{"id":4943,"date":"2005-04-29T00:40:49","date_gmt":"2005-04-29T00:40:49","guid":{"rendered":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?post_type=infobus&#038;p=4943"},"modified":"2025-01-05T20:40:09","modified_gmt":"2025-01-05T19:40:09","slug":"ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2","status":"publish","type":"infobus","link":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/","title":{"rendered":"Ocali\u0107 od zapomnienia: Autosan w latach 1976-1985 (2)"},"content":{"rendered":"<p class=\"textcenter\"><a title=\"Autosan H10-20.01 - pierwszy prototyp z rodziny H10 - ujrza\u0142 \u015bwiat\u0142o dzienne w 1981 r.\"><img decoding=\"async\" alt=\"Autosan H10-20.01 - pierwszy prototyp z rodziny H10 - ujrza\u0142 \u015bwiat\u0142o dzienne w 1981 r.\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_7-163.jpg\" \/><\/a><a title=\"Prototyp Autosan H10-20.02 z 1982 r. mia\u0142 przednie drzwi dwuskrzyd\u0142owe, otwierane do \u015brodka\"><img decoding=\"async\" alt=\"Prototyp Autosan H10-20.02 z 1982 r. mia\u0142 przednie drzwi dwuskrzyd\u0142owe, otwierane do \u015brodka\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_8-147.jpg\" \/><\/a><\/p>\n<p class=\"textbody\"><strong>Autosan H10-20 &#8211; protoplasta rodziny H10 <\/strong><\/p>\n<p class=\"textbody\">Pierwszy prototyp zupe\u0142nie nowej rodziny H10 ujrza\u0142 \u015bwiat\u0142o dzienne w 1981 r. Na sanockie drogi wyjecha\u0142 w\u00f3wczas autobus H10-20.01. Podwozie by\u0142o w znacznym stopniu zunifikowane ze zmodernizowanym modelem H9-20, wyposa\u017cono je jednak w prototypowy silnik do\u0142adowany WSW Andrych\u00f3w o mocy zwi\u0119kszonej do 170 KM, wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cy ze skrzyni\u0105 bieg\u00f3w S5-45 z Tczewa. O\u015b przedni\u0105, wyposa\u017con\u0105 w hamulce z pneumatycznymi si\u0142ownikami, jak i most nap\u0119dowy dostarczy\u0142 Star. Obie osie posiada\u0142y zawieszenie mechaniczne na resorach. Wewn\u0105trz zamontowano mi\u0119kkie fotele, bazuj\u0105ce na konstrukcji stosowanej w mi\u0119dzymiastowych wersjach autobus\u00f3w Jelcz PR110. Autosan H10-20.01 wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 nowoczesn\u0105, kanciast\u0105 sylwetk\u0105 o du\u017cej powierzchni przeszklonej. W nadwoziu zastosowano elementy z licencyjnych autobus\u00f3w PR110, takie jak przednie i tylne lampy, czy te\u017c wycieraczki przednie zawieszone nad szyb\u0105. W trakcie pr\u00f3b eksploatacyjnych problem okaza\u0142o si\u0119, \u017ce problem sprawiaj\u0105 przednie, jednoskrzyd\u0142owe drzwi odskokowe o sterowaniu pneumatycznym, kt\u00f3re mia\u0142y tendencj\u0119 do odsysania si\u0119 w czasie jazdy. Dlatego w kolejnych prototypach zast\u0105piono je drzwiami dwuskrzyd\u0142owymi. <\/p>\n<p class=\"textbody\">W 1982 r. bramy zak\u0142adu opu\u015bci\u0142 kolejny prototyp, nazwany H10-20.02. Od modelu z 1981 r. r\u00f3\u017cni\u0142 si\u0119 przede wszystkim zastosowaniem drzwi dwuskrzyd\u0142owych, otwieranych do wewn\u0105trz. Ponadto zastosowano most nap\u0119dowy Star o mniejszym prze\u0142o\u017ceniu (5,125 zamiast 5,43). Zmniejszy\u0142a si\u0119 tak\u017ce liczba miejsc siedz\u0105cych &#8211; wewn\u0105trz zamontowano 43 fotele pasa\u017cerskie, podobne do tych z H10-20.01, ale posiadaj\u0105ce uchwyt tylko od strony przej\u015bcia. Pozosta\u0142e parametry pozosta\u0142y takie same, jak w prototypie z 1981 r. Pojazd ten, jako pierwszy z rodziny H10 zosta\u0142 sprzedany odbiorcy zewn\u0119trznemu, kt\u00f3rym by\u0142 ZT Sanok.<\/p>\n<p class=\"textcenter\"><a title=\"Prototyp Autosan H10-21 otrzyma\u0142 widlasty silnik TAM, ch\u0142odzony powietrzem\"><img decoding=\"async\" alt=\"Prototyp Autosan H10-21 otrzyma\u0142 widlasty silnik TAM, ch\u0142odzony powietrzem\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_9-133.jpg\" \/><\/a><\/p>\n<p align=\"left\">W ramach tego samego zlecenia powstaje jeszcze prototyp H10-21, kt\u00f3ry charakteryzuje si\u0119 zastosowaniem importowanego, jugos\u0142owia\u0144skiego zespo\u0142u nap\u0119dowego, na kt\u00f3ry sk\u0142ada\u0142 si\u0119 widlasty, 6-cylindrowy silnik TAM ch\u0142odzony powietrzem oraz skrzynia bieg\u00f3w Famos. O\u015b przedni\u0105 i most nap\u0119dowy o prze\u0142o\u017ceniu 5,43 dostarczy\u0142 Star. Co ciekawe, po\u0142\u0105czenie jugos\u0142owia\u0144skiej skrzyni bieg\u00f3w z mostem o takim samym prze\u0142o\u017ceniu jak w modelach z polskim uk\u0142adem nap\u0119dowym spowodowa\u0142o, \u017ce autobus by\u0142 niezwykle zrywny i otrzyma\u0142 miano &#8222;sprintera&#8221;. Jednak nie ma nic za darmo &#8211; autobus rekompensowa\u0142 sobie to do\u015b\u0107 wysokim zu\u017cyciem paliwa.<\/p>\n<p> Prototyp wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 ponadto zastosowaniem drzwi dwuskrzyd\u0142owych, otwieranych na zewn\u0105trz &#8211; to rozwi\u0105zanie przyjmie si\u0119 na d\u0142u\u017cszy czas w prototypowych modelach H10.<\/p>\n<p>Prototypy H10-20.02 oraz H10-21 z silnikiem TAM znalaz\u0142y si\u0119 na stoisku Autosana na Mi\u0119dzynarodowych Targach Pozna\u0144skich w 1982 r., gdzie wzbudzi\u0142y spore zainteresowanie, g\u0142\u00f3wnie za spraw\u0105 bardzo nowoczesnej sylwetki. <\/p>\n<p align=\"left\">Tabela 4: Dane techniczne prototyp\u00f3w Autosan H10-20 i H10-21 <\/p>\n<table border=\"1\" cellpadding=\"1\" cellspacing=\"1\">\n<tr>\n<td valign=\"top\"><\/td>\n<td valign=\"top\"><strong>Autosan H10-20.01 <\/strong><\/td>\n<td valign=\"top\"><strong>Autosan H10-20.02 <\/strong><\/td>\n<td valign=\"top\"><strong>Autosan H10-21 <\/strong><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">D\u0142ugo\u015b\u0107 x szeroko\u015b\u0107 x wysoko\u015b\u0107 (mm) <\/td>\n<td colspan=\"3\" valign=\"top\">10053 x 2490 x 3185 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Rozstaw osi (mm) <\/td>\n<td colspan=\"3\" valign=\"top\">4 700 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Liczba miejsc og\u00f3\u0142em (w tym siedz\u0105cych) <\/td>\n<td valign=\"top\">45+1 <\/td>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">43+1 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Masa w\u0142asna (kg) <\/td>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">8 800 <\/td>\n<td valign=\"top\">7 700 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Dopuszczalna masa ca\u0142kowita (kg) <\/td>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">13 600 <\/td>\n<td valign=\"top\">12 500 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Silnik <\/td>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">WSW Andrych\u00f3w typ 6cT107, sze\u015bciocylindrowy, rz\u0119dowy, Diesel, do\u0142adowany, pojemno\u015b\u0107 skokowa 6,5 dm3 <\/td>\n<td valign=\"top\">TAM F6L-413FR, sze\u015bciocylindrowy, widlasty, Diesel, ch\u0142odzony powietrzem, wolnoss\u0105cy, pojemno\u015b\u0107 skokowa 9,6 dm3 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Moc maksymalna, przy obrotach <\/td>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">170 KM, 2600 obr\/min <\/td>\n<td valign=\"top\">192 KM, 2600 obr\/min <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Maks. moment obrotowy, przy obrotach <\/td>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">50 kGm, 1600 obr\/min <\/td>\n<td valign=\"top\">b.d. <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna <\/td>\n<td valign=\"top\">b.d. <\/td>\n<td valign=\"top\">92 km\/h <\/td>\n<td valign=\"top\">b.d. <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Skrzynia bieg\u00f3w <\/td>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">S5-45 (mechaniczna, 5-stopniowa, prod. Tczew) <\/td>\n<td valign=\"top\">Famos 5Ms-60,24 (mechaniczna, 5-stopniowa) <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">O\u015b przednia <\/td>\n<td colspan=\"3\" valign=\"top\">sztywna Star, zawieszenie mechaniczne (resory pi\u00f3rowe) <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Most nap\u0119dowy <\/td>\n<td valign=\"top\">sztywny Star o prze\u0142o\u017ceniu i=5,43, zawieszenie mechaniczne (resory pi\u00f3rowe) <\/td>\n<td valign=\"top\">sztywny Star o prze\u0142o\u017ceniu i=5,125, zawieszenie mechaniczne (resory pi\u00f3rowe) <\/td>\n<td valign=\"top\">sztywny Star o prze\u0142o\u017ceniu i=5,43, zawieszenie mechaniczne (resory pi\u00f3rowe) <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Uk\u0142ad drzwi <\/td>\n<td valign=\"top\">1-0-1 <\/td>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">2-0-1 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Pojemno\u015b\u0107 baga\u017cnik\u00f3w podpod\u0142ogowych <\/td>\n<td colspan=\"3\" valign=\"top\">b.d. <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Instalacja elektryczna <\/td>\n<td colspan=\"3\" valign=\"top\">24 V <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Opony <\/td>\n<td colspan=\"3\" valign=\"top\">9,00 R 20 <\/td>\n<\/tr>\n<\/table>\n<p class=\"textcenter\"><a title=\"Prototyp autobusu Autosan H10-35 z 1983 r.\"><img decoding=\"async\" alt=\"Prototyp autobusu Autosan H10-35 z 1983 r.\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_10-125.jpg\" \/><\/a><a title=\"Autosan H10-35 wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 nowoczesn\u0105 konstrukcj\u0105, pozwalaj\u0105c\u0105 m.in. na uzyskanie stosunkowo niskiego poziomu pod\u0142ogi.\"><img decoding=\"async\" alt=\"Autosan H10-35 wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 nowoczesn\u0105 konstrukcj\u0105, pozwalaj\u0105c\u0105 m.in. na uzyskanie stosunkowo niskiego poziomu pod\u0142ogi.\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_11-114.jpg\" \/><\/a><a title=\"Wn\u0119trze prototypowego autobusu H10-35.\"><img decoding=\"async\" alt=\"Wn\u0119trze prototypowego autobusu H10-35.\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_12-104.jpg\" \/><\/a><\/p>\n<p align=\"left\"><strong>H10 dla miast <\/strong><\/p>\n<p class=\"textbody\">W 1983 r. \u015bwiat\u0142o dzienne ujrza\u0142 prototyp innego modelu rodziny H10, nazwany H10-35. By\u0142 to miejski autobus klasy midi, maj\u0105cy docelowo &#8211; jak wskazuje nazwa &#8211; zast\u0105pi\u0107 w ofercie konstrukcj\u0119 H9-35. By\u0142 to pojazd o niebo nowocze\u015bniejszy od s\u0142ynnej &#8222;miejskiej dziewi\u0105tki&#8221;. W autobusie zastosowano silnik WSW Andrych\u00f3w o mocy 170 KM oraz 5-stopniow\u0105 skrzyni\u0119 bieg\u00f3w polskiej produkcji. Podobnie, jak w przypadku H10-20, nadwozie autobusu wyr\u00f3\u017cnia\u0142o si\u0119 nowoczesn\u0105, kanciast\u0105 stylistyk\u0105 z podwieszonymi u g\u00f3ry wycieraczkami przedniej szyby. W stosunku do modelu mi\u0119dzymiastowego zastosowano jednak pionow\u0105 szyb\u0119 przedni\u0105 i nieco wi\u0119kszy panel nadokienny, kt\u00f3ry pomie\u015bci\u0142 \u015bwietlik na tablic\u0119 kierunkow\u0105. Lekko\u015bci sylwetce nadawa\u0142y du\u017ce okna oraz a\u017c cztery pary drzwi, wyposa\u017cone w bardzo du\u017ce, si\u0119gaj\u0105ce prawie stopnia wej\u015bciowego szyby. Nowoczesno\u015b\u0107 nie ko\u0144czy\u0142a si\u0119 jednak na wygl\u0105dzie zewn\u0119trznym. W podwoziu zastosowano bowiem pneumatyczne zawieszenie obu osi. Jednostopniowy most nap\u0119dowy dostarczy\u0142a w\u0119gierska firma Raba, a z przodu zastosowano zawieszon\u0105 niezale\u017cnie o\u015b Jelcz. Jelcza\u0144skich akcent\u00f3w by\u0142o tu zreszt\u0105 znacznie wi\u0119cej, szczeg\u00f3lnie we wn\u0119trzu, gdzie zastosowano mechanizmy drzwiowe, fotele oraz charakterystyczne, plastikowe uchwyty zaadoptowane z autobusu Jelcz PR110U. Ten nowoczesny autobus mia\u0142 d\u0142ugo\u015b\u0107 ok. 10 metr\u00f3w i zabiera\u0142 na pok\u0142ad 90 pasa\u017cer\u00f3w, w tym 22+1 siedz\u0105cych. Prototyp trafi\u0142 pocz\u0105tkowo do pr\u00f3bnej eksploatacji w MKS Sanok, gdzie ostatecznie zosta\u0142 sprzedany w 1985 r. Autobus mo\u017cna by\u0142o spotka\u0107 na liniach komunikacyjnych w Sanoku do 1989 r. <\/p>\n<p class=\"textcenter\"><a title=\"Autosan H10-51 stanowi\u0142 pierwsz\u0105 pr\u00f3b\u0119 budowy autobusu H10 du\u017cej pojemno\u015bci\"><img decoding=\"async\" alt=\"Autosan H10-51 stanowi\u0142 pierwsz\u0105 pr\u00f3b\u0119 budowy autobusu H10 du\u017cej pojemno\u015bci\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_13-92.jpg\" \/><\/a><a title=\"W prototypie Autosan H10-53 zastosowano silnik WSW Andrych\u00f3w oraz zawieszenie na resorach parabolicznych\"><img decoding=\"async\" alt=\"W prototypie Autosan H10-53 zastosowano silnik WSW Andrych\u00f3w oraz zawieszenie na resorach parabolicznych\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_14-84.jpg\" \/><\/a><a title=\"Autosan H10-53 - pierwsze prototypy rodziny H10 wyr\u00f3\u017cnia\u0142y si\u0119 du\u017c\u0105 szyb\u0105 tylnej \u015bciany\"><img decoding=\"async\" alt=\"Autosan H10-53 - pierwsze prototypy rodziny H10 wyr\u00f3\u017cnia\u0142y si\u0119 du\u017c\u0105 szyb\u0105 tylnej \u015bciany\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_15-70.jpg\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Autosan H10-51 i H10-53 &#8211; prze\u0142amywanie barier<br \/>\n<\/strong><\/p>\n<p class=\"textbody\">W 1983 r. Autosan postanowi\u0142 wykroczy\u0107 poza niejako przypisany do niego segment midi. Powstaj\u0105 w\u00f3wczas trzy prototypy autobus\u00f3w du\u017cej pojemno\u015bci. Jako pierwszy bramy zak\u0142ad\u00f3w przy ulicy Lipi\u0144skiego opu\u015bci\u0142 autobus H10-51. By\u0142 to 11-metrowy autobus mi\u0119dzymiastowy, wyposa\u017cony w 47 foteli pasa\u017cerskich. W podwoziu zastosowano widlasty, 6-cylindrowy silnik TAM o mocy 192 KM, wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cy ze skrzyni\u0105 bieg\u00f3w Famos. Tak\u017ce obie osie, zawieszone na resorach wielopi\u00f3rowych, dostarczy\u0142 jugos\u0142owia\u0144ski TAM. Autobus posiada\u0142 przednie drzwi dwuskrzyd\u0142owe, otwierane na zewn\u0105trz, wyposa\u017cone w cztery szyby oraz tylne drzwi pasa\u017cerskie na klamk\u0119. Poniewa\u017c stosowane dot\u0105d ogumienie, zapo\u017cyczone z modelu H9 okaza\u0142o si\u0119 zbyt s\u0142abe, pocz\u0105wszy od tego prototypu zacz\u0119to montowa\u0107 wi\u0119ksze ko\u0142a, co zaowocowa\u0142o konieczno\u015bci\u0105 powi\u0119kszenia wyci\u0119\u0107 nadkoli. Rozwi\u0105zanie to stanie si\u0119 charakterystyczn\u0105 cech\u0105 wczesnych modeli rodziny H10. <\/p>\n<p class=\"textbody\">Drugi prototyp, oznaczony jako H10-53, od poprzedniego r\u00f3\u017cni\u0142 si\u0119 przede wszystkim zastosowaniem po raz pierwszy resor\u00f3w parabolicznych w zawieszeniu. Pomimo i\u017c autobus korzysta\u0142 z polskiego silnika WSW Andrych\u00f3w o mocy 170 KM oraz skrzyni bieg\u00f3w z Tczewa, zamontowano w nim osie jugos\u0142owia\u0144skiej firmy TAM. Jednak ze wzgl\u0119du na charakterystyczne, wysokie prze\u0142o\u017cenie tylnego mostu, u\u017cyto skrzyni bieg\u00f3w o zmienionym prze\u0142o\u017ceniu V biegu. Przy standardowej skrzyni, pojazd okazywa\u0142 si\u0119 zbyt wolny. Autobus H10-53 zosta\u0142 wystawiony na targach MTM w Poznaniu w 1983 r., gdzie stan\u0105\u0142 obok rentgenobusa H9-20.33.<\/p>\n<p class=\"textbody\">Tabela 5: Dane techniczne prototyp\u00f3w autobus\u00f3w Autosan H10-51 i H10-53 <\/p>\n<table border=\"1\" cellpadding=\"1\" cellspacing=\"1\">\n<tr>\n<td valign=\"top\"><\/td>\n<td valign=\"top\"><strong>Autosan H10-51 <\/strong><\/td>\n<td valign=\"top\"><strong>Autosan H10-53 <\/strong><\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">D\u0142ugo\u015b\u0107 x szeroko\u015b\u0107 x wysoko\u015b\u0107 (mm) <\/td>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">11010 x 2490 x 3160 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Rozstaw osi (mm) <\/td>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">5 650 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Liczba miejsc og\u00f3\u0142em (w tym siedz\u0105cych) <\/td>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">47+1 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Masa w\u0142asna (kg) <\/td>\n<td valign=\"top\">9 640 <\/td>\n<td valign=\"top\">9 460 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Dopuszczalna masa ca\u0142kowita (kg) <\/td>\n<td valign=\"top\">13 610 <\/td>\n<td valign=\"top\">13 345 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Silnik <\/td>\n<td valign=\"top\">TAM F6L-413FR, sze\u015bciocylindrowy, widlasty, Diesel, ch\u0142odzony powietrzem, wolnoss\u0105cy, pojemno\u015b\u0107 skokowa 9,6 dm3 <\/td>\n<td valign=\"top\">WSW Andrych\u00f3w typ 6cT107, sze\u015bciocylindrowy, rz\u0119dowy, Diesel, do\u0142adowany, pojemno\u015b\u0107 skokowa 6,5 dm3 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Moc maksymalna, przy obrotach <\/td>\n<td valign=\"top\">192 KM, 2600 obr\/min <\/td>\n<td valign=\"top\">170 KM, 2600 obr\/min <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Maks. moment obrotowy, przy obrotach <\/td>\n<td valign=\"top\">b.d. <\/td>\n<td valign=\"top\">50 kGm, 1600 obr\/min <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna <\/td>\n<td valign=\"top\">b.d. <\/td>\n<td valign=\"top\">b.d. <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Skrzynia bieg\u00f3w <\/td>\n<td valign=\"top\">Famos 5Ms-60,24 (mechaniczna, 5-stopniowa) <\/td>\n<td valign=\"top\">S5-45 (mechaniczna, 5-stopniowa, prod. Tczew) <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">O\u015b przednia <\/td>\n<td valign=\"top\">sztywna TAM, zawieszenie mechaniczne (resory pi\u00f3rowe) <\/td>\n<td valign=\"top\">sztywna TAM, zawieszenie mechaniczne (resory paraboliczne), stabilizator <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Most nap\u0119dowy <\/td>\n<td valign=\"top\">sztywny TAM, zawieszenie mechaniczne (resory pi\u00f3rowe) <\/td>\n<td valign=\"top\">sztywny TAM, zawieszenie mechaniczne (resory paraboliczne), stabilizator <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Uk\u0142ad drzwi <\/td>\n<td valign=\"top\">2-0-1 <\/td>\n<td valign=\"top\">2-0-1 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Pojemno\u015b\u0107 baga\u017cnik\u00f3w podpod\u0142ogowych <\/td>\n<td valign=\"top\">b.d. <\/td>\n<td valign=\"top\">b.d. <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Instalacja elektryczna <\/td>\n<td valign=\"top\">24 V <\/td>\n<td valign=\"top\">24 V <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Opony <\/td>\n<td valign=\"top\">10,00 <\/td>\n<td valign=\"top\">10,00 R 20 <\/td>\n<\/tr>\n<\/table>\n<p class=\"textcenter\"><a title=\"Prototyp autobusu Autosan H10-12 z 1983 r.\"><img decoding=\"async\" alt=\"Prototyp autobusu Autosan H10-12 z 1983 r.\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_16-65.jpg\" \/><\/a><\/p>\n<p class=\"textbody\"><strong>H10 w roli luksusowego autokaru <\/strong><\/p>\n<p class=\"textbody\">Trzecim prototypem z tego zlecenia by\u0142 pierwszy w historii Autosana autobus 12-metrowy. W jego oznaczeniu po raz pierwszy u\u017cyto liczby symbolizuj\u0105cej d\u0142ugo\u015b\u0107 autobusu w metrach (H10-12). W por\u00f3wnaniu z prototypami autobus\u00f3w 11-metrowych, by\u0142 to luksusowy autokar turystyczny. Poniewa\u017c silnik z Andrychowa ju\u017c w modelu H10-53 okaza\u0142 si\u0119 nieco za s\u0142aby, w prototypie H10-12 zastosowano silnik Mielec o pojemno\u015bci 11,1 litra i mocy 188 KM, kt\u00f3ry wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 ze skrzyni\u0105 bieg\u00f3w S6-90 z Tczewa. Obie osie posiada\u0142y zawieszenie pneumatyczne. Niezale\u017cnie zawieszona o\u015b przednia pochodzi\u0142a z autobusu Jelcz PR110, natomiast most nap\u0119dowy dostarczy\u0142a Raba. Poniewa\u017c mielecki silnik wymaga\u0142 wi\u0119kszej ni\u017c w dotychczasowych modelach komory silnikowej, podwy\u017cszony zosta\u0142 poziom pod\u0142ogi pod tyln\u0105 \u0142awk\u0105. To zaowocowa\u0142o zastosowaniem zmniejszonej szyby tylnej, kt\u00f3ra przyj\u0119\u0142a si\u0119 tak\u017ce w p\u00f3\u017aniejszych modelach. Prototyp H10-12 by\u0142 te\u017c ostatnim pojazdem typoszeregu H10, wyposa\u017conym w okr\u0105g\u0142e reflektory przednie z autobusu Jelcz PR110 oraz przednie drzwi z czterema szybami. <\/p>\n<p class=\"textbody\">Tabela 6: Dane techniczne prototypu Autosan H10-12 z 1983 r. <\/p>\n<table border=\"1\" cellpadding=\"1\" cellspacing=\"1\">\n<tr>\n<td valign=\"top\">D\u0142ugo\u015b\u0107 x szeroko\u015b\u0107 x wysoko\u015b\u0107 (mm) <\/td>\n<td valign=\"top\">11870 x 2450 x 3160 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Rozstaw osi (mm) <\/td>\n<td valign=\"top\">6 085 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Liczba miejsc og\u00f3\u0142em (w tym siedz\u0105cych) <\/td>\n<td valign=\"top\">50+1 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Masa w\u0142asna (kg) <\/td>\n<td valign=\"top\">11 290 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Dopuszczalna masa ca\u0142kowita (kg) <\/td>\n<td valign=\"top\">16 060 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Silnik <\/td>\n<td valign=\"top\">WS Mielec typ SW680, sze\u015bciocylindrowy, rz\u0119dowy, Diesel, wolnoss\u0105cy, pojemno\u015b\u0107 skokowa 11,1 dm3 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Moc maksymalna, przy obrotach <\/td>\n<td valign=\"top\">188 KM, b.d. <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Maks. moment obrotowy, przy obrotach <\/td>\n<td valign=\"top\">b.d. <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Pr\u0119dko\u015b\u0107 maksymalna <\/td>\n<td valign=\"top\">96 km\/h <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Skrzynia bieg\u00f3w <\/td>\n<td valign=\"top\">S6-90 (mechaniczna, 6-stopniowa, prod. Tczew) <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">O\u015b przednia <\/td>\n<td valign=\"top\">niezale\u017cna Jelcz, zawieszenie pneumatyczne <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Most nap\u0119dowy <\/td>\n<td valign=\"top\">sztywny Raba, zawieszenie pneumatyczne <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Uk\u0142ad drzwi <\/td>\n<td valign=\"top\">2-0-1 <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Pojemno\u015b\u0107 baga\u017cnik\u00f3w podpod\u0142ogowych <\/td>\n<td valign=\"top\">b.d. <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Instalacja elektryczna <\/td>\n<td valign=\"top\">24 V <\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td valign=\"top\">Opony <\/td>\n<td valign=\"top\">10,00 R 20 <\/td>\n<\/tr>\n<\/table>\n<p class=\"textbody\">Szanowni Czytelnicy! <\/p>\n<p class=\"textbody\">To drugi odcinek naszej sagi o historii Autosana w latach 1976 &#8211; 1985. Kolejna, ostatnia ju\u017c cz\u0119\u015b\u0107 uka\u017ce si\u0119 w InfoBusie 12 maja. Zapraszamy do lektury! <\/p>\n<p class=\"textbody\">Zdj\u0119cia (o ile nie podpisano inaczej) oraz dane pochodz\u0105 ze zbior\u00f3w Mariana i Huberta Hajduka, pracownik\u00f3w dawnej prototypowni Autosana. Autor pragnie szczeg\u00f3lnie podzi\u0119kowa\u0107 panu Hubertowi Hajdukowi z firmy San-bus, kt\u00f3ry wyszuka\u0142 w rodzinnym archiwum i udost\u0119pni\u0142 nam materia\u0142y, bez kt\u00f3rych niniejszy artyku\u0142 by\u0142by znacznie ubo\u017cszy, a tak\u017ce pom\u00f3g\u0142 w organizacji pobytu autora w Sanoku. Podzi\u0119kowania kierujemy tak\u017ce do wszystkich pracownik\u00f3w dawnej prototypowni Autosana, dzi\u0119ki kt\u00f3rym zgromadzenie tych materia\u0142\u00f3w sta\u0142o si\u0119 mo\u017cliwe. <\/p>\n<p class=\"textbody\">Firma San-bus zajmuje si\u0119 dystrybucj\u0105 cz\u0119\u015bci do autobus\u00f3w Autosan H6 i H7, a tak\u017ce produkcj\u0105 element\u00f3w metalowych oraz laminatowych dla tych pojazd\u00f3w. <\/p>\n<p class=\"textcenter\"><a title=\"\"><img decoding=\"async\" alt=\"\" src=\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_31-25.jpg\" \/><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":4944,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","categories":[26],"tags":[822],"class_list":["post-4943","infobus","type-infobus","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","category-przewoznicy","tag-autosan"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v21.8 (Yoast SEO v23.7) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Ocali\u0107 od zapomnienia: Autosan w latach 1976-1985 (2) - TransInfo Archiwum<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Ocali\u0107 od zapomnienia: Autosan w latach 1976-1985 (2)\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Autosan H10-20 &#8211; protoplasta rodziny H10 Pierwszy prototyp zupe\u0142nie nowej rodziny H10 ujrza\u0142 \u015bwiat\u0142o...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"TransInfo Archiwum\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-01-05T19:40:09+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_10-125.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"9 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/\",\"name\":\"Ocali\u0107 od zapomnienia: Autosan w latach 1976-1985 (2) - TransInfo Archiwum\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_10-125.jpg\",\"datePublished\":\"2005-04-29T00:40:49+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-05T19:40:09+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_10-125.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_10-125.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Infobus\",\"item\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Ocali\u0107 od zapomnienia: Autosan w latach 1976-1985 (2)\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\",\"name\":\"TransInfo Archiwum\",\"description\":\"Ca\u0142y transport w jednym miejscu\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization\",\"name\":\"TransInfo\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"TransInfo\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Ocali\u0107 od zapomnienia: Autosan w latach 1976-1985 (2) - TransInfo Archiwum","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Ocali\u0107 od zapomnienia: Autosan w latach 1976-1985 (2)","og_description":"Autosan H10-20 &#8211; protoplasta rodziny H10 Pierwszy prototyp zupe\u0142nie nowej rodziny H10 ujrza\u0142 \u015bwiat\u0142o...","og_url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/","og_site_name":"TransInfo Archiwum","article_modified_time":"2025-01-05T19:40:09+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_10-125.jpg","width":1,"height":1,"type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"9 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/","name":"Ocali\u0107 od zapomnienia: Autosan w latach 1976-1985 (2) - TransInfo Archiwum","isPartOf":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_10-125.jpg","datePublished":"2005-04-29T00:40:49+00:00","dateModified":"2025-01-05T19:40:09+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/#primaryimage","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_10-125.jpg","contentUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_10-125.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/ocalic-od-zapomnienia-autosan-w-latach-1976-1985-2\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Infobus","item":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infobus\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Ocali\u0107 od zapomnienia: Autosan w latach 1976-1985 (2)"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/","name":"TransInfo Archiwum","description":"Ca\u0142y transport w jednym miejscu","publisher":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization","name":"TransInfo","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png","contentUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png","width":512,"height":512,"caption":"TransInfo"},"image":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/infobus\/4943","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/infobus"}],"about":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/types\/infobus"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4943"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4944"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4943"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4943"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4943"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}