInfo\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"TransInfo\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Alternatywne uk\u0142ady nap\u0119dowe w autobusach NEOMAN: nap\u0119d hybrydowy i wodorowy - TransInfo Archiwum","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Alternatywne uk\u0142ady nap\u0119dowe w autobusach NEOMAN: nap\u0119d hybrydowy i wodorowy","og_description":"Jako du\u017cy koncern zajmuj\u0105cy si\u0119 produkcj\u0105 samochodów u\u017cytkowych, MAN Nutzfahrzeuge nie mo\u017ce zapomina\u0107 o...","og_url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/","og_site_name":"TransInfo Archiwum","article_modified_time":"2025-01-08T17:38:15+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/http:\/\/www.infobus.com.pl\/files\/7586\/ma1_760.jpg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"13 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/","name":"Alternatywne uk\u0142ady nap\u0119dowe w autobusach NEOMAN: nap\u0119d hybrydowy i wodorowy - TransInfo Archiwum","isPartOf":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/http:\/\/www.infobus.com.pl\/files\/7586\/ma1_760.jpg","datePublished":"2006-08-01T21:18:02+00:00","dateModified":"2025-01-08T17:38:15+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/#primaryimage","url":"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/http:\/\/www.infobus.com.pl\/files\/7586\/ma1_760.jpg","contentUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/archiwum\/http:\/\/www.infobus.com.pl\/files\/7586\/ma1_760.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/alternatywne-uklady-napedowe-w-autobusach-neoman-naped-hybrydowy-i-wodorowy\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Infobus","item":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Alternatywne uk\u0142ady nap\u0119dowe w autobusach NEOMAN: nap\u0119d hybrydowy i wodorowy"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/","name":"TransInfo Archiwum","description":"Ca\u0142y transport w jednym miejscu","publisher":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization","name":"TransInfo","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png","contentUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png","width":512,"height":512,"caption":"TransInfo"},"image":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/infobus\/9559","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/infobus"}],"about":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/types\/infobus"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9559"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9559"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9559"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9559"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}