![\"Autobus](\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_1-193.jpg\")
<\/a>![\"Poniewa\u017c](\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_2-169.jpg\")
<\/a><\/p>\nDyrektywa coraz bli\u017cej <\/strong><\/p>\n Faktem og\u00f3lnie znanym jest, \u017ce od 1 maja 2004 r. Polska jest jednym z 25 kraj\u00f3w cz\u0142onkowskich Unii Europejskiej. Oznacza to m.in., \u017ce musimy w spos\u00f3b ci\u0105g\u0142y aktualizowa\u0107 nasze krajowe ustawodawstwo, dostosowuj\u0105c je do przepis\u00f3w zawartych w dyrektywach, wydawanych przez organy UE. Dyrektywy dotycz\u0105 r\u00f3\u017cnych dziedzin \u017cycia, w tym i wymog\u00f3w stawianych konstrukcjom autobus\u00f3w, dlatego niekt\u00f3re z nich b\u0119d\u0105 znajdowa\u0142y si\u0119 w polu naszych zainteresowa\u0144. Nale\u017cy do nich przede wszystkim dyrektywa 2001\/85\/WE z 2001 r., kt\u00f3ra w bie\u017c\u0105cym roku nabra\u0142a mocy prawnej. Dokument ten odnosi si\u0119 do procedur udzielania homologacji na autobusy w krajach UE. <\/p>\n Dyrektywa w spos\u00f3b szczeg\u00f3\u0142owy opisuje warunki, jakie musi spe\u0142ni\u0107 autobus, aby otrzyma\u0107 homologacj\u0119 typu WE (tzw. homologacj\u0119 unijn\u0105). Szwecja i Holandia ju\u017c obecnie dostosowa\u0142y swoje prawo do zapis\u00f3w dyrektywy, w 2005 r. zrobi\u0105 to tak\u017ce Niemcy, pozosta\u0142e kraje b\u0119d\u0105 je wprowadza\u0142y stopniowo w kolejnych latach. Ustawodawca da\u0142 wprawdzie poszczeg\u00f3lnym pa\u0144stwom czas na wprowadzenie zawartych w dyrektywie wymog\u00f3w do prawa krajowego, jednak pocz\u0105wszy od 13 lutego 2004 r., nie mog\u0105 one odm\u00f3wi\u0107 rejestracji pojazdu, kt\u00f3ry spe\u0142nia wszelkie warunki wymienione w dyrektywie 2001\/85\/WE oraz jej za\u0142\u0105cznikach. W praktyce oznacza to, \u017ce mimo i\u017c wspomniana dyrektywa w Polsce jeszcze nie obowi\u0105zuje, autobusy spe\u0142niaj\u0105ce jej normy musz\u0105 by\u0107 dopuszczane do ruchu. Wprawdzie przepisy dyrektywy 2001\/85\/WE zaczn\u0105 obowi\u0105zywa\u0107 w Niemczech dopiero w 2005 r., jednak ju\u017c na tegorocznej wystawie IAA w Hanowerze, licz\u0105cy si\u0119 producenci autobus\u00f3w na europejskim rynku przedstawili swoje produkty dostosowane do nowych przepis\u00f3w. M.in. firma Mercedes-Benz zaprezentowa\u0142a niskopod\u0142ogowy autobus miejski Mercedes-Benz Citaro spe\u0142niaj\u0105cy zawarte w Dyrektywie wymogi i w niniejszym artykule pos\u0142u\u017cymy si\u0119 w\u0142a\u015bnie tym pojazdem jako przyk\u0142adem autobusu dostosowanego do wchodz\u0105cych norm. <\/p>\n Zakres przepisu <\/strong><\/p>\n Zawarte w dyrektywie wymogi dotycz\u0105 wielu element\u00f3w konstrukcji autobusu, takich jak np.: <\/p>\n • rozmiary foteli pasa\u017cerskich i odst\u0119py pomi\u0119dzy nimi <\/p>\n • ilo\u015b\u0107 miejsca nad g\u0142owami pasa\u017cer\u00f3w <\/p>\n • stateczno\u015b\u0107 pojazdu <\/p>\n • u\u017cycie materia\u0142\u00f3w ognioodpornych, spos\u00f3b rozmieszczenia ga\u015bnic i apteczek <\/p>\n • szeroko\u015bci drzwi wej\u015bciowych, przej\u015b\u0107 pomi\u0119dzy rz\u0119dami siedze\u0144, wysoko\u015b\u0107 stopni wej\u015bciowych, <\/p>\n • liczba wyj\u015b\u0107 awaryjnych <\/p>\n • liczba i rozlokowanie foteli, a tak\u017ce uchwyt\u00f3w i por\u0119czy oraz ich kolor <\/p>\n • maksymalne dopuszczalne pochylenia pod\u0142ogi, wysoko\u015b\u0107 umieszczenia przycisk\u00f3w <\/p>\n • wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 struktury nadwozia <\/p>\n • urz\u0105dzenia u\u0142atwiaj\u0105ce korzystanie z autobus\u00f3w osobom niepe\u0142nosprawnym <\/p>\n Najwi\u0119cej uwagi dyrektywa po\u015bwi\u0119ca jednak przestrzeni pasa\u017cerskiej, a zw\u0142aszcza jej dost\u0119pno\u015bci dla os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych. Szczeg\u00f3\u0142y dotycz\u0105ce tego zagadnienia opisuje przede wszystkim Za\u0142\u0105cznik VII („Wymagania dotycz\u0105ce urz\u0105dze\u0144 technicznych u\u0142atwiaj\u0105cych dost\u0119p pasa\u017cerom o ograniczonej mo\u017cliwo\u015bci poruszania si\u0119”). <\/p>\n Podzia\u0142 na trzy klasy <\/strong><\/p>\n Opis wymog\u00f3w zawartych w dyrektywie nale\u017cy rozpocz\u0105\u0107 od tego, i\u017c dzieli ona konstrukcje autobus\u00f3w na trzy klasy. <\/p>\n • Klasa I to autobusy, w kt\u00f3rych wygospodarowano specjalne pomosty dla pasa\u017cer\u00f3w stoj\u0105cych, przy czym pod poj\u0119ciem tym rozumie si\u0119 przestrze\u0144 nie mniejsz\u0105, ni\u017c dwa podw\u00f3jne siedzenia pasa\u017cerskie. <\/p>\n • Do klasy II zalicza si\u0119 konstrukcje przewidziane g\u0142\u00f3wnie do przewozu pasa\u017cer\u00f3w siedz\u0105cych, dopuszczaj\u0105ce jednak przew\u00f3z os\u00f3b stoj\u0105cych w przej\u015bciu pomi\u0119dzy rz\u0119dami siedze\u0144. <\/p>\n • Klas\u0119 III stanowi\u0105 natomiast autobusy posiadaj\u0105ce wy\u0142\u0105cznie miejsca siedz\u0105ce. <\/p>\n Wej\u015bcie <\/strong><\/p>\n Wej\u015bcia przeznaczone dla os\u00f3b o ograniczonej sprawno\u015bci ruchowej oraz poruszaj\u0105cych si\u0119 na w\u00f3zkach inwalidzkich musz\u0105 by\u0107 oznaczone. Drzwi przeznaczone dla os\u00f3b na w\u00f3zkach musz\u0105 by\u0107 wyposa\u017cone w rozk\u0142adan\u0105 ramp\u0119 wjazdow\u0105 o dok\u0142adnie opisanych parametrach. Jej no\u015bno\u015b\u0107 musi wynosi\u0107 co najmniej 300 kg, a d\u0142ugo\u015b\u0107 i szeroko\u015b\u0107 – odpowiednio 905 i 800 mm. Pochylenie roz\u0142o\u017conej rampy pomi\u0119dzy pod\u0142og\u0105 autobusu a kraw\u0119\u017cnikiem o wysoko\u015bci 150 mm nie mo\u017ce przekracza\u0107 12%. Na jej bocznych kraw\u0119dziach musz\u0105 by\u0107 naklejone odblaskowe paski o ostrzegawczych barwach. W odpowiednio opisanym miejscu obok drzwi musi si\u0119 znale\u017a\u0107 przycisk informuj\u0105cy kierowc\u0119 o konieczno\u015bci roz\u0142o\u017cenia rampy. <\/p>\n Miejsce dla w\u00f3zka inwalidzkiego <\/strong><\/p>\n \n Bezpieczna konstrukcja <\/strong><\/p>\n R\u00f3\u017cnice w wymogach wobec autobus\u00f3w r\u00f3\u017cnych klas widoczne s\u0105 np. w przypadku przepis\u00f3w dotycz\u0105cych luk\u00f3w dachowych. W konstrukcjach klasy I nie s\u0105 one wymagane, natomiast autobusy klasy II i III musz\u0105 posiada\u0107 1 luk w \u015brodkowej cz\u0119\u015bci dachu (przy pojemno\u015bci poni\u017cej 50 pasa\u017cer\u00f3w) lub 2 w tylnej (powy\u017cej 50 pasa\u017cer\u00f3w). Zr\u00f3\u017cnicowanie dotyczy tak\u017ce umiejscowienia wymaganych przepisami zewn\u0119trznych przycisk\u00f3w awaryjnego otwierania drzwi. I tak w autobusach klasy I musz\u0105 si\u0119 one znajdowa\u0107 na wysoko\u015bci od 1000 do 1300 mm nad poziomem jezdni, podczas gdy w autobusach klasy II – od 1000 do 1500 mm. W p\u0142aszczy\u017anie poziomej natomiast przyciski te – w obu klasach – musz\u0105 znajdowa\u0107 si\u0119 nie dalej ni\u017c 500 mm od kraw\u0119dzi drzwi.<\/p>\n Ponadto, dyrektywa 2001\/85\/WE stawia wymogi dotycz\u0105ce stateczno\u015bci autobusu – pojazd nie mo\u017ce wywr\u00f3ci\u0107 si\u0119 przy pochyleniu wynosz\u0105cym do 28 stopni (metodologia bada\u0144 zosta\u0142a opisana w Dodatku do Za\u0142\u0105cznika I – „Sprawdzenie granicy przechy\u0142u statycznego przy pomocy metody obliczeniowej”). Aby uzyska\u0107 homologacj\u0119 typu WE, autobus musi tak\u017ce spe\u0142ni\u0107 wymagania dotycz\u0105ce wytrzyma\u0142o\u015bci konstrukcji no\u015bnej (Za\u0142\u0105cznik IV – „Wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 konstrukcji no\u015bnej”). Dyrektywa do\u015b\u0107 szczeg\u00f3\u0142owo opisuje tutaj sposoby badania wytrzyma\u0142o\u015bci (dopuszcza si\u0119 badania poprzez przewr\u00f3cenie ca\u0142ego autobusu, przewr\u00f3cenie poszczeg\u00f3lnych segment\u00f3w za pomoc\u0105 wahad\u0142a lub metod\u0105 obliczeniow\u0105). Wytyczne s\u0105 w zasadzie odwzorowaniem norm EKG-ONZ R66, dlatego uznaje si\u0119, \u017ce wszystkie pojazdy spe\u0142niaj\u0105ce te wymogi automatycznie spe\u0142niaj\u0105 przepisy zawarte w tej cz\u0119\u015bci dyrektywy. Jest to o tyle istotne, \u017ce polscy producenci do\u015b\u0107 intensywnie poddaj\u0105 swoje pojazdy testom na zgodno\u015b\u0107 z tymi normami, co z jednej strony przybli\u017ca ich do spe\u0142nienia nowych przepis\u00f3w omawianej dyrektywy, a z drugiej daje pewno\u015b\u0107, \u017ce ich praca nie posz\u0142a na marne. <\/p>\n![\"Wymagana](\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_3-151.jpg\")
<\/a>Autobusy Citaro w wersji miejskiej zostan\u0105 wi\u0119c sklasyfikowane jako klasa I (wersje miejskie) lub II (wersje podmiejskie \u00dc). Jak nietrudno si\u0119 domy\u015bli\u0107, wymogi wobec tych trzech grup pojazd\u00f3w s\u0105 nieco zr\u00f3\u017cnicowane. Definicje i klasyfikacje stosowane w tre\u015bci dyrektywy zosta\u0142y przedstawione w Za\u0142\u0105czniku I ( Za\u0142\u0105cznik I – link <\/strong>). Tak, jak wspomnieli\u015bmy, nowe przepisy koncentruj\u0105 si\u0119 na elementach przestrzeni pasa\u017cerskiej, opisuj\u0105c dok\u0142adnie miejsce przewidziane na w\u00f3zek inwalidzki i spos\u00f3b oznakowania, aran\u017cacji i liczb\u0119 por\u0119czy czy przycisk\u00f3w. I tak, in\u017cynierzy Mercedesa musieli zadba\u0107 o to, aby stopie\u0144 wej\u015bciowy w pierwszych drzwiach nie by\u0142 wy\u017cszy ni\u017c 250 mm lub – je\u017celi dla os\u00f3b niepe\u0142nosprawnych przeznaczone s\u0105 dwie pierwsze pary drzwi – 270 mm w obu drzwiach. W autobusach klasy I, w pobli\u017cu drzwi, kt\u00f3rymi powinny wchodzi\u0107 osoby niepe\u0142nosprawne, powinny znajdowa\u0107 si\u0119 co najmniej 4 przewidziane dla nich fotele o szeroko\u015bci siedziska co najmniej 440 mm ka\u017cde. W autobusach klasy II musi si\u0119 znale\u017a\u0107 co najmniej 1 takie siedzenie. Na drodze pomi\u0119dzy drzwiami dla niepe\u0142nosprawnych a fotelami dla nich przewidzianymi, musi znajdowa\u0107 si\u0119 odpowiednia liczba por\u0119czy pionowych i poziomych (np. na obudowie przedniego nadkola, bezpo\u015brednio na pomo\u015bcie drzwi), kt\u00f3re musz\u0105 by\u0107 pokryte materia\u0142em przeciwpo\u015blizgowym o kontrastowym kolorze. <\/p>\n![\"Mercedes-Benz](\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_4-142.jpg\")
<\/a>![\"Tak\u017ce](\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_5-129.jpg\")
<\/a>![\"Wymagania](\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_6-124.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"Spos\u00f3b](\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_7-115.jpg\")
<\/a>
\nDyrektywa w spos\u00f3b do\u015b\u0107 szczeg\u00f3\u0142owy opisuje tak\u017ce spos\u00f3b organizacji oraz oznakowania miejsca na w\u00f3zek inwalidzki. Jest to cz\u0119\u015b\u0107 przestrzeni pasa\u017cerskiej o minimalnej d\u0142ugo\u015bci 1300 mm oraz minimalnej szeroko\u015bci 750 mm, kt\u00f3r\u0105 od reszty wn\u0119trza musi oddziela\u0107 \u015bcianka i uchwyt. Wok\u00f3\u0142 miejsca na w\u00f3zek musz\u0105 by\u0107 zamontowane poziome por\u0119cze, tak aby osoba niepe\u0142nosprawna mia\u0142a czego trzyma\u0107 si\u0119 w trakcie jazdy. Miejsce na w\u00f3zek musi by\u0107 tak\u017ce wyposa\u017cone w uchwyt wygi\u0119ty w spos\u00f3b umo\u017cliwiaj\u0105cy zakotwiczenie w\u00f3zka, kt\u00f3ry nale\u017cy ustawia\u0107 ty\u0142em do kierunku jazdy. Ta cz\u0119\u015b\u0107 przestrzeni pasa\u017cerskiej ma mie\u0107 pod\u0142og\u0119 pokryt\u0105 materia\u0142em przeciwpo\u015blizgowym, ale w zasadzie w nowoczesnych autobusach w standardzie stosuje si\u0119 tego typu materia\u0142y pod\u0142ogowe na ca\u0142ej d\u0142ugo\u015bci przestrzeni pasa\u017cerskiej. Miejsce przeznaczone do kotwiczenia w\u00f3zka inwalidzkiego r\u00f3wnie\u017c musi by\u0107 odpowiednio oznakowane – powinna si\u0119 tu wi\u0119c pojawi\u0107 tabliczka informacyjna, przedstawiaj\u0105ca ideogram osoby na w\u00f3zku inwalidzkim oraz napis zawieraj\u0105cy instrukcj\u0119 kotwiczenia w\u00f3zka w nast\u0119puj\u0105cej (lub podobnej) formie: ” Miejsce przeznaczone dla w\u00f3zka inwalidzkiego. W\u00f3zek umieszcza si\u0119 w pozycji skierowanej do ty\u0142u pojazdu, opieraj\u0105c o podpor\u0119 lub oparcie, z hamulcami zablokowanymi.” <\/em>Obok tabliczki powinien znale\u017a\u0107 si\u0119 przycisk zawiadamiaj\u0105cy kierowc\u0119 o potrzebie roz\u0142o\u017cenia rampy. <\/p>\n![\"Aby](\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_8-103.jpg\")
<\/a>![\"W](\"https:\/\/transinfo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/l_9-95.jpg\")
<\/a><\/p>\n