Jeszcze w tym roku rozpoczn\u0105 si\u0119 przygotowania do zainstalowania na Lotnisku Chopina systemu ILS trzeciej kategorii umo\u017cliwiaj\u0105cego prowadzenie operacji lotniczych w warunkach ograniczonej widzialno\u015bci.. O zaletach i kosztach ILS CAT III rozmawiamy z Andrzejem Ilków, dyrektorem Biura Bezpiecze\u0144stwa Operacji Lotniczych. <\/p>\n
Jak cz\u0119sto mg\u0142a lub niska podstawa chmur przeszkadza w l\u0105dowaniu na Lotnisku Chopina? Op\u0142aca si\u0119 dla kilkudziesi\u0119ciu godzin w roku inwestowa\u0107 w sprz\u0119t wart miliony z\u0142otych? Kiedy nowy system zostanie uruchomiony?<\/strong> Na którym podej\u015bciu mia\u0142by by\u0107 wykorzystywany ILS CAT III? Jakie s\u0105 graniczne warunki atmosferyczne dla tej kategorii systemu? Czy jakie\u015b inne lotnisko w Polsce ma trzeci\u0105 kategori\u0119 ILS-a?<\/strong> A lotniska w regionie: Praga, Budapeszt, Ryga, Berlin?<\/strong> Która kategoria b\u0119dzie zainstalowana w Warszawie?<\/strong> Ile b\u0119dzie nas to kosztowa\u0107?<\/strong> Prosz\u0119 wyja\u015bni\u0107 czytelnikom, którzy tego nie wiedz\u0105, có\u017c to w\u0142a\u015bciwie jest ILS i w jaki sposób dzia\u0142a?<\/strong> Jakie jeszcze inwestycje poprawiaj\u0105ce bezpiecze\u0144stwo operacji lotniczych s\u0105 planowane w naszym porcie?<\/strong> Dzi\u0119kujemy za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":112682,"comment_status":"","ping_status":"closed","template":"","categories":[26],"tags":[4880,9155,84],"class_list":["post-112681","infoair","type-infoair","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","category-przewoznicy","tag-ils","tag-okecie","tag-warszawa"],"acf":[],"yoast_head":"\n
<\/strong>\u015arednio przez 60 godzin w roku mamy do czynienia z warunkami ograniczonej widzialno\u015bci, które wymagaj\u0105 korzystania z systemu ILS kategorii wy\u017cszej ni\u017c I, a \u015brednio przez 30 godzin rocznie warunki pogodowe wymagaj\u0105 podej\u015b\u0107 do l\u0105dowania w kategorii wy\u017cszej ni\u017c II. Jednak kryterium cz\u0119stotliwo\u015bci wyst\u0119powania niekorzystnych warunków atmosferycznych nie jest jedynym wyznacznikiem potrzeby wdra\u017cania precyzyjnego przyrz\u0105dowego systemu l\u0105dowania kategorii III. Bywa tak, \u017ce pomimo faktu, \u017ce mg\u0142a lub niska podstawa chmur utrzymuje si\u0119 przez krótki okres czasu ale mimo wszystko generuje powa\u017cne utrudnienia dla przewo\u017aników lotniczych, którzy np. nie mog\u0105 zamkn\u0105\u0107 rotacji samolotu w swojej bazie, co mo\u017ce powodowa\u0107 opó\u017anienia kilku rejsów dnia nast\u0119pnego. <\/p>\n
<\/strong>Konieczno\u015b\u0107 wymiany urz\u0105dze\u0144 ILS nie jest bezpo\u015brednio zwi\u0105zana z podniesieniem kategorii l\u0105dowania, lecz jest wynikiem wyeksploatowania istniej\u0105cych urz\u0105dze\u0144. To by\u0142a g\u0142ówna przyczyna, dla której Polska Agencja \u017beglugi Powietrznej, po konsultacjach z PPL, podj\u0119\u0142a decyzj\u0119 o zakupie urz\u0105dze\u0144 umo\u017cliwiaj\u0105cych wdro\u017cenie kategorii III. Infrastruktura lotniska ju\u017c dzisiaj posiada wiele elementów niezb\u0119dnych do wykonywania operacji lotniczych w warunkach meteorologicznych gorszych ni\u017c CAT II (m.in. \u015bwietlne systemy podej\u015bcia, o\u015bwietlenie dróg startowych i niektórych dróg ko\u0142owania). W zwi\u0105zku z powy\u017cszym koszty wdro\u017cenia CAT III, które poniesie PPL nie b\u0119d\u0105 bardzo du\u017ce. <\/p>\n
Naszym planem jest uruchomienie systemu w 2013 roku, jednak aby uzyska\u0107 dopuszczenie do operacji w warunkach CAT III konieczna jest praca ILS w ni\u017cszej kategorii przez okres co najmniej pó\u0142 roku. Nale\u017cy zwróci\u0107 równie\u017c uwag\u0119 na fakt, i\u017c niezb\u0119dnym elementem podczas uruchomienia podwy\u017cszonej kategorii ILS na Lotnisku Chopina w Warszawie b\u0119dzie konieczno\u015b\u0107 rozszerzenia zakresu uprawnie\u0144 wynikaj\u0105cych z aktualnego Certyfikatu Lotniska. Ewentualne uzyskanie ww. certyfikatu b\u0119dzie wynikiem audytu certyfikacyjnego, którego proces b\u0119dzie przeprowadzony przez Urz\u0105d Lotnictwa Cywilnego. <\/p>\n
<\/strong>Skupiamy si\u0119 na wdro\u017ceniu go przede wszystkim na kierunku „33”, jednak zostanie równie\u017c przeanalizowana mo\u017cliwo\u015b\u0107 wykorzystania kierunku „11”. <\/p>\n
<\/strong>Wyró\u017cnia si\u0119 trzy „podkategorie”podej\u015b\u0107 do l\u0105dowania i l\u0105dowania w kategorii III: A, B i C:
A –przeznaczona do operacji z wysoko\u015bci\u0105 decyzji poni\u017cej 30 m (100 stóp) lub gdy \u017cadna wysoko\u015b\u0107 decyzji nie ma zastosowania oraz przy zasi\u0119gu widzenia wzd\u0142u\u017c drogi startowej (RVR –Runway Visual Range) nie mniejszym ni\u017c 200 m.
B –przeznaczona do operacji z wysoko\u015bci\u0105 decyzji poni\u017cej 15 m (50 stóp) lub gdy \u017cadna wysoko\u015b\u0107 decyzji nie ma zastosowania, a zasi\u0119g widzenia wzd\u0142u\u017c drogi startowej (RVR) jest ni\u017cszy ni\u017c 200 m lecz nie mniejszy ni\u017c 50 m.
C –przeznaczona do operacji l\u0105dowania bez ogranicze\u0144 wysoko\u015bci decyzji oraz zasi\u0119gu widzenia wzd\u0142u\u017c drogi startowej (RVR).
Nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce samo urz\u0105dzenie ILS nie gwarantuje posiadania przez lotnisko odpowiedniej kategorii podej\u015bcia i l\u0105dowania. Konieczne jest równie\u017c posiadanie odpowiedniego wyposa\u017cenia energetycznego oraz systemów \u015bwietlnych, nie wspominaj\u0105c o odpowiednich procedurach operacyjnych oraz odpowiednio wyszkolonym personelem pracuj\u0105cym na terenie lotniska <\/p>\n
Aktualnie nie ma lotniska w Polsce, któro posiada\u0142oby III kategori\u0119. Poza Lotniskiem Chopina inne polskie porty lotnicze posiadaj\u0105 ILS kategorii I (z wyj\u0105tkiem Zielonej Góry gdzie istnieje mo\u017cliwo\u015b\u0107 wykonania jedynie podej\u015b\u0107 nieprecyzyjnych wg NDB). Do wprowadzenia CAT II przygotowuje si\u0119 Kraków. <\/p>\n
Wi\u0119kszo\u015b\u0107 lotnisk obs\u0142uguj\u0105cych stolice europejskie posiada systemy umo\u017cliwiaj\u0105ce wykonywanie operacji lotniczych w warunkach kategorii III A lub III B. Dla przyk\u0142adu:
– Praga Ruzyne (LKPR) –III B;
– Budapest Ferihegy (LHBP) –III B;
– Riga INTL (EVRA) –I;
– Berlin Schonefeld (EDDB) –III B;
– Bucure\u015fti –B\u0103neasa – Aurel Vlaicu (LRBS) –II;
– Sofia (LBSF) –III A;
– Kyiv Boryspil (UKBB) –III A;<\/p>\n
Za\u0142o\u017cenie projektowe jest takie, aby nasz system ILS spe\u0142nia\u0142 wymagania kategorii C –czyli najwy\u017cszej. Ostateczne okre\u015blenie klasy urz\u0105dzenia mo\u017ce by\u0107 jednak przeprowadzone po zako\u0144czeniu instalacji systemu oraz dokonaniu serii oblotów kontrolnych potwierdzaj\u0105cych odpowiedni\u0105 jako\u015b\u0107 i integralno\u015b\u0107 sygna\u0142u. <\/p>\n
Finansowanie wymiany urz\u0105dze\u0144 ILS le\u017cy w gestii PA\u017bP. Natomiast wdro\u017cenie np. systemu A-SMGCS, który umo\u017cliwi utrzymanie przepustowo\u015bci lotniska w warunkach ograniczonej widzialno\u015bci b\u0119dzie prawdopodobnie finansowane wspólnie przez PPL i PA\u017bP. Wykonanie koncepcji i studium wykonalno\u015bci dotycz\u0105ce wdro\u017cenia A-SMGCS jest w chwili obecnej tematem jednego z projektów realizowanych przez Biuro Bezpiecze\u0144stwa Operacji Lotniczych w ramach TEN-T. Po zako\u0144czeniu tego etapu prac, konieczne b\u0119dzie wy\u0142onienie dostawcy systemu –i tu niezb\u0119dna b\u0119dzie \u015bcis\u0142a wspó\u0142praca pomi\u0119dzy PPL a PA\u017bP. Koszt systemu A-SMGCS wynosi ok. 4 mln euro. <\/p>\n
System ILS sk\u0142ada si\u0119 z zespo\u0142u niezale\u017cnych urz\u0105dze\u0144.Localizer (LOC) –radiolatarnia kierunku, emituj\u0105ca sygna\u0142 w p\u0142aszczy\u017anie poziomej i wyznaczaj\u0105ca w przestrzeni o\u015b drogi l\u0105dowania. Pasmo LOC zawiera 40 mo\u017cliwych kana\u0142ów pracy, którym s\u0105 przyporz\u0105dkowane odpowiednie cz\u0119stotliwo\u015bci pracy GS oraz DME. System antenowy jest ustawiany w zale\u017cno\u015bci od warunków terenowych, co jest \u015bci\u015ble sprecyzowane wymaganiami producenta. Prawa i lewa strona systemu antenowego jest symetryczna zarówno pod wzgl\u0119dem geometrii jak i sygna\u0142ów jakie emituj\u0105. Ró\u017cnica tkwi tylko w cz\u0119stotliwo\u015bci modulacji sygna\u0142ów po stronie lewej i prawej, tak, aby odbiornik pok\u0142adowy samolotu móg\u0142 odró\u017cni\u0107 z której strony osi DS si\u0119 znajduje.
Glide Slope (GS) –radiolatarnia \u015bcie\u017cki schodzenia, emituj\u0105ca w p\u0142aszczy\u017anie pionowej, wyznaczaj\u0105ca w przestrzeni k\u0105t podej\u015bcia do l\u0105dowania. Pasmo GS równie\u017c zawiera 40 kana\u0142ów pracy sparowanych z odpowiednimi kana\u0142ami LOC i DME. Zasada pracy GS jest analogiczna do pracy LOC. Równie\u017c w przypadku GS stosuje si\u0119 modulacj\u0119 sygna\u0142ów tak, aby odró\u017cni\u0107 czy jeste\u015bmy nad, czy pod \u015bcie\u017ck\u0105 schodzenia.
Outher Marker (OM), Middle Marker (MM), Inner Marker (IM) –trzy radiolatarnie znakuj\u0105ce, s\u0142u\u017c\u0105ce do okre\u015blenia odleg\u0142o\u015bci i wysoko\u015bci w stosunku do progu drogi startowej. Markery emituj\u0105 w\u0105skie wi\u0105zki skierowane do góry. Ka\u017cdy z markerów ma \u015bci\u015ble okre\u015blone miejsce posadowienia, moc sygna\u0142u i przyporz\u0105dkowan\u0105 modulacj\u0119 z odpowiednim sygna\u0142em identyfikacji w alfabecie Morse’a. Podczas przelotu nad danym markerem s\u0142ycha\u0107 odpowiedni d\u017awi\u0119k i wida\u0107 zapalenie si\u0119 lampki w\u0142a\u015bciwego koloru. Dzi\u0119ki temu mamy informacj\u0119 o wysoko\u015bci i odleg\u0142o\u015bci od progu DS.
Distance Measuring Equipment (DME) –radiodalmierz, stosowany opcjonalnie za markery lub jako ich uzupe\u0142nienie, zwykle w kolokacji z GS. Jest to urz\u0105dzenie typu odbiorczo –nadawczego, pracuj\u0105ce impulsowo. Interrogator samolotu wysy\u0142a sygna\u0142y, które s\u0105 odbierane przez odbiornik naziemny DME, a nast\u0119pnie z opó\u017anieniem 50μs i z ró\u017cnic\u0105 cz\u0119stotliwo\u015bci 63MHz odsy\u0142ane z powrotem. Odbiornik pok\u0142adowy samolotu zlicza czas od wys\u0142ania do odebrania sygna\u0142u, który jest proporcjonalny do odleg\u0142o\u015bci od stacji naziemnej DME. Droga wzgl\u0119dem powierzchni ziemi jest oczywi\u015bcie obliczana z twierdzenia Pitagorasa. W ten sposób otrzymujemy odleg\u0142o\u015b\u0107 od progu DS. <\/p>\n
W \u015blad za realizacj\u0105 wdro\u017cenia podwy\u017cszonej kategorii ILS, na Lotnisku Chopina b\u0119dzie realizowany proces wdro\u017cenia zaawansowanego systemu kierowania i kontroli ruchu naziemnego A-SMGCS (Advanced Surface Movement Guidance and Control System), który pozwala na utrzymanie deklarowanej przepustowo\u015bci we wszystkich warunkach pogodowych.
Wdro\u017cenie tego systemu pozwoli m.in. na zmniejszenie liczby incydentów na lotnisku, zmniejszenie czasu ko\u0142owania statków powietrznych, zwi\u0119kszenie przepustowo\u015bci lotniska, zmniejszenie opó\u017anie\u0144 przy wykonywaniu operacji lotniczych. <\/p>\n