Najwy\u017csza Izba Kontroli pozytywnie oceni\u0142a przygotowanie administracji celnej funkcjonuj\u0105cej na pó\u0142nocno-wschodnim i wschodnim odcinku granicy pa\u0144stwowej do wykonywania zada\u0144 w zakresie ochrony rynku wspólnotowego i w\u0142a\u015bciwego kontrolowania towarów w ramach polityk wspólnotowych, pomimo stwierdzenia nieprawid\u0142owo\u015bci. <\/p>\n
W 2002 r. polska administracja celna przesz\u0142a g\u0142\u0119bok\u0105 reorganizacj\u0119, w wyniku której zosta\u0142 zlikwidowany z dniem 1 maja tego\u017c roku – G\u0142ówny Urz\u0105d Ce\u0142 (GUC). Na jego miejsce, utworzono w Ministerstwie Finansów, pocz\u0105tkowo cztery a obecnie trzy, w\u0142a\u015bciwe departamenty tworz\u0105ce nieformalnie tzw. 'pion celny MF’ – realizuj\u0105cy zadania z zakresu spraw celnych, na czele którego stoi Szef S\u0142u\u017cby Celnej w randze podsekretarza stanu w tym ministerstwie. <\/p>\n
W zwi\u0105zku z przewidywan\u0105 pierwotnie dat\u0105 (1 stycze\u0144 2004 r.) przyst\u0105pienia Polski do Unii Europejskiej, w celu zintensyfikowania dzia\u0142a\u0144 maj\u0105cych na celu spe\u0142nienie wskazanych w Blueprints minimalnych wymaga\u0144, dokonano weryfikacji dotychczasowych za\u0142o\u017ce\u0144, przygotowuj\u0105c w czerwcu 2002 r. nowy dokument pn. 'Strategia dzia\u0142ania polskiej administracji celnej do2004 +’ (Strategia 2004). <\/p>\n
Najwy\u017csza Izba Kontroli krytycznie oceni\u0142a pod wzgl\u0119dem rzetelno\u015bci sposób wdra\u017cania przez Ministerstwo Finansów Strategii 2004 oraz przebieg jej realizacji. Na szczeblu MF nie zatwierdzono i nie przekazano izbom celnym wymaganych planów operacyjnych. Jednostkom tym przekazano jedynie Strategi\u0119 2004 do formalnej wiadomo\u015bci i realizacji, bez okre\u015blenia jakichkolwiek w tym wzgl\u0119dzie wymaga\u0144. . <\/p>\n
Nierzetelny by\u0142 równie\u017c po 1 maja 2002 r. przebieg realizacji w Ministerstwie Finansów niektórych najwa\u017cniejszych zada\u0144 zapisanych w Strategii 2004. Pod tym wzgl\u0119dem, NIK negatywnie oceni\u0142a przeprowadzany przez Ministra Finansów proces zagospodarowania kadr S\u0142u\u017cby Celnej, polegaj\u0105cy na przenoszeniu funkcjonariuszy celnych z jednostek na granicy zachodniej i po\u0142udniowej do jednostek administracji celnej funkcjonuj\u0105cych na zewn\u0119trznej granicy Unii Europejskiej. Polska administracja celna nie by\u0142a przygotowana do realizacji alokacji kadr, a sam proces przebiega\u0142 w sposób nie do ko\u0144ca przemy\u015blany i konsekwentny. Minister Finansów nie zabezpieczy\u0142 \u015brodków finansowych na realizacj\u0119 zagospodarowania kadr S\u0142u\u017cby Celnej. <\/p>\n
NIK negatywnie oceni\u0142a pod wzgl\u0119dem legalno\u015bci wydawanie przez Ministra Finansów na podstawie przekazanych przez dyrektorów izb celnych 'imiennych list alokacyjnych’, decyzji z naruszeniem przepisów prawa o przenoszeniu na sta\u0142e funkcjonariuszy celnych do wykonywania zada\u0144 w innej miejscowo\u015bci. Dotyczy\u0142o to szeregu przypadków alokowania funkcjonariuszy celnych pomimo ustawowych zakazów wynikaj\u0105cych z art. 19 ustawy o S\u0142u\u017cbie Celnej oraz art. 178 §2 Kodeksu pracy w zw. z art. 43 ustawy o S\u0142u\u017cbie Celnej (ci\u0105\u017ca, opieka nad dzieckiem do uko\u0144czenia 4 roku \u017cycia, sprawowanie samodzielnej opieki nad dzieckiem do lat 14). <\/p>\n
W ocenie NIK, realizacja uj\u0119tego w Strategii 2004 priorytetowego dzia\u0142ania w zakresie wzmocnienia obsady kadrowej S\u0142u\u017cby Celnej na pó\u0142nocno-wschodnim i wschodnim odcinku granicy pa\u0144stwowej, jako zewn\u0119trznej granicy Unii Europejskiej, przebiega\u0142a zbyt wolno i w stopniu niewystarczaj\u0105cym w stosunku do potrzeb. Zatrudnienie na koniec marca 2005 r. w odniesieniu do zg\u0142aszanych przez te jednostki potrzeb kszta\u0142towa\u0142o si\u0119 na poziomie 76,4% i dotyczy\u0142o ok. 1.300 brakuj\u0105cych etatów. <\/p>\n
W analizowanym okresie, do jednostek celnych funkcjonuj\u0105cych na pó\u0142nocno-wschodnim i wschodnim odcinku granicy pa\u0144stwowej alokowano 606 funkcjonariuszy, którzy mieli wzmocni\u0107 S\u0142u\u017cby Celne na zewn\u0119trznej granicy Unii Europejskiej. Tym czasem, jak ustali\u0142a NIK, alokacja tych funkcjonariuszy przysporzy\u0142a kierownikom jednostek wiele problemów organizacyjnych przejawiaj\u0105cych si\u0119 w szczególno\u015bci w masowych absencjach chorobowych funkcjonariuszy. <\/p>\n
W ocenie NIK, Ministerstwo Finansów nie wyposa\u017cy\u0142o w stopniu zadowalaj\u0105cym urz\u0119dów celnych obs\u0142uguj\u0105cych zewn\u0119trzn\u0105 granic\u0119 Unii Europejskiej w podstawowy i specjalistyczny sprz\u0119t do zwalczania przygranicznej przest\u0119pczo\u015bci celnej i udaremniania przemytu narkotyków oraz w sprz\u0119t pozwalaj\u0105cy na skuteczn\u0105 kontrol\u0119 i identyfikacj\u0119 innych towarów podlegaj\u0105cych zakazom i ograniczeniom. Na koniec marca 2005 r. potrzeby sprz\u0119towe kszta\u0142towa\u0142y si\u0119 m.in. nast\u0119puj\u0105co: endoskopy, fiberoskopy, boroskopy – ogó\u0142em 31 szt. (46 % ich stanu);sprz\u0119t rentgenowski – 37 szt. (95%): wagi – 16 szt. (14%);\u015brodki transportu – 48 szt. (96%);stanowiska komputerowe – 401 szt. (38%). <\/p>\n
W ocenie NIK, Ministerstwo Finansów nie zapewni\u0142o w pe\u0142ni warunków organizacyjnych do wykonywania na wschodniej granicy UE kontroli celnej z uwzgl\u0119dnieniem wymogów unijnych, tj. takich warunków stawianych nowoczesnej administracji celnej, aby by\u0142a skuteczna, ekonomiczna i efektywna w dzia\u0142aniu. Nie wypracowano, a tym samym nie osi\u0105gni\u0119to w praktyce standardowych wska\u017aników dokonywania odpraw celnych. Nie stworzono krajowego sytemu zarz\u0105dzania ryzykiem i w\u0142a\u015bciwym selektywnym typowaniem do kontroli celnej. Nie osi\u0105gni\u0119to zak\u0142adanego w skali roku 10% wska\u017anika obj\u0119cia powtórn\u0105 kontrol\u0105 podmiotów dokonuj\u0105cych systematycznego obrotu towarowego z zagranic\u0105. Nie by\u0142y w pe\u0142ni przygotowane, pod wzgl\u0119dem wyposa\u017cenia w aparatur\u0119 pomiarowo-badawcz\u0105, trzy funkcjonuj\u0105ce na wschodniej granicy UE laboratoria celne w Bia\u0142ymstoku , Koroszczynie i Przemy\u015blu. <\/p>\n
W ocenie NIK, nie zosta\u0142 w pe\u0142ni wdro\u017cony zintegrowany system zwalczania przest\u0119pczo\u015bci celnej. Nie opracowano i nie wdro\u017cono jednolitych procedur wykonywania przez komórki realizuj\u0105ce zadania z zakresu zwalczania przest\u0119pczo\u015bci, kontroli podmiotów gospodarczych i kontroli podatkowej. Nie dokonano wzmocnienia struktur zwalczaj\u0105cych obrót narkotykami. Zadania w tym zakresie wykonywa\u0142y w izbach celnych wydzia\u0142y zwalczania przest\u0119pczo\u015bci oraz podleg\u0142e im referaty grup mobilnych w których zatrudnionych by\u0142o na koniec czerwca 2005 r. 269 osób, a potrzeby wynosi\u0142y 110 etatów, tj. 41% ogólnego stanu. We wszystkich skontrolowanych 4 izbach celnych wyst\u0105pi\u0142y braki w wyposa\u017ceniu operacyjnych grup mobilnych w zakresie: odpowiedniej ilo\u015bci pojazdów specjalnych, terenowych, towarowo-osobowych do przewozów psów;nowoczesnego sprz\u0119tu komputerowego do prowadzenia czynno\u015bci analitycznych i przeszukiwania dost\u0119pnych baz danych;umundurowania polowego;osobistych kamizelek kuloodpornych i he\u0142mów;sprz\u0119tu do czynno\u015bci obserwacyjnych (noktowizory, lornetki);detektorów przemytu;systemów skanuj\u0105cych numery rejestracyjne samochodów wspó\u0142pracuj\u0105cych z komputerem przeno\u015bnym;zestawów do rozpoznawania i identyfikacji materia\u0142ów wybuchowych;psów do wykrywania narkotyków. <\/p>\n
Jedynie system realizacji zada\u0144 z zakresu Wspólnej Polityki Rolnej zosta\u0142 wdro\u017cony w sposób zadowalaj\u0105cy. <\/p>\n
NIK stwierdzi\u0142a brak w\u0142a\u015bciwego nadzoru ze strony Ministra Finansów nad realizacj\u0105 zada\u0144 polskiej administracji celnej. Wystarczy powiedzie\u0107, \u017ce w okresie realizacji Strategii 2004, Ministerstwem Finansów kierowa\u0142y kolejno po sobie 4 osoby, a pionem Szefa S\u0142u\u017cby Celnej 3 osoby. Równie\u017c, w wiod\u0105cych departamentach pionu celnego wyst\u0105pi\u0142a du\u017ca rotacja na stanowiskach dyrektorów, którym powierzano okresowe pe\u0142nienie obowi\u0105zków s\u0142u\u017cbowych.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","categories":[26],"tags":[],"class_list":["post-8426","infobus","type-infobus","status-publish","hentry","category-przewoznicy"],"acf":[],"yoast_head":"\n