Nadchodz\u0105cemu referendum ws. odwo\u0142ania pani prezent Warszawy towarzyszy o\u017cywiona dyskusja o jej osi\u0105gni\u0119ciach i potkni\u0119ciach. To chyba dobry moment aby podsumowa\u0107 skuteczno\u015b\u0107 Standardów projektowych i wykonawczych dla systemu rowerowego w m. st. Warszawie. Ten bardzo wa\u017cny dokument nie odgrywa niestety takiej roli, jak\u0105 powinien. Oto wybrane przyk\u0142ady \u0142amania zawartych w nim wymaga\u0144 –pisze Marcin Jackowski z Zielonego Mazowsza<\/strong><\/font><\/font><\/p>\n <\/p>\n Niedawno opisa\u0142em przypadki zlekcewa\u017cenia bardzo wa\u017cnego wymogu Standardów nakazuj\u0105cego u\u017cywa\u0107 na przejazdach przez zjazdy podporz\u0105dkowane innego koloru lub rodzaju nawierzchni czy przejazdu wyniesionego<\/strong> (bez zmian niwelety). Wymarzona wr\u0119cz okazja do ich zastosowania nadarzy\u0142a si\u0119 na przeje\u017adzie przez ul. Przytyk [zobacz >>>]<\/a><\/small>. Zmarnowano j\u0105 jak wiele innych.<\/p>\n Ci\u0105g\u0142o\u015bci nawierzchni zabrak\u0142o na \u0142\u0105cznikach z… parkingiem (!) przy targowisku Wolumen [zobacz >>>]<\/a><\/small>, mimo interwencji u rowerowego pe\u0142nomocnika ju\u017c w grudniu ub. roku. S\u0105dzi\u0142em, \u017ce przywo\u0142anie rozporz\u0105dzenia prezydenta miasta powinno wywrze\u0107 jaki\u015b wp\u0142yw na wykonawc\u0119 robót (ZRiKD) i inspektorów nadzoru inwestorskiego (ZTM). Okaza\u0142o si\u0119 jednak, \u017ce s\u0105 to w hierarchii zarz\u0105dzania stolic\u0105 osoby zbyt wa\u017cne, by musia\u0142y si\u0119 przejmowa\u0107 aktem prawa lokalnego wprowadzonego przez prezydent Hann\u0119 Gronkiewicz-Waltz.<\/p>\n <\/a>Kolejny \u015bwie\u017cy przyk\u0142ad nieci\u0105g\u0142o\u015bci z ul. Poligonowej oprócz ilustracji poszanowania Standardów wskazuje te\u017c, \u017ce dla sto\u0142ecznych drogowców ruch rowerowy ma wag\u0119 mniejsz\u0105 ni\u017c wjazd prowadz\u0105cy donik\u0105d, z którego prawdopodobnie nigdy nie skorzysta \u017caden samochód.<\/p>\n Oczywi\u015bcie zdarzaj\u0105 si\u0119 te\u017c przypadki zachowania ci\u0105g\u0142o\u015bci, jednak to wcale nie usprawiedliwia odwrotnej praktyki Mo\u017cna si\u0119 domy\u015bla\u0107, \u017ce sposób wykonania dróg rowerowych jest dzie\u0142em przypadku. Czy chcemy, by ta dziedzina funkcjonowa\u0142a jak loteria? Czy po to opracowano standardy, aby bez racjonalnych powodów raz je stosowano, a innym razem nie?<\/p>\n Cho\u0107 w kwestii uskoków Standardy w zasadzie powielaj\u0105 jedynie wymóg z w\u0142a\u015bciwego rozporz\u0105dzenia ( <\/a>Artyku\u0142 sprzed miesi\u0105ca [zobacz >>>]<\/a><\/small> przytacza liczne przyk\u0142ady uskoków na drogach rowerowych i daje pogl\u0105d na wag\u0119 obietnic pani prezent oraz pos\u0142uch jakim cieszy si\u0119 w podleg\u0142ych jednostkach. Do zapowiedzianego przez Hann\u0119 Gronkiewicz-Waltz w styczniu 2008 r. usuni\u0119cia usterek na koszt wykonawcy nie dosz\u0142o do dzi\u015b.<\/p>\n Z wymogiem stosowania nawierzchni bitumicznej wysokiej jako\u015bci drogowcy powinni by\u0107 obeznani o wiele lepiej ni\u017c z pozosta\u0142ymi zapisami Standardów. Wszak wymaganie to pojawi\u0142o si\u0119 ju\u017c w 2007 roku jako fragment pierwszego rozporz\u0105dzenia rowerowego [zobacz >>>]<\/a><\/small>. Myli\u0142by si\u0119 jednak ten, kto oczekiwa\u0142by pe\u0142nego przestrzegania zasad doboru nawierzchni. Wspomniane ju\u017c przypadki z ul. Kasprowicza dowodz\u0105, \u017ce wg drogowców przejazd rowerowy nie podlega wymogowi stosowania asfaltu, mimo \u017ce jest przecie\u017c integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 drogi dla rowerów.<\/p>\n <\/a>Klas\u0105 sam\u0105 dla siebie je\u015bli chodzi o skal\u0119 naruszenia tego typu jest wy\u0142o\u017cenie drogi dla rowerów przy ul. Broniewskiego p\u0142ytami chodnikowymi. Jak mo\u017cna by\u0142o zmarnowa\u0107 tak\u0105 okazj\u0119 na ucywilizowanie jednej z g\u0142ównych tras miasta?<\/p>\n W kwestii skrajni ruchu rowerowego warszawskie Standardy s\u0105 bardziej restrykcyjne ni\u017c w\u0142a\u015bciwe rozporz\u0105dzenie: Sporo miejsca po\u015bwi\u0119cono w Standardach kontrapasom i ruchowi pod pr\u0105d. Niestety, katalog sto\u0142ecznych dokona\u0144 w tym jak\u017ce wa\u017cnym (a dla spójno\u015bci i bezpo\u015brednio\u015bci sieci tras wr\u0119cz fundamentalnym) aspekcie jest gorzej ni\u017c mierny. Kontrapasy na Kapucy\u0144skiej [zobacz >>>]<\/a><\/small>i Nowowiejskiej [zobacz >>>]<\/a><\/small> to wci\u0105\u017c osamotnione wyj\u0105tki. Trudno nie czu\u0107 niedosytu zarówno tempem jak i skal\u0105 wdra\u017cania tego podstawowego na zachód od Odry \u015brodka prowadzenia ruchu rowerowego w centrach miast.<\/p>\n <\/a>Cho\u0107 w innych miastach Polski ruch pod pr\u0105d nie napotyka wi\u0119kszych przeszkód (na zdj\u0119ciu jeden ze szczeci\u0144skich kontrapasów wprowadzonych w 2011 roku), nasz hamulcowy in\u017cynier ruchu od lat ma w tym wzgl\u0119dzie do powiedzenia wi\u0119cej ni\u017c prezydent.<\/p>\n Dopiero referendum zainspirowa\u0142o Hann\u0119 Gronkiewicz-Waltz by porozmawia\u0107 z ministrem Nowakiem o nowelizacji rozporz\u0105dze\u0144 i przyspieszeniu doganiania Czech, W\u0119gier i Europy Zachodniej w dziedzinie infrastruktury rowerowej. A przecie\u017c mog\u0142a to zrobi\u0107 siedem lat temu…<\/strong><\/p>\n To tylko niektóre, najbardziej ewidentne przyk\u0142ady lekcewa\u017cenia warszawskich standardów rowerowych. W powy\u017cszym zestawieniu nie wzi\u0119to te\u017c pod uwag\u0119 inwestycji nadzorowanych w granicach Warszawy przez GDDKiA, które dostarczy\u0142yby drugie tyle podobnych przyk\u0142adów brakoróbstwa. Zapewne przyjdzie czas na przyjrzenie si\u0119 im w odr\u0119bnych artyku\u0142ach. Cho\u0107 formalnie realizacja tych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 nie podlega prezentowi Warszawy, to jednak od dobrego gospodarza miasta (zw\u0142aszcza zaliczanego do liderów rz\u0105dz\u0105cej partii) mo\u017cna by oczekiwa\u0107, \u017ce zadba o to, by budowane na jego terenie drogi kwalifikowa\u0142y si\u0119 do u\u017cytku, a nie do powiadomienia nadzoru budowlanego.<\/p>\n Poznawszy rzeczywist\u0105 rol\u0119, jak\u0105 spe\u0142niaj\u0105 Standardy w codziennej praktyce projektowania i wykonawstwa sto\u0142ecznych dróg dla rowerów, mo\u017cemy zestawi\u0107 j\u0105 z nieco ju\u017c przebrzmia\u0142\u0105, ale onegdaj ca\u0142kiem g\u0142o\u015bn\u0105 histori\u0105 \u0142ódzkiego plagiatu. Dla przypomnienia (i potwierdzenia ówczesnej wagi tematu) zamieszczamy dwa filmy z TVP Warszawa.<\/p>\n Cho\u0107 zapo\u017cyczenie przez \u0141ód\u017a sto\u0142ecznych standardów odbi\u0142o si\u0119 w mediach szerokim echem, temat zosta\u0142 mocno sp\u0142ycony. Zapewne ca\u0142kiem egzotyczny przedmiot sporu zawa\u017cy\u0142 na tym, \u017ce skupiono si\u0119 tylko na karno prawnej stronie i pomini\u0119to inne, znacznie ciekawsze w\u0105tki. Sto\u0142eczny ratusz po\u015bwi\u0119ci\u0142 du\u017co uwagi czemu\u015b, na co nie ma wp\u0142ywu, i co gorsza kosztem dzia\u0142a\u0144, na które jak najbardziej ma i powinien mie\u0107 wp\u0142yw.<\/p>\n Prezydent Warszawy domaga\u0142a si\u0119 od prezydenta \u0141odzi przeprosin za plagiat dokumentu. Jej rzecznik grozi\u0142 s\u0105dem, a w TVN24 powiedzia\u0142 Ma\u0142o kto wie, \u017ce ów (wcale nie tani) nabytek przez rok bezproduktywnie le\u017ca\u0142 w szafie<\/strong> (tyle min\u0119\u0142o od opracowania do wprowadzenia standardów), a w\u0142a\u015bciciel ca\u0142y czas zapomina lub nie kwapi si\u0119 by go u\u017cywa\u0107. Czy roczne zwlekanie z u\u017cyciem opracowania powsta\u0142ego z pieni\u0119dzy publicznych<\/em>, nie by\u0142o bardzo z\u0142ym precedensem<\/em>?<\/strong> Czy na to miano nie zas\u0142uguje jeszcze bardziej obecny stan, kiedy Standardy w teorii niby ju\u017c obowi\u0105zuj\u0105, ale woli ich stosowania nie wida\u0107? I nie wiadomo kto i jak b\u0119dzie egzekwowa\u0142 ich stosowanie, a przecie\u017c w skali miasta ten aspekt urasta do powa\u017cnych rozmiarów: od koncepcji, przez projekt po odbiór techniczny i eksploatacj\u0119.<\/p>\n Dlaczego ratuszowi \u015bciganie plagiatu wydaje si\u0119 istotniejsze ni\u017c dopilnowanie, aby te wytyczne, za które zap\u0142acili podatnicy, wzi\u0119\u0142a sobie do serca armia warszawskich urz\u0119dników? Odpowied\u017a jest prosta. Hannie Gronkiewicz-Waltz \u0142atwiej czyni\u0107 spowied\u017a z cudzych grzechów i oburza\u0107 si\u0119 na podw\u0142adnych Jerzego Kropiwnickiego, ni\u017c wyegzekwowa\u0107 od w\u0142asnych, by powa\u017cnie traktowali jej zalecenia.<\/strong> O ile plagiat by\u0142 pewnie precedensem, o tyle niesubordynacja urz\u0119dniczego aparatu podleg\u0142ego pani prezydent zd\u0105\u017cy\u0142a ju\u017c, niestety, nabra\u0107 cech ugruntowanej tradycji. Wielokrotnie \u0142amano na przyk\u0142ad zapisy znanego zarz\u0105dzenia rowerowego –samowolnie stosuj\u0105c kostk\u0119 zamiast asfaltu czy niedope\u0142niaj\u0105c obowi\u0105zku konsultacji projektu ze \u015brodowiskiem rowerzystów.<\/p>\n Hannie Gronkiewicz-Waltz \u0142atwiej wytyka\u0107, \u017ce \u0141ód\u017a przepisa\u0142a od W-wy zalecenie umieszczania stojaków przy stacjach metra, ni\u017c zmusi\u0107 w\u0142asnych podw\u0142adnych do wykonywania tych zalece\u0144 [zobacz >>>]<\/a><\/small> [zobacz >>>]<\/a><\/small>. Kto wi\u0119c w wi\u0119kszym stopniu okrad\u0142 warszawiaków? Cwani podw\u0142adni Jerzego Kropiwnickiego swoim plagiatem, czy mo\u017ce podw\u0142adni Hanny Gronkiewicz-Waltz – ignoruj\u0105c standardy rowerowe? To drugie przynosi stolicy wymierne straty.<\/p>\n Warto tu podkre\u015bli\u0107, \u017ce Standardy rowerowe jak ka\u017cde inne normy czemu\u015b s\u0142u\u017c\u0105: mog\u0105 i powinny przynie\u015b\u0107 wymierne, po\u017cyteczne efekty –lepsz\u0105 jako\u015b\u0107 infrastruktury, usprawnienie inwestycji, oszcz\u0119dno\u015bci finansowe, zadowolenie spo\u0142eczne i wiele innych. Pod jednym wszak\u017ce i koniecznym warunkiem – konsekwentnego stosowania<\/strong>. Brak tej konsekwencji (jak pokazano wy\u017cej – powszechny) rodzi wymierne szkody w wielu dziedzinach, od kosztów spartaczonego wykonania, przez bezpiecze\u0144stwo, po demoralizacj\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa. Jak ka\u017cda ofiara czyjego\u015b cwaniactwa mamy prawo czu\u0107 z\u0142o\u015b\u0107, ale niech nam to nie przes\u0142oni sedna sprawy le\u017c\u0105cego od pocz\u0105tku i nadal w Warszawie, a nie w \u0141odzi.<\/p>\n Warszawiacy ju\u017c za Standardy zap\u0142acili i plagiat na ten wydatek nijak ju\u017c nie wp\u0142ynie, tak jak i oburzanie si\u0119 na jego sprawców –odwracaj\u0105ce jedynie uwag\u0119 od sedna sprawy. Kwesti\u0105 otwart\u0105 i godn\u0105 uwagi sto\u0142ecznego podatnika pozostaje jedynie to, co Warszawa zyska dzi\u0119ki standardom, i na tym powinni\u015bmy si\u0119 skoncentrowa\u0107. Nasze miasto posiada dokument, na którym albo skorzysta finansowo, spo\u0142ecznie, ekologicznie i wizerunkowo, albo nadal b\u0119dzie w tych rachunkach marnotrawnie przep\u0142aca\u0107. Jak dot\u0105d nic nie wskazuje na to, by Standardy przynosi\u0142y te wszystkie korzy\u015bci, jakie powinny przynie\u015b\u0107.<\/p>\n W materiale TVP mogli\u015bmy us\u0142ysze\u0107 przeprosiny nowego prezydenta \u0141odzi. Post\u0105pi\u0142 z klas\u0105, tym bardziej, \u017ce do nadu\u017cycia dosz\u0142o, zanim obj\u0105\u0142 stanowisko. Ciekawe, czy Hanna Gronkiewicz-Waltz potrafi\u0142aby pój\u015b\u0107 w jego \u015blady i przeprosi\u0107 sto\u0142ecznych rowerzystów za zawiedzione nadzieje rozbudzone standardami, których nie ma, i niezrealizowanymi obietnicami wyborczymi sprzed siedmiu lat [zobacz >>>]<\/a><\/small>[zobacz >>>]<\/a><\/small> [zobacz >>>]<\/a><\/small> [zobacz >>>]<\/a><\/small>.<\/p>\nCi\u0105g\u0142o\u015b\u0107 nawierzchni i niwelety<\/h4>\n
<\/a>Uskoki<\/h4>\n
5.1.15 Uskoki na zje\u017adzie z wydzielonej drogi dla rowerów na jezdni\u0119 lub na pas dla rowerów nie powinny by\u0107 wi\u0119ksze ni\u017c 1cm. <\/q>), co nie powinno dla drogowców stanowi\u0107 \u017cadnego wyzwania, to jak na ironi\u0119 w tym jak\u017ce \u0142atwym do skontrolowania wzgl\u0119dzie równie\u017c ma miejsce uporczywe i powszechne brakoróbstwo.<\/p>\n
<\/a>Nawierzchnia asfaltowa<\/h4>\n
<\/a>Skrajnia<\/h4>\n
3.4.1 W projektowaniu dróg dla rowerów nale\u017cy zapewni\u0107 odpowiedni\u0105 skrajni\u0119 dla ruchu rowerowego. 3.4.2 Szeroko\u015b\u0107 skrajni nale\u017cy wyznacza\u0107 uwzgl\u0119dniaj\u0105c szeroko\u015b\u0107 drogi rowerowej powi\u0119kszonej po obu stronach odpowiednio o 0,25 m gdy kraw\u0119\u017cnik jest wy\u017cszy ni\u017c 5cm i 0,50 m<\/strong> gdy kraw\u0119\u017cnik jest ni\u017cszy ni\u017c 5cm. <\/q>. 50 cm to ponaddwukrotnie wi\u0119cej ni\u017c nakazuje rozporz\u0105dzenie.<\/p>\n
![\"\"](\"http:\/\/www.zm.org.pl\/img\/thumb.12a\/most_polnocny-12a-0646.jpg\")
<\/a>Jedn\u0105 z wielu niedoróbek (wiadomo –jak ZMID, to wstyd) przy Trasie Mostu Pó\u0142nocnego [zobacz >>>]<\/a><\/small> jest ustawienie latarni w minimalnej dopuszczalnej przepisami odleg\u0142o\u015bci 20 cm (zachowanej tylko je\u015bli nie wliczymy obrze\u017ca do szeroko\u015bci \u015bcie\u017cki), podczas gdy warunki terenowe z du\u017cym zapasem pozwala\u0142y zachowa\u0107 ww. 50 cm.<\/p>\n<\/a>Ruch pod pr\u0105d<\/h4>\n
<\/a>Mo\u017cna by wi\u0119cej<\/h4>\n
<\/a>To nic nie szkodzi, pretensje p\u0142yn\u0105 do \u0141odzi<\/h3>\n
<\/a>Telewizja pokaza\u0142a<\/h4>\n
<\/a>Kto nas okrad\u0142 ze Standardów?<\/h4>\n
nie mo\u017cemy pozwoli\u0107, by dokument, za który p\u0142acimy z pieni\u0119dzy publicznych, by\u0142 traktowany w taki sposób, by\u0142by to bardzo z\u0142y precedens<\/strong><\/q>. Cho\u0107 \u0142ódzkim urz\u0119dnikom bezsprzecznie nale\u017cy si\u0119 nagana, warszawscy te\u017c maj\u0105 wiele na sumieniu. Ich oburzenie plagiatem sprawia wra\u017cenie czysto ambicjonalnego, a troska o los pieni\u0119dzy publicznych –dzia\u0142ania na pokaz. Dlaczego?<\/p>\n