{"id":248439,"date":"2022-12-21T11:30:00","date_gmt":"2022-12-21T11:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/"},"modified":"2022-12-21T11:30:00","modified_gmt":"2022-12-21T11:30:00","slug":"95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze","status":"publish","type":"infoair","link":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/","title":{"rendered":"95 lat temu powo\u0142ano Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze"},"content":{"rendered":"<style>h1,h2,h3,h4,h5,h6{margin:0 0 1.25rem;font-family:Arial,sans-serif;font-weight:600;color:#050505}h1{font-size:1.875rem;line-height:1.1em;text-transform:none}@media(min-width: 768px){h1{font-size:2.375rem}}h2{font-size:1.1875rem;line-height:1.2em;text-transform:uppercase}@media(min-width: 768px){h2{font-size:1.0625rem}}h3{font-size:0.9375rem;line-height:1.4em;font-weight:900;margin-bottom:0.9375rem}h4{font-size:0.875rem;line-height:1.2em;font-weight:500}h5{font-size:0.9375rem;line-height:1.6;font-weight:400}h6{font-size:0.9375rem;line-height:1.6;font-weight:600}\n<\/style>\n<h6 class=\"wp-block-heading\">21 grudnia 1927 r. na mocy rozporz\u0105dzenia Rady Ministr\u00f3w Centralne Warsztaty Lotnicze w Warszawie przekszta\u0142cono w Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze. &#8222;Przed ich powstaniem polski przemys\u0142 lotniczy by\u0142 niezwykle rozdrobniony&#8221; &#8211; powiedzia\u0142 kustosz Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie Jaros\u0142aw Dobrzy\u0144ski<\/h6>\n\n\n<style>p{margin:0 0 1.5rem}p:last-child{margin:0}p.is-style-uppercase{text-transform:uppercase}p.is-style-preheading{color:#12406a;text-transform:uppercase}p.is-style-leadparagraph{font-size:1rem;line-height:1.625;font-weight:700}@media(min-width: 768px){p.is-style-leadparagraph{font-size:1.125rem;line-height:1.5555555556}}p.has-small-margin{margin-bottom:0.625rem}p.has-small-margin+h1,p.has-small-margin+h2,p.has-small-margin+h3{margin-top:1.875rem}\n<\/style>\n<p>Na podstawie art. 1 i 33 rozporz\u0105dzenia Prezydenta RP z dn. 17 marca 1927 r. o wydzielaniu z administracji pa\u0144stwowej przedsi\u0119biorstw przemys\u0142owych oraz ich komercjalizacji zarz\u0105dza co nast\u0119puje: Centralne Warsztaty Lotnicze w Warszawie zostaj\u0105 wydzielone z og\u00f3lnej administracji pa\u0144stwowej jako przedsi\u0119biorstwo posiadaj\u0105ce samoistn\u0105 osobowo\u015b\u0107 prawn\u0105. Przedsi\u0119biorstwo to b\u0119dzie nosi\u0107 nazw\u0119 Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze w Warszawie, w skr\u00f3cie P.Z.L. &#8211; czytamy w &#8222;Rozporz\u0105dzeniu Rady Ministr\u00f3w z dnia 21 grudnia 1927 r. o wydzieleniu z og\u00f3lnej administracji pa\u0144stwowej przedsi\u0119biorstwa &#8222;Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze&#8221; w Warszawie. Dokument podpisa\u0142 \u00f3wczesny minister skarbu Gabriel Czechowicz.<\/p>\n\n\n\n<p>Historia Polskich Zak\u0142ad\u00f3w Lotniczych (PZL) \u0142\u0105czy si\u0119 z pierwszym warszawskim lotniskiem. Powsta\u0142o ono z inicjatywy Towarzystwa Lotniczego &#8222;Awiata&#8221; ksi\u0119cia Zdzis\u0142awa Lubomirskiego na Polu Mokotowskim w 1910 r. W latach I wojny \u015bwiatowej stacjonowali tam Niemcy. W Niepodleg\u0142ej to w\u0142a\u015bnie na mokotowskim lotnisku tworzy\u0142 si\u0119 zal\u0105\u017cek polskiego lotnictwa wojskowego, przemys\u0142u lotniczego i instytut\u00f3w badawczych zwi\u0105zanych z lotnictwem. Odbywa\u0142y si\u0119 tam tak\u017ce krajowe i mi\u0119dzynarodowe zawody lotnicze i balonowe, szkolono pilot\u00f3w i urz\u0105dzano pokazy lotnicze. Lotnisko zajmowa\u0142o obszar pomi\u0119dzy obecnymi ulicami \u017bwirki i Wigury, Wawelsk\u0105, Poln\u0105, Pu\u0142awsk\u0105 oraz Rakowieck\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce do chwili odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci na ziemiach polskich nie istnia\u0142 przemys\u0142 lotniczy, a pierwsze polskie konstrukcje lotnicze powsta\u0142y dopiero w latach 20. Ju\u017c pod koniec 1918 r. przy lotnisku mokotowskim powsta\u0142y Centralne Warsztaty Lotnicze (CWLot.) Pocz\u0105tkowo przeprowadzano w nich remonty samolot\u00f3w wojskowych. W latach 20. na francuskiej licencji montowano samoloty typu Hanriot H-28 i SPAD 61. Pierwszym samolotem zbudowanym przez CWL by\u0142 sportowy dwup\u0142atowiec D-1 Cykacz &#8211; konstrukcja in\u017c. Jerzego D\u0105browskiego. Przedsi\u0119biorstwo mie\u015bci\u0142o si\u0119 na terenie lotniska Mokot\u00f3w przy ul Pu\u0142awskiej 2a.<\/p>\n\n\n<style>.wp-block-quote{border-left:0.1875rem solid var(--page-color);font-size:1rem;font-style:italic;margin:0 0 1.6875rem;padding:1.25rem}.wp-block-quote cite{color:#050505}.wp-block-quote.is-style-large p{margin-bottom:10px}.wp-block-quote.is-style-large cite{color:#12406a}\n<\/style>\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>W CWL powsta\u0142 pierwszy polski samolot bojowy polskiej konstrukcji WZ-10 &#8211; zaprojektowany W\u0142adys\u0142awa Zalewskiego, jednak nie wszed\u0142 do produkcji seryjnej, poniewa\u017c w lotnictwie wojskowym u\u017cywano w\u00f3wczas samolot\u00f3w zagranicznej, g\u0142\u00f3wnie francuskiej produkcji Potez i Breguet. PZL powsta\u0142 na bazie zak\u0142ad\u00f3w CWL, gdy\u017c po przewrocie majowym d\u0105\u017cono do utworzenia du\u017cych pa\u0144stwowych zak\u0142ad\u00f3w produkuj\u0105cych samoloty dla lotnictwa wojskowego &#8211; powiedzia\u0142 <em>Jaros\u0142aw Dobrzy\u0144ski<\/em>, kustosz Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie .<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>Pierwsz\u0105 prywatn\u0105 polsk\u0105 firm\u0105 produkuj\u0105c\u0105 samoloty by\u0142a Plage i La\u015bkiewicz z Lublina. Na pocz\u0105tku lat 20. produkowano tam na w\u0142oskiej licencji samoloty Ansaldo. Zak\u0142ady nie by\u0142y przygotowane do produkcji lotniczej. Wcze\u015bniej produkowano tam nadwozia samochod\u00f3w i kot\u0142y parowe. Licencyjne samoloty by\u0142y niskiej jako\u015bci. Zas\u0142yn\u0119\u0142y jako &#8222;lataj\u0105ce trumny&#8221;, kt\u00f3re gubi\u0142y skrzyd\u0142a w czasie lotu, poniewa\u017c nie opanowano w\u0142a\u015bciwej technologii. P\u00f3\u017aniej montowano tam samoloty Potez XVI, kt\u00f3re by\u0142y ju\u017c nieco lepszej jako\u015bci &#8211; wyja\u015bni\u0142 Dobrzy\u0144ski, dodaj\u0105c, \u017ce &#8222;przed powstaniem PZL polski przemys\u0142 lotniczy by\u0142 niezwykle rozdrobniony, a przestarza\u0142e konstrukcje licencyjne &#8222;zas\u0142yn\u0119\u0142y&#8221; g\u0142\u00f3wnie z licznych katastrof.<\/p>\n\n\n\n<p>27 listopada 1923 roku w Bia\u0142ej Podlaskiej z inicjatywy hr. Stanis\u0142awa Rosenwertha-R\u00f3\u017cyczki i in\u017cyniera Witolda Rumbowicza powsta\u0142a Podlaska Wytw\u00f3rnia Samolot\u00f3w. W tym samym roku w Poznaniu powsta\u0142a Wielkopolska Wytw\u00f3rnia Samolot\u00f3w &#8222;Samolot&#8221;. W niewielkich seriach montowano w niej konstrukcje in\u017c. Ryszarda Bartla m.in samolot szkolny Bartel BM-4.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1921 r. Ministerstwo Spraw Wojskowych zawar\u0142o umow\u0119 ze Sp\u00f3\u0142k\u0105 Akcyjn\u0105 Francusko\u2013Polskich Zak\u0142ad\u00f3w Samochodowych i Lotniczych Frankopol na produkcj\u0119 2650 samolot\u00f3w i 5300 silnik\u00f3w lotniczych. Po kilku latach wybuch\u0142 wielki skandal finansowy z korupcyjnym t\u0142em: okaza\u0142o si\u0119, \u017ce firma nie wywi\u0105za\u0142a si\u0119 z ambitnych plan\u00f3w, cho\u0107 z pa\u0144stwowej kasy pobra\u0142y gigantyczn\u0105 jak na owe czasy kwot\u0119 1,3 miliona z\u0142. Zbudowano zaledwie dwa budynki produkcyjne oraz dwa\u2026 kad\u0142uby do samolot\u00f3w SPAD 61.<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>Afera Frankopolu z pewno\u015bci\u0105 przyczyni\u0142a si\u0119 do przekszta\u0142cenia CWL w PZL i utworzenia du\u017cej wytw\u00f3rni lotniczej. Pogl\u0105d, \u017ce tylko pa\u0144stwowe przedsi\u0119biorstwo lotnicze mo\u017ce dostarczy\u0107 odpowiedni sprz\u0119t w akceptowalnej cenie panowa\u0142 nie tylko w Polsce, ale tak\u017ce w wielu innych krajach, ze Stanami Zjednoczonymi w\u0142\u0105cznie &#8211; przypomnia\u0142 Dobrzy\u0144ski.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>W 1926. p\u0142k Rayski z MSWojsk. zerwa\u0142 umow\u0119. Budynki Frankopolu przekazano Polskim Zak\u0142adom \u0160kody S.A. Firmie zlecono produkcj\u0119 silnik\u00f3w lotniczych dla PZL (1927-35).<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p>Jednym z pierwszych zada\u0144 PZL by\u0142o wdro\u017cenie do produkcji francuskiego samolotu my\u015bliwskiego Wibault 70. Nie by\u0142a to specjalnie udana konstrukcja, jednak chodzi\u0142o o opanowanie technologii nitowania, za pomoc\u0105 kt\u00f3rej \u0142\u0105czono blachy poszycia. W sierpniu 1929 r. dokonano oblotu pierwszego samolotu w\u0142asnej konstrukcji &#8211; my\u015bliwskiego g\u00f3rnop\u0142ata PZL P.1. konstrukcji in\u017c. Zygmunta Pu\u0142awskiego. Konstrukcyjn\u0105 nowo\u015bci\u0105 by\u0142 tzw. polski p\u0142at lub skrzyd\u0142o Pu\u0142awskiego &#8211; p\u0142at w kszta\u0142cie sp\u0142aszczonej litery M. Pocz\u0105tki PZL wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z my\u015bliwcami Pu\u0142awskiego &#8211; oceni\u0142 kustosz najwi\u0119kszego muzeum lotniczego w Polsce.<\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<p>Pierwszym dyrektorem PZL by\u0142 in\u017c. Witold Rumbowicz (1882-1945). Ten zas\u0142u\u017cony dla polskiego lotnictwa absolwent Wydzia\u0142u Budowy Maszyn Lwowskiej Szko\u0142y Politechnicznej piastowa\u0142 stanowisko PZL od grudnia 1927 r do 8 lutego 1935 r. Dzia\u0142em projektowym &#8211; Biurem Technicznym PZL kierowa\u0142 in\u017c. Stefan Malinowski. W nowo powsta\u0142ym PZL istotn\u0105 rol\u0119 odgrywa\u0142 Instytut Bada\u0144 Technicznych Lotnictwa oraz Instytut Aerodynamiczny Politechniki Warszawskiej, kierowany przez prof. Czes\u0142awa Witoszy\u0144skiego. &#8222;PZL by\u0142y pierwszymi w Polsce pa\u0144stwowymi zak\u0142adami lotniczymi dysponuj\u0105cymi nowoczesn\u0105 technologi\u0105. Pracowali tam najwybitniejsi polscy konstruktorzy lotniczy okresu mi\u0119dzywojennego &#8211; in\u017cynierowie: Jerzy D\u0105browski, Wsiewo\u0142od Jakimiuk, Franciszek Misztal, Stanis\u0142aw Pawe\u0142 Prauss i najbardziej znany z ich grona in\u017c. Pu\u0142awski. Zgin\u0105\u0142 on 21 marca 1931 r. w katastrofie amfibii PZL 12&#8221; &#8211; wyja\u015bni\u0142 Dobrzy\u0144ski, dodaj\u0105c, \u017ce po \u015bmierci Pu\u0142awskiego produkcyjne wersje my\u015bliwc\u00f3w PZL P.7 i P.11 dopracowa\u0142 ju\u017c jego najbli\u017cszy wsp\u00f3\u0142pracownik in\u017c. Jakimiuk.<\/p>\n\n\n\n<p>W latach 30. pr\u00f3cz samolot\u00f3w my\u015bliwskich produkowano m.in. lekki samolot bombowo-rozpoznawczy PZL.23 Kara\u015b i \u015bredni bombowiec PZL.37 \u0141o\u015b. Udan\u0105 konstrukcj\u0105 by\u0142 \u0142\u0105cznikowy samolot PZL \u0141.2. W 1931 r. kpt Stanis\u0142aw Skar\u017cy\u0144ski oraz in\u017c. Andrzej Markiewicz dokonali na nim przelotu wok\u00f3\u0142 Afryki na trasie licz\u0105cej 25 tys. km.<\/p>\n\n\n\n<p>W tym czasie PZL przeni\u00f3s\u0142 zak\u0142ady produkcyjne z Pola Mokotowskiego do nowych budynk\u00f3w w pobli\u017cu oddanego do u\u017cytku w 1934 r. portu lotniczego na Ok\u0119ciu. By\u0142a to Wytw\u00f3rnia P\u0142atowc\u00f3w nr. 1 na Paluchu, w miejscu, gdzie obecnie znajduje si\u0119 wie\u017ca kontroli lot\u00f3w portu lotniczego im. F. Chopina na Ok\u0119ciu.<\/p>\n\n\n\n<p>W drugiej po\u0142owie lat 30. w PZL zatrudniano ok. 3600 os\u00f3b. By\u0142 to g\u0142\u00f3wnie wysoko wykwalifikowany personel, techniczna elita II RP.<\/p>\n\n\n\n<p>Planowano budow\u0119 dw\u00f3ch kolejnych wytw\u00f3rni PZL w Centralnym Okr\u0119gu Przemys\u0142owym. P\u00f3\u0142 roku przed wybuchem wojny uda\u0142o si\u0119 uruchomi\u0107 Wytw\u00f3rni\u0119 P\u0142atowc\u00f3w nr 2 w Mielcu. Z kolei w Rzeszowie powsta\u0142a Wytw\u00f3rnia Silnik\u00f3w nr 2 PZL (1937). Biuro handlowe PZL mie\u015bci\u0142o si\u0119 przy ul. Wilczej 65.<\/p>\n\n\n\n<p>W grudniu 1938 r. du\u017ce zainteresowanie lotniczych ekspert\u00f3w wzbudzi\u0142 na XVI Salonie Lotniczym w Pary\u017c wzbudzi\u0142 dwusilnikowy samolot bombowy PZL.37 A bis &#8222;\u0141o\u015b&#8221;. W tym samym roku oblatano prototyp samolotu pasa\u017cerskiego PZL P. 44 Wicher. Nie uda\u0142o si\u0119 wdro\u017cy\u0107 kilku nowoczesnych modeli &#8211; Lampart, Sum czy Wilk, pozosta\u0142y jedynie w sferze niezrealizowanych projekt\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Samoloty PZL m.in. my\u015bliwce P.11 eksportowano m.in. do Rumunii, a P.24 &#8211; do Bu\u0142garii, Turcji i Grecji. Na zam\u00f3wienie Bu\u0142garii zmontowano 12 samolot\u00f3w rozpoznawczo-bombowych PZL.43. Cieszy\u0142y si\u0119 one dobr\u0105 opini\u0105. Na pocz\u0105tku lat 30. my\u015bliwce PZL uznawano za jedne z najbardziej nowoczesnych na \u015bwiecie. Oko\u0142o po\u0142owy dekady czo\u0142owi producenci samolot\u00f3w przeszli na konstrukcj\u0119 dolnop\u0142atow\u0105 i PZL pozosta\u0142 za nimi ju\u017c nieco w tyle. Najnowocze\u015bniejszych konstrukcji &#8211; jak dolnop\u0142atowy PZL P.50 Jastrz\u0105b &#8211; nie uda\u0142o si\u0119 wdro\u017cy\u0107 do seryjnej produkcji. Warto jednak przypomnie\u0107, \u017ce to w\u0142a\u015bnie g\u00f3rnop\u0142aty PZL P.7 i P.11 z &#8222;p\u0142atem Pu\u0142awskiego&#8221; stanowi\u0142y trzon polskiego lotnictwa my\u015bliwskiego i dzielnie broni\u0142y polskiego nieba we wrze\u015bniu 1939 roku &#8211; podsumowa\u0142 Dobrzy\u0144ski, szacuj\u0105c, \u017ce w ci\u0105gu 12 lat dzia\u0142alno\u015bci zbudowano \u0142\u0105cznie ok. tysi\u0105ca samolot\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>W dniu wybuchu wojny polskie lotnictwo wojskowe dysponowa\u0142o 745 samolotami, w tym 400 maszynami bojowymi. Zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich pochodzi\u0142a z wytw\u00f3rni PZL.<\/p>\n\n\n\n<p>W latach 1939-45 zak\u0142ady w PZL w Warszawie, Rzeszowie i Mielcu przej\u0119\u0142y niemieckie firmy m.in. Heinkel z Rostocku, Henschel z Kassel, Daimler-Benz ze Stuttgartu oraz Junkers z Dessau. Remontowano i produkowano tam samoloty bojowe dla Luftwaffe. W Flugzeugwerk Mielec (FWM) montowano m.in. elementy usterzenia do bombowc\u00f3w Heinkel He-177 Greif. Przed ewakuacj\u0105 niemieckie oddzia\u0142y doszcz\u0119tnie zrabowa\u0142y wyposa\u017cenie linii produkcyjnych. Cz\u0119\u015b\u0107 obiekt\u00f3w zniszczono.<\/p>\n\n\n\n<p>Po zako\u0144czeniu II wojny \u015awiatowej nazwa &#8222;PZL&#8221; przetrwa\u0142a, jednak w okresie stalinowskim zmieniono j\u0105 na Wytw\u00f3rni\u0119 Sprz\u0119tu Komunikacyjnego WSK. Od 1973 r. cz\u0142on &#8222;PZL&#8221; dodano do nazwy Zjednoczenia Przemys\u0142u Lotniczego i Silnikowego. Nosi\u0142y j\u0105 tak\u017ce liczne zak\u0142ady kooperuj\u0105ce z przemys\u0142em lotniczym m.in. WSK-PZL Gorzyce oraz PZL Hydral we Wroc\u0142awiu.<\/p>\n\n\n\n<p>Obecnie do tradycyjnej nazwy sprzed 95 lat nawi\u0105zuje PZL &#8222;Warszawa-Ok\u0119cie&#8221;, Polskie Zak\u0142ady Lotnicze Sp. z o.o. w Mielcu, PZL-\u015awidnik S.A oraz firma eksportowa Pezetel Aviation sp. z o.o. z siedzib\u0105 w Warszawie. 1 lipca 2015 r. rzeszowski PZL przemianowano na Pratt &amp; Whitney Rzesz\u00f3w S.A. <\/p>\n\n\n\n<p> \u017cr\u00f3d\u0142o: PAP<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":248440,"comment_status":"","ping_status":"closed","template":"","categories":[27],"tags":[656,21210,10001],"class_list":["post-248439","infoair","type-infoair","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","category-wydarzenia","tag-historia","tag-panstwowe-zaklady-lotnicze","tag-pzl"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v21.8 (Yoast SEO v23.7) - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>95 lat temu powo\u0142ano Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze - TransInfo Archiwum<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"21 grudnia 1927 roku Centralne Warsztaty Lotnicze w Warszawie przekszta\u0142cono w Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"95 lat temu powo\u0142ano Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"21 grudnia 1927 roku Centralne Warsztaty Lotnicze w Warszawie przekszta\u0142cono w Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"TransInfo Archiwum\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/PZL-L-2-nr-rej.-SP-ADN.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"8 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/\",\"name\":\"95 lat temu powo\u0142ano Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze - TransInfo Archiwum\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/PZL-L-2-nr-rej.-SP-ADN.jpg\",\"datePublished\":\"2022-12-21T11:30:00+00:00\",\"dateModified\":\"2022-12-21T11:30:00+00:00\",\"description\":\"21 grudnia 1927 roku Centralne Warsztaty Lotnicze w Warszawie przekszta\u0142cono w Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/PZL-L-2-nr-rej.-SP-ADN.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/PZL-L-2-nr-rej.-SP-ADN.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Infoair\",\"item\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"95 lat temu powo\u0142ano Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\",\"name\":\"TransInfo Archiwum\",\"description\":\"Ca\u0142y transport w jednym miejscu\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization\",\"name\":\"TransInfo\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png\",\"width\":512,\"height\":512,\"caption\":\"TransInfo\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"95 lat temu powo\u0142ano Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze - TransInfo Archiwum","description":"21 grudnia 1927 roku Centralne Warsztaty Lotnicze w Warszawie przekszta\u0142cono w Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"95 lat temu powo\u0142ano Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze","og_description":"21 grudnia 1927 roku Centralne Warsztaty Lotnicze w Warszawie przekszta\u0142cono w Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze.","og_url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/","og_site_name":"TransInfo Archiwum","og_image":[{"url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/PZL-L-2-nr-rej.-SP-ADN.jpg","width":1,"height":1,"type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"8 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/","name":"95 lat temu powo\u0142ano Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze - TransInfo Archiwum","isPartOf":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/PZL-L-2-nr-rej.-SP-ADN.jpg","datePublished":"2022-12-21T11:30:00+00:00","dateModified":"2022-12-21T11:30:00+00:00","description":"21 grudnia 1927 roku Centralne Warsztaty Lotnicze w Warszawie przekszta\u0142cono w Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/#primaryimage","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/PZL-L-2-nr-rej.-SP-ADN.jpg","contentUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/PZL-L-2-nr-rej.-SP-ADN.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/95-lat-temu-powolano-panstwowe-zaklady-lotnicze\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Infoair","item":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/infoair\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"95 lat temu powo\u0142ano Pa\u0144stwowe Zak\u0142ady Lotnicze"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#website","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/","name":"TransInfo Archiwum","description":"Ca\u0142y transport w jednym miejscu","publisher":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#organization","name":"TransInfo","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png","contentUrl":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/favicon.png","width":512,"height":512,"caption":"TransInfo"},"image":{"@id":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/infoair\/248439","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/infoair"}],"about":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/types\/infoair"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=248439"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/media\/248440"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=248439"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=248439"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/transinfo.pl\/x\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=248439"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}