NIK pozytywnie oceni\u0142a podj\u0119cie przez Gmin\u0119 Warszawa-Centrum decyzji o budowie trasy komunikacyjnej \u0142\u0105cz\u0105cej oba brzegi Wis\u0142y oraz tunelu Wis\u0142ostrady. Decyzja ta oznacza\u0142a wywi\u0105zanie si\u0119 przez Gmin\u0119 z podstawowego ustawowego obowi\u0105zku jednostki samorz\u0105du terytorialnego, jakim jest zaspakajanie potrzeb mieszka\u0144c\u00f3w m.in. w zakresie budowy dr\u00f3g i most\u00f3w. Natomiast na negatywn\u0105 ocen\u0119 zas\u0142uguje realizacja inwestycji. Dla realizacji inwestycji Gmina utworzy\u0142a wsp\u00f3lnie z firm\u0105 „Elektrim S. A. sp\u00f3\u0142k\u0119 „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska”, przy czym przed podj\u0119ciem decyzji o utworzeniu sp\u00f3\u0142ki Gmina – wbrew zasadzie gospodarnego wydatkowania \u015brodk\u00f3w publicznych – nie dokona\u0142a analizy ekonomicznej r\u00f3\u017cnych wariant\u00f3w wykonania tego zadania (np. wy\u0142\u0105cznie w\u0142asnymi \u015brodkami, z udzia\u0142em kredytu) w celu wyboru wariantu najkorzystniejszego. Przyj\u0119cie koncepcji utworzenia sp\u00f3\u0142ki dla realizacji inwestycji i powierzenie jej funkcji inwestora, przy niedostatecznym nadzorze w\u0142a\u015bcicielskim Gminy nad sp\u00f3\u0142k\u0105 – pozbawi\u0142o Gmin\u0119 wp\u0142ywu na prawid\u0142owo\u015b\u0107 realizacji inwestycji. W rezultacie zak\u0142adane na etapie projektowania koszty inwestycji w wysoko\u015bci 255 mln z\u0142 wzros\u0142y do 440 mln z\u0142, a inwestycja nie zosta\u0142a zako\u0144czona. Ponadto- zgodnie z postanowieniami umowy sp\u00f3\u0142ki „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska” – „Elektrim” S.A. uzyska\u0142 w zamian za wniesion\u0105 do sp\u00f3\u0142ki got\u00f3wk\u0119 grunty komunalne w rejonie Portu Praskiego o pow. ponad 38 ha. <\/p>\n
Inwestycja by\u0142a niew\u0142a\u015bciwie przygotowana. Nie opracowano ca\u0142o\u015bciowego harmonogramu rzeczowo-finansowego inwestycji, kt\u00f3ry wyznacza\u0142by ramy jej realizacji. Zadania do wykonania, terminy i koszty realizacji poszczeg\u00f3lnych etap\u00f3w inwestycji by\u0142y dowolnie ustalane przez inwestora (tj. sp\u00f3\u0142k\u0119 „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska”) i inwestora zast\u0119pczego – (tj. Zak\u0142ady Budownictwa Mostowego – Inwestor Zast\u0119pczy Sp. z o.o.). Wykonano roboty nie planowane (modernizacja Wybrze\u017ca Ko\u015bciuszkowskiego i Szczeci\u0144skiego) natomiast nie zrealizowano dw\u00f3ch zada\u0144 planowanych (estakady wraz z dojazdami w ci\u0105gu ul. Bartoszewicza i Zaj\u0119czej oraz odcinka przebiegaj\u0105cego ul. Sokol\u0105 przez Port Praski), co czyni ten ci\u0105g komunikacyjny niepe\u0142nym. Wysokie koszty inwestycji wynika\u0142y m.in. z niegospodarnego wydatkowania \u015brodk\u00f3w finansowych przez sp\u00f3\u0142k\u0119 „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska”, zar\u00f3wno na funkcjonowanie samej sp\u00f3\u0142ki, jak i na realizacj\u0119 inwestycji. Koszty funkcjonowania sp\u00f3\u0142ki, wynios\u0142y 10,1 mln z\u0142, z czego 54 % przeznaczono na wynagrodzenia. W sp\u00f3\u0142ce istnia\u0142 nieracjonalny uk\u0142ad organizacyjny, kt\u00f3ry mia\u0142 kszta\u0142t odwr\u00f3conej piramidy: 5 cz\u0142onk\u00f3w rady nadzorczej, 3 cz\u0142onk\u00f3w zarz\u0105du, 2 dyrektor\u00f3w, 1-2 pracownik\u00f3w, a wynagrodzenia dochodzi\u0142y do 13 tys. z\u0142 miesi\u0119cznie. Ponadto cz\u0142onkowie organ\u00f3w sp\u00f3\u0142ki i pracownicy pobierali dodatkowe wynagrodzenia za udzia\u0142 w powo\u0142anych przez sp\u00f3\u0142k\u0119 gremiach, tj. komisjach przetargowych, zespo\u0142ach negocjacyjnych, Komisji Ekspert\u00f3w, mimo \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 z nich powinna te czynno\u015bci wykonywa\u0107 w ramach swoich obowi\u0105zk\u00f3w, a udzia\u0142 w nich cz\u0142onk\u00f3w Rady Nadzorczej – z racji sprawowanego nadzoru – by\u0142 niedopuszczalny. <\/p>\n
Jako wydatki niegospodarne, NIK oceni\u0142a r\u00f3wnie\u017c wydatki na czynsz z tytu\u0142u wynajmu przez sp\u00f3\u0142k\u0119 „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska” pomieszcze\u0144 biurowych od firmy „Elektrim”, poniewa\u017c sp\u00f3\u0142ka mia\u0142a u\u017cyczone bezp\u0142atnie inne pomieszczenia. Tymczasem udost\u0119pni\u0142a je inwestorowi zast\u0119pczemu, nie obci\u0105\u017caj\u0105c go \u017cadnymi op\u0142atami z tytu\u0142u ich u\u017cytkowania, „zrzekaj\u0105c si\u0119” w ten spos\u00f3b kwoty co najmniej 580 tys. z\u0142. Ponoszenie wysokich koszt\u00f3w funkcjonowania sp\u00f3\u0142ki ogranicza\u0142o \u015brodki finansowe, kt\u00f3re sp\u00f3\u0142ka mog\u0142aby przeznaczy\u0107 na finansowanie zada\u0144 inwestycyjnych i przyspieszy\u0142o konieczno\u015b\u0107 finansowania inwestycji przez Gmin\u0119. <\/p>\n
Jako inwestor, sp\u00f3\u0142ka „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska” zawar\u0142a w umowach z wykonawcami niekorzystne – z punktu widzenia kryterium gospodarno\u015bci – zapisy, dotycz\u0105ce zorganizowania, wyposa\u017cenia i utrzymania tzw. zaplecza dla zamawiaj\u0105cego (m.in. zakupiono 8 samochod\u00f3w, sprz\u0119t i wyposa\u017cenia biurowe, 22 komputery, 7 kamer, 4 telewizory, 3 magnetowidy, 41 telefon\u00f3w kom\u00f3rkowych). Przekazano im na ten cel rycza\u0142tem \u0142\u0105czn\u0105 kwot\u0119 3,2 mln z\u0142, przy czym 60 % tej kwoty zosta\u0142o rozdysponowane przez wykonawc\u00f3w bez jakiejkolwiek kontroli sp\u00f3\u0142ki (nieudokumentowane wydatki wykonawc\u00f3w). Rodzaj i ilo\u015b\u0107 zakupionych \u015brodk\u00f3w trwa\u0142ych w ramach zaplecza wykracza\u0142a poza potrzeby obs\u0142ugi inwestycji, a np. jeden z samochod\u00f3w s\u0142u\u017cy\u0142 do prywatnych wyjazd\u00f3w pracownika inwestora zast\u0119pczego na dzia\u0142k\u0119 (gdzie zosta\u0142 skradziony). <\/p>\n
Niegospodarna by\u0142a przyj\u0119ta przez Sp\u00f3\u0142k\u0119 „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska” formu\u0142a wynagradzania inwestora zast\u0119pczego, tj. sp\u00f3\u0142ki „Zak\u0142ady Budownictwa Mostowego – Inwestor Zast\u0119pczy”, polegaj\u0105ca na wyp\u0142aceniu mu 2,85 % kwoty, jaka zostanie wyp\u0142acona wykonawcom, przy czym uwzgl\u0119dniono tu nie tylko wykonawc\u00f3w rob\u00f3t budowlanych, ale r\u00f3wnie\u017c wykonawc\u00f3w wszelkich opinii, bada\u0144 i ekspertyz. Inwestor zast\u0119pczy otrzymywa\u0142 tak\u017ce procentowe wynagrodzenie od kwot wyp\u0142aconych wykonawcom na tzw. „zaplecze dla zamawiaj\u0105cego”, z kt\u00f3rego w g\u0142\u00f3wnej mierze sam korzysta\u0142, co oznacza\u0142o, \u017ce nie tylko nie ponosi\u0142 on koszt\u00f3w swojego funkcjonowania, ale by\u0142 jeszcze dodatkowo wynagradzany. Tak ustalone wynagrodzenie w \u017caden spos\u00f3b nie motywowa\u0142o inwestora zast\u0119pczego do stara\u0144, aby ostateczny efekt inwestycyjny uzyska\u0107 przy minimum nak\u0142ad\u00f3w w optymalnym czasie. <\/p>\n
Jako dzia\u0142anie niegospodarne NIK oceni\u0142a przeznaczanie przez sp\u00f3\u0142k\u0119 „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska” \u015brodk\u00f3w finansowych na lokaty bankowe i zakup ryzykownych papier\u00f3w warto\u015bciowych, zamiast na finansowanie inwestycji, do realizacji kt\u00f3rej zosta\u0142a powo\u0142ana. W konsekwencji zakupu weksli upad\u0142ej p\u00f3\u017aniej Stoczni Szczeci\u0144skiej, sp\u00f3\u0142ka sta\u0142a si\u0119 w\u0142a\u015bcicielem d\u017awigu portowego i dw\u00f3ch suwnic. Zamro\u017cone w papierach warto\u015bciowych \u015brodki sp\u00f3\u0142ki na dzie\u0144 zako\u0144czenia kontroli wynosi\u0142y 15,5 mln z\u0142. <\/p>\n
Sp\u00f3\u0142ka „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska” realizuj\u0105c inwestycj\u0119 dopu\u015bci\u0142a si\u0119 narusze\u0144 przepis\u00f3w prawa przy wyborze inwestora zast\u0119pczego i projektanta, a tak\u017ce w zwi\u0105zku z zawarciem kontraktu na budow\u0119 tunelu Wis\u0142ostrady. Funkcj\u0119 inwestora zast\u0119pczego przy realizacji inwestycji pe\u0142ni\u0142a sp\u00f3\u0142ka „Zak\u0142ady Budownictwa Mostowego – Inwestor Zast\u0119pczy” Sp. z. o. o. (ZBM-IZ), kt\u00f3ra uzyska\u0142a kontrakt w wyniku ra\u017c\u0105cego naruszenia przez sp\u00f3\u0142k\u0119 „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska” zasad udzielania zam\u00f3wie\u0144 publicznych. W wyniku przetargu sp\u00f3\u0142ka „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska” zawar\u0142a umow\u0119 z przedsi\u0119biorstwem pa\u0144stwowym – Zak\u0142ady Budownictwa Mostowego – Przedsi\u0119biorstwo Pa\u0144stwowe (ZBM-PP), po czym po dw\u00f3ch dniach wyrazi\u0142a zgod\u0119, aby funkcj\u0119 inwestora zast\u0119pczego pe\u0142ni\u0142 ZBM-IZ, kt\u00f3ry nie bra\u0142 udzia\u0142u w przetargu i nie spe\u0142nia\u0142 warunk\u00f3w do pe\u0142nienia tej funkcji. Sp\u00f3\u0142ka ZBM-IZ, utworzona zosta\u0142a po zako\u0144czeniu przetargu przez wybrane przedsi\u0119biorstwo (ZBM-PP) i Towarzystwo Inwestycji i Doradztwa Sp\u00f3\u0142k\u0119 Akcyjn\u0105 (TIiD), przy czym TIiD stopniowo wykupi\u0142o wszystkie udzia\u0142y przedsi\u0119biorstwa. <\/p>\n
R\u00f3wnie\u017c wyb\u00f3r projektanta odby\u0142 si\u0119 z naruszeniem przepis\u00f3w ustawy o zam\u00f3wieniach publicznych. Mimo, i\u017c \u017cadna z ofert przetargowych nie mog\u0142a stanowi\u0107 podstawy do opracowania projektu budowlanego, wykonanie dokumentacji projektowej sp\u00f3\u0142ka „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska” zleci\u0142a najdro\u017cszemu oferentowi, odkupuj\u0105c od pozosta\u0142ych oferent\u00f3w ich koncepcje i przekazuj\u0105c je wybranemu wykonawcy. <\/p>\n
Przy wyborze wykonawc\u00f3w generalnych poszczeg\u00f3lnych etap\u00f3w inwestycji (budowa Mostu, w\u0142\u0105czenie Mostu w uk\u0142ad prawo i lewobrze\u017cnej Warszawy, budowa tunelu Wis\u0142ostrady) kontrola nie stwierdzi\u0142a naruszenia procedury przewidzianej w ustawie o zam\u00f3wieniach publicznych. Ustalono jednak, \u017ce zawarcie kontraktu z wykonawc\u0105 tunelu Wis\u0142ostrady nast\u0105pi\u0142o z naruszeniem przepis\u00f3w Kodeksu sp\u00f3\u0142ek handlowych, tj. bez zgody Zgromadzenia Wsp\u00f3lnik\u00f3w sp\u00f3\u0142ki „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska”. <\/p>\n
Z naruszeniem przepis\u00f3w prawa dokonano prawie 50 % wydatk\u00f3w na inwestycj\u0119. Wskazane nieprawid\u0142owo\u015bci wyst\u0105pi\u0142y m.in. z powodu niedostatecznego nadzoru w\u0142a\u015bcicielskiego Gminy nad sp\u00f3\u0142k\u0105, w kt\u00f3rej do stycznia 2001 r. mia\u0142a 49 % udzia\u0142\u00f3w i 3 przedstawicieli w 5 osobowej Radzie Nadzorczej, a od stycznia 2001 r. by\u0142a jedynym udzia\u0142owcem. Tymczasem do 2000 r. Gmina nie okre\u015bla\u0142a w uchwa\u0142ach bud\u017cetowych warto\u015bci kosztorysowej inwestycji, mimo \u017ce od maja 1999 r. – po wyczerpaniu \u015brodk\u00f3w sp\u00f3\u0142ki „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska” – sama finansowa\u0142a inwestycj\u0119 i pokry\u0142a ponad 83 % jej koszt\u00f3w. <\/p>\n
Po zako\u0144czeniu kontroli NIK wystosowa\u0142a do Prezydenta m. st. Warszawy wnioski pokontrolne, dotycz\u0105ce m.in. okre\u015blenia zakresu rzeczowo-finansowego inwestycji i zako\u0144czenie jej zgodnie z zatwierdzon\u0105 dokumentacj\u0105 inwestycyjn\u0105 oraz zapewnienia gospodarnego oraz zgodnego z prawem rozliczenia koszt\u00f3w realizacji inwestycji. Wnioski zosta\u0142y przyj\u0119te do realizacji. W wyniku ustale\u0144 kontroli skierowane zosta\u0142o przez NIK do prokuratury zawiadomienie o uzasadnionym podejrzeniu pope\u0142nienia przest\u0119pstwa niegospodarno\u015bci przez osoby zajmuj\u0105ce si\u0119 sprawami maj\u0105tkowymi sp\u00f3\u0142ki „Trasa \u015awi\u0119tokrzyska” i wyrz\u0105dzenie jej szkody maj\u0105tkowej w kwocie 8,6 mln z\u0142, poprzez: <\/p>\n
– zawarcie w umowach z wykonawcami niegospodarnych zasad zorganizowania zaplecza, <\/p>\n
– zakup weksli Stoczni Szczeci\u0144skiej, <\/p>\n
– nieobci\u0105\u017canie inwestora zast\u0119pczego op\u0142atami za u\u017cytkowane przez niego pomieszczenia.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","categories":[23],"tags":[],"class_list":["post-3939","infobus","type-infobus","status-publish","hentry","category-infrastruktura"],"acf":[],"yoast_head":"\n